Pas op met nepkortingen Black Friday: 'Alles draait om zoveel mogelijk geld verdienen'
Leestijd: 7 minDoor Steve Oosterkamp
Leestijd: 7 minDoor Steve Oosterkamp
"Als je zo'n korting gelooft, dan heb je als consument wel een beetje onder een steen geleefd."
"We leven in een maatschappij van list en bedrog, waarin alles draait om zoveel mogelijk geld verdienen."
"Wacht even met kopen: na de jaarwisseling gaan de prijzen van veel producten omlaag."
"Ik vind het belachelijk. We vieren toch ook geen Thanksgiving? Waarom zouden we dan wel aan Black Friday doen?"
Sinterklaas en de kerstdagen staan voor de deur en dan is een kortingsactie natuurlijk best wel handig. Veel grote merken en winkels doen daarom mee aan Black Friday. Een uit Amerika overgewaaide actie waarbij producten worden aangeboden voor waanzinnig lage prijzen. Maar klopt het allemaal wel met die kortingen? En wat is het beste moment om je aankopen te doen?
Heb jij je inkopen voor Sinterklaas en Kerst al gedaan? Of wacht je nog even tot Black Friday? Die valt dit jaar op vrijdag 29 november. Het is een speciale dag waarop mensen massaal gaan winkelen en grote kortingen kunnen krijgen. Het komt over uit de Verenigde Staten en wordt gehouden op de vrijdag na Thanksgiving, een Amerikaanse feestdag. Op Black Friday openen veel winkels hun deuren heel vroeg in de ochtend en bieden ze enorme kortingen aan op verschillende producten, zoals kleding, elektronica en speelgoed.
Hoewel Black Friday bekend staat om zijn grote kortingen, klinkt er ook kritiek. Sommige mensen maken zich zorgen over de enorme drukte in de winkels. Anderen denken dat het op deze dag te veel draait om 'de koopwoede' en dat dit de echte betekenis van de feestdagen overschaduwt. Toch blijft het één van de meest populaire dagen om te winkelen voor koopjes en aanbiedingen.
Ben je van plan om flink te gaan shoppen op Black Friday? Let dan wel goed op. De ACM, een organisatie die let op eerlijke handel, waarschuwt namelijk voor nepkortingen. Ze zeggen dat sommige winkels doen alsof ze korting geven, maar eigenlijk maken ze eerst de prijzen hoger om daarna te laten lijken alsof je een goede deal krijgt. Dat is niet eerlijk tegenover klanten, vindt de ACM. Ze dreigen met boetes tot wel 900.000 euro voor winkels die dit doen.
De regels zijn in 2022 al een keer aangescherpt. Een winkel mag alleen nog korting geven op de laagste prijs van het product in de laatste dertig dagen voor de korting. Stiekeme prijsverhogingen voor de deal mogen niet meer. Dat is volgens de ACM nepkorting. Je wordt dan als klant misleid om iets te kopen dat je anders misschien niet zou kopen.
De ACM heeft gekeken naar online kledingwinkels, winkels met elektronica en speciaalzaken en vond nog veel nepaanbiedingen, zelfs met de nieuwe regels. Ze kunnen boetes geven als een winkel echt bewust mensen misleidt. Voor veel klanten is het moeilijk om nepaanbiedingen van echte te onderscheiden.
Wat het beste moment is om je slag te slaan, hangt ervan af welk product je wilt hebben. Het kán zijn dat Black Friday voor jou het beste moment is, maar dat hoeft niet. Als je van plan bent om te shoppen op Black Friday, onthoud dan in ieder geval dat kortingen niet altijd kloppen en lees de tips in het uitklapkader hieronder.
De ACM heeft dus gezegd dat ze streng gaan controleren én handhaven op nepkortingen. Maar is dat eigenlijk wel terecht? Of is het ook gewoon de verantwoordelijkheid van de koopjesjager zelf om goed op de prijzen te letten?
Pablo Druijts is eigenaar van Maddox Media, het bedrijf achter een paar grote websites voor Black Friday. Op deze websites kunnen mensen zien welke winkels meedoen en welke deals er zijn tijdens Black Friday. Volgens Druijts moeten mensen zelf ook goed opletten als ze een product willen kopen. En de grootste groep doet dat ook wel, zegt hij in gesprek met DIT (EO).
Druijts ziet dat bedrijven, sinds de aangescherpte regels in 2022, nog niet veel dingen anders doen dan voorgaande jaren. Dat winkels in de weken voor Black Friday de prijzen eerst verhogen, om ze daarna weer te verlagen, zoals de ACM zegt, komt hem niet bekend voor.
