De macht van verhullende taal: van wolven 'beheren' tot 'zwangerschap afbreken'
Leestijd: 3 minDoor Merel Haisma
Leestijd: 3 minDoor Merel Haisma
In discussies over onderwerpen als de wolf en abortus gebruiken we vaak woorden die de werkelijkheid verzachten. In Dit is de week (EO) praten Gert-Jan Segers en Ronit Palache over hoe taal niet alleen beschrijft, maar ook stuurt.
Wie zegt dat de wolf "beter beheerd" moet worden, wekt de indruk dat er vooral iets administratiefs moet worden geregeld: een beleidsplan, een aangepast gebiedsgrensje, misschien een dossierupdate. Maar achter dat keurige woord gaat vaak iets veel concreters schuil: het afschieten van wolven.
Taal stuurt hoe we een situatie begrijpen, zegt Ronit Palache in Dit is de week (EO). "Ik was echt verbijsterd over het woord 'beheren'. Waar heb je het over? Bedoel je gewoon afschieten? Je moet geen verhullende taal gebruiken voor duidelijke zaken als het afschieten van dieren."
Ronit Palache
Journalist"Je moet geen verhullende taal gebruiken voor duidelijke zaken als het afschieten van dieren."
Gert-Jan Segers ziet dat anders. "Ik vind 'beheren' een prima woord. We gebruiken dat ook bij reeën, zwijnen en hazen. De burgemeester heeft dit niet bedacht om stiekem wolven te kunnen afschieten."
Volgens Segers kan verzachtend taalgebruik een risico zijn, zeker in het gesprek over abortus. "Soms heet het een 'embryo', dan weer een 'klein kindje', 'vruchtje' of 'klompje cellen'. Daarmee duw je het onderwerp taalkundig weg bij de mens, zodat je ermee kan doen wat je wil. Dus taal is heel bepalend."
Dat is anders bij de wolf, vindt Palache. "Bij abortus verschillen mensen van mening over wat leven is. Jij noemt het 'ongeboren leven' en ik misschien een 'klomp cellen'. Een wolf is al buiten de baarmoeder, dus die leeft gewoon."
Toch vindt Segers dat het taalgebruik al vroeg de toon bepaalt. "Taalgebruik maakt het gesprek beladen", vindt hij. Of het nu over wolven of abortus gaat, woorden bepalen hoe we naar een situatie kijken.
In deze podcast blikken Margje Fikse, Gert-Jan Segers en Ronit Palache terug op de uitzending van Dit is de week (EO). En bespreken ze het nieuws van deze week.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
In deze podcast blikken Margje Fikse, Gert-Jan Segers en Ronit Palache terug op de uitzending van Dit is de week (EO). Bekijk deze uitzending hieronder:
Je kunt Dit is de week (EO) ook terugluisteren als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Sinterklaas verdwijnt uit de winkelstraat: 'Dood- en doodzonde'
Israël doet mee aan Songfestival, Nederland niet: 'Ik ben ontdaan'
