Wij vinden drugs gewoon rotzooi, waarbij er aan de voorkant mensen zijn die met allerlei liberale ideeën dat fijn gebruiken in Amsterdam. Er worden soms metingen gedaan in het riool. Dan blijkt dat uit de resten dat er per 1000 inwoners 100 lijntjes cocaïne wordt gebruikt in Amsterdam. In Rotterdam hebben ze een vrij harde campagne: jouw lijntje betekent een ander zijn liquidatie. Ook wat er gebeurt in Brabant met drugsdumpingen en criminaliteit. Ik vind het gewoon niet verdedigbaar. Ik vind het eigenlijk een uitwas van het liberalisme. En ik wil gewoon heel veel kwetsbare mensen daarvoor beschermen."

Wiktor Zegadło groeit op in een gezin waar beide ouders net iets meer dan het minimumloon verdienen. Terwijl het bedrijf waar zij werken forse winst maakt, stegen de lonen van zijn ouders niet. Hij vroeg zich daarom af wat het CDA concreet gaat doen aan het minimumloon. Doen zij dan niks aan armoedebestrijding?

"Wij zetten met ons programma in op het basispad en in dat basispad stijgt het minimumloon. Maar wel langzamer dan bij sommige andere partijen. Even een paar feiten: Nederland heeft in vergelijking met de rest van Europa het één na hoogste minimumloon. Als je dat minimumloon forst verhoogt, heeft dat ook allerlei effecten op de rest van de economie. De bakker heeft dan naast hogere energiekosten en huurkosten óók hogere personeelskosten. Dus ook het brood dat hij verkoopt wordt duurder waardoor mensen die dat brood kopen ook weer iets meer moeten betalen.

Daarnaast hebben we in Nederland een heel stelsel van allerlei toeslagen. Je moet het minimumloon er nooit alleen uitpikken maar kijken naar het hele stelsel. Maar dan pak ik er wel even wat uit. Wij hebben in ons programma, veel forser dan andere partijen, heel sterk ingezet op een verhoging van de kinderbijslag. Heel fors, met tientallen procenten. Het verhogen van het kindgebonden budget. Dat is met name voor de lagere inkomens. Daarmee trekken we dus de bestaanszekerheid van gezinnen juist heel erg omhoog. Alleen wij doen dat via een andere route dan via het minimumloon. Het is een heel precair stelsel. Op het moment dat je het minimumloon verhoogt, dan gaat het hele bouwwerk mee. Dus ook alle loonschalen daarboven."

Henri Bontenbal komt uit een gereformeerd gezin. Wat neemt hij uit de Gereformeerde Gemeente mee naar het CDA?

"Moeilijke vraag! Maar in die kerk is er een heel sterk plichtsbesef. Dat is sowieso een kenmerk van het calvinisme. Gewoon normaal doen, je werk doen, dat is je plicht. Dat neem ik vooral mee. Maar wat ik qua geloof meeneem is dan de warmte van mijn ouders. Hoe zij hun geloof uitten en hoe het deel uit maakte van hun leven, dat heeft mij een grotere stempel gegeven dan de tijd bij de Gereformeerde Gemeente."

Slechts 15 procent van de stemmer van het CDA is niet gelovig, dat was het dubbele bij de vorige verkiezingen. Baalt Bontenbal daar dan van? En wat doet hij voor de christelijke stemmer?

"Ja dat vind ik balen. Ik wil gewoon dat er zoveel mogelijk mensen op het CDA stemmen. Je houdt nu meer de harde kern over en dat hangt ook één op één samen met de peilingen. Ik denk ook dat heel veel mensen nog zweven. Volgens mij zijn er nog nooit zoveel mensen geweest die nog niet weten wat ze gaan stemmen. Ook moeten wij elke keer uitleggen wat een christendemocratische partij is. Ik denk ook wel dat wij van de twee andere christelijke partijen verschillen. Wij baseren ons echt op de christendemocratische als filosofie. Dat zit tussen die religieuze bronnen waar die filosofie uit put. Ik zal nooit één op één naar de Bijbel verwijzen omdat ik altijd terugval op onze filosofie. Daar zitten de kernbegrippen solidariteit en gerechtigheid in, waardes die heel veel Nederlanders delen. Op basis van christendemocratie formuleren wij onze standpunten. Met een christendemocratische bril kijken wij naar klimaat, bestaanszekerheid."

In Europa wordt er gewerkt aan een nieuwe wet om kinderporno en de verspreiding daarvan beter aan te pakken. Platformen als Telegram, Whatsapp, Signal moeten daarbij alle berichten gaan filteren. Dat zou voor een groot deel door AI moeten gebeuren. Daar kleven heel veel risico's aan en het is heel foutgevoelig. Zo kan een vader die een foto verstuurd van zijn kind op het strand in badkleding als kinderpornoverspreider eruit worden gepikt. Met alle vervelende gevolgen van dien. Het CDA steunt die wet. Hoe zit het dan met de privacy?

"Dit is een hele complexe discussie die ook bij ons nog niet klaar is. Wat hier speelt is de vraag voor wiens rechten en belangen je opkomt. En wij zullen het belang van privacy nooit absoluut maken. Wij kijken naar de balans tussen de privacy van een groot aantal mensen versus het belang van kinderen die straks zitten met de enorme gevolgen van het feit dat hun beelden verspreid worden. Privacy is geen absoluut recht wat ten koste van alles verdedigd moet worden." 

Dit was het gesprek

Wat heeft het CDA voor de ouderen in hun programma? Waar zou hij 1 miljard aan uitgeven? En welke ideeën heeft Bontenbal voor de jeugdzorg? Bekijk of luister hier het hele gesprek tussen Margje Fiksen en Henri Bontenbal in het DIDD Verkiezingscafé.

Wil jij ook in gesprek met een lijsttrekker?

In aanloop naar de verkiezingen organiseren Dit is de Dag (EO) en Radio 1 het DIDD Verkiezingscafé.

Tijs van den Brink, Margje Fikse en Joram Kaat interviewen samen met het publiek deze twee weken elke dag in een andere lokale kroeg een uur lang een lijsttrekker. En jij kan er ook bij zijn! Het eerste drankje is van ons dus kom vooral langs op deze locaties

• Dinsdag 14 november – Chris Stoffer (SGP)
  Café Marktzicht: Hoofdweg 125, Ederveen
• Woensdag 15 november – Mirjam Bikker (CU)
  De Troubadour: Voorstraat 52, Hardenberg
• Donderdag 16 november – Rob Jetten (D66)
  Thiemeloods: Leemptstraat 34, Nijmegen