"Jongeren zien niet zo snel dat ze beïnvloed worden."
"Ze konden het geluid opnemen met je telefoon, al je foto’s zien, software installeren en screenshots maken."
"Per definitie wil ik, in hoeverre het kan, geen producten uit China. Geef mij maar producten uit de EU."
Een draadloze stofzuiger voor minder dan twee tientjes, een echte neppe Ray-Ban zonnebril voor de prijs van een cappuccino of een superleuke broek voor maar vijf euro: bij Chinese webshops is het allemaal mogelijk. Nederlanders bestellen er dan ook steeds meer. Maar... goedkoop is toch vaak duurkoop? En hoe kan een webshop als Temu producten zoveel goedkoper de deur uit doen dan andere winkels?
Nederlanders hebben begin dit jaar ruim 100 miljoen euro uitgegeven in Chinese webshops. Dit is bijna een verdubbeling vergeleken met dezelfde periode vorig jaar, blijkt uit onderzoek van marktonderzoeksbureau GfK in samenwerking met PostNL en Betaalvereniging Nederland. Het onderzoek toont aan dat de meeste kopers vrouwen waren en dat ze vooral meer geld besteedden aan kleding en huishoudelijke spullen.
Koop jij kleding bij Shein? 'Ze werken 75 uur per week'
Een bekende Chinese webwinkel is Temu. De webshop werd in 2022 gelanceerd en groeide al snel uit tot populairste ter wereld. Temu krijgt echter zware kritiek van consumentenorganisaties. In april zijn toezichthouders in Zuid-Korea een onderzoek gestart naar de Chinese webshop vanwege verdenkingen van oneerlijke praktijken.
Ook technologie-expert Vincent Nys waarschuwt dat er altijd een reden zit achter een lage prijs.
Vincent Nys
Technologie-expert"Als een product bijna gratis is, ben jij misschien wel het product, als eindgebruiker. Dus er zal een methode zijn die Temu gebruikt om winstgevend te zijn, en dat zit hem niet in de heel goedkope spulletjes. Dus ze zullen wel een of andere datacollectie hebben waar ze geld mee verdienen."
Nys deed zes maanden geleden onderzoek naar de Temu-app, en daar werd dit idee wel mee bevestigd. Als je de app gebruikt, moet je namelijk toestemming geven voor allerlei datacollectie. Daar geef je heel veel mee weg.
"Wat wij heel raar vonden was dat zij de lijst kunnen bekijken van alle WiFi-netwerken die jij ziet. Ze konden het geluid opnemen met je telefoon, al je foto’s zien, software installeren en screenshots maken. Dat gaat best ver voor een shoppingapp. Ook stuurt de app contactenlijsten door."
Als je de app zelf als gebruiker weinig rechten geeft bij de installatie kan hij veel minder zien, maar werkt hij nog prima. Dat zegt juist veel, zegt Nys, want waarom heeft Temu die data dan allemaal nodig?
Verder probeert Temu er spelenderwijs voor te zorgen dat je meer koopt dan je eigenlijk van plan was. Je wordt aangemoedigd naar je vrienden te appen wanneer je een leuke aanbieding ziet. Ook kun je binnen de app allerlei spelletjes spelen, zo kun je bijvoorbeeld aan een rad draaien om korting te krijgen op een bepaald product.
Gamification heet dat: iets waar vooral jongeren vatbaar voor kunnen zijn, zegt Joyce Donat van de Consumentenbond.
Joyce Donat
Consumentenbond"Temu ligt nu ook onder vuur omdat ze kennelijk toch aan jongeren onder de 18 verkopen. Dat moeten ze nu aanpassen volgens Europese wetgeving. Jongeren merken niet snel dat ze beïnvloed worden. Maar ook als je boven de 18 bent moet je dat maar net in de gaten hebben."
De kwaliteit van de producten laat soms ook te wensen over, zegt Donat.
"Het is niet allemaal slecht wat je bij Temu koopt. Dat was het ook niet bij AliExpress. Maar het risico is wel groot. Die goedkope prijs moet ergens vandaan komen. Dat komt enerzijds van de datahandel, maar ook omdat het goedkoop geproduceerd wordt. En dat heeft bijvoorbeeld ook te maken met de omstandigheden waarin die producten worden verkocht. Bijvoorbeeld in die grote bulken die over de oceaan naar ons toe gaan. Dat zijn allemaal neveneffecten."
Wil je meer horen uit het gesprek in Geld of je Leven (EO) met Joyce Donat en Vincent Nys? Dat kan hier, via Spotify, of via jouw favoriete podcast-app:
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Hoe zijn de ervaringen over het algemeen met Temu of andere Chinese webshops? Wij vroegen het ons WhatsApp-panel.
Wil jij ook je mening met ons delen over kwesties zoals deze? Schrijf je hier in voor het Whatsapp-panel met de boodschap 'DIT AAN'!
Tiny
uit Eibergen"Ik heb nooit een klacht over Temu gehad. Als het niet goed was, te klein of iets niet klopte kreeg ik wel mijn geld terug."
Rommy
uit Ferwert"Op zich wel goed, maar de kwaliteit haalt het niet bij andere webshops. Maar daar is de prijs dan ook naar. Als je daar bestelt, moet je daar niet over zeuren. Verder goede ervaringen met verzenden en Temu houdt je via de mail volledig op de hoogte."
Noor
uit Den Haag"Per definitie wil ik, in hoeverre ik er iets aan doen kan, geen producten uit China. Ik vertrouw Chi Jing Pin niet en ik ben bang dat de lage prijzen worden veroorzaakt door dwangarbeid (Oeigoeren!) of ten koste van het arbeidsloon van Chinese arbeiders. Geef mij maar producten uit de EU."