Pablo Druijts
Black Friday ondernemer"Wat we wel zien is dat bedrijven niet altijd de juiste vanaf-prijs communiceren. Maar laten we eerlijk zijn, je hebt als consument wel een beetje onder een steen geleefd als je denkt dat de korting die je ziet, de werkelijke korting is die je krijgt. Toch is de consument qua prijs nog altijd het beste uit in de Black Friday-periode. Ik denk dat de aankondiging van ACM alleen werkt als ze een grote speler een boete gaan opleggen, dan kan het afschrikwekkend werken richting andere bedrijven."
Volgens econoom Erica Verdegaal gebruiken bedrijven allerlei trucjes om mensen te verleiden hun producten te kopen. Verdegaal schreef het boek Geld speelt geen rol, waarin ze uitlegt hoe bedrijven dat precies doen. Ze zegt dat die trucjes op iedereen werken: jong, oud, hoog- en laagopgeleid. De nepkortingen zijn daar een voorbeeld van. Volgens Verdegaal is het heel goed dat bedrijven die nepkortingen geven worden aangepakt. Al is ze wel benieuwd of het gaat werken.
Erica Verdegaal
Econoom"Niet alle bedrijven die nepkortingen geven, zullen gepakt worden. Misschien nemen ze dat risico voorlief. En als de boetes wel gaan werken, dan grijpen bedrijven wel naar andere trucjes. Door bijvoorbeeld te doen alsof er van een bepaald product nog maar een paar exemplaren zijn. Of bij een product te vermelden dat al heel veel andere mensen het gekocht hebben. We leven in een maatschappij van list en bedrog, waarin alles draait om zoveel mogelijk geld verdienen."
Ook Maarten Gijsenberg, hoogleraar marketingdynamieken aan de Universiteit van Groningen, vindt het terecht dat de ACM gaat optreden tegen bedrijven die nepkortingen geven. Volgens hem is het onbegonnen werk voor de inspectie om alle bedrijven te controleren, maar zal controle waarschijnlijk steekproefsgewijs plaatsvinden. Gijsenberg adviseert koopjesjagers om zelf onderzoek te doen en, als het even kan, geduldig te zijn.
Maarten Gijsenberg
Hoogleraar Marketingdynamieken aan de Universiteit van Groningen"Wie zeker wil weten of hij een goede deal maakt op Black Friday, doet er goed aan om eens te kijken op een website als Tweakers naar de prijsontwikkeling van een product. Zo kan je controleren of de korting wel een echte korting is. En nog een tip: als je even kan wachten tot na de jaarwisseling, dan zal je zien dat veel producten in prijs omlaag gaan. Winkels zitten dan met spullen die rond de feestdagen niet verkocht zijn en bij veel mensen is het geld op, waardoor bedrijven de prijzen laten dalen om de vraag toch weer te stimuleren."
Aan tafel bij het televisieprogramma Dit is de Middag (EO) was Black Friday onderwerp van gesprek bij de stamgasten. Daar zegt Resi Coumans, kroegbaas uit Roermond, dat ze er zeker weten niet aan meedoet.
Resi Coumans
Kroegbaas uit Roermond"Die Amerikaanse shit, daar vind ik helemaal niets aan. Ik vind het belachelijk. We vieren toch ook geen Thanksgiving? Waarom zouden we dan wel aan Black Friday doen? Stiekem doen ze eerst de prijs omhoog en dan zeggen ze daarna: je krijgt 20% korting... Ja, tuurlijk!"
We vroegen ons WhatsApp-panel of zij zelf meedoen aan Black Friday-acties, en of het hen verbaast dat winkels nepkortingen geven.
John
"Ik koop niet per se grote of duurdere spullen, omdat ze zogenaamd heel veel korting zouden hebben. Ben sowieso niet van achter de meute aanlopen. Nepkortingen zijn er altijd en zeker naar zo'n hype toe zullen de winkels de boel beïnvloeden en voor de consument negatief doen laten uitkomen. Je wordt enigszins geflest."
Boudine
"Ik koop expres helemaal niets op Black Friday! Je kunt inderdaad beter NEP-Friday zeggen! Als ik écht iets nodig heb, koop ik ‘t, maar ik laat me niet ‘opjagen’ door deze commercie."
Sjoerd
"In het verleden heb ik rondom Black Friday vaak producten gekocht met forse korting. Ja, soms ging het om elektronica-spullen die overjarig waren (bv. een model van anderhalf jaar oud) dat dan met 60% korting weg ging. Als wij in de maanden voor Black Friday wat nodig hadden kochten we niks en wachtten we eerst november af. Leuk als consument dus om je spullen zo goedkoper te krijgen."
Ariënne
"Geen cent. Ik geef pas wat uit als ik ervoor gespaard heb. Ik ben nooit gevoelig geweest voor dit soort dagen/reclame. Je moet scherp zijn en blijven. Niet alleen op Black Friday wordt de klant soms voor de gek gehouden. (Stickertje met zgn 'aanbieding', terwijl daaronder een stickertje zit met de normale prijs... die lager is dan de 'actieprijs') Gewoon goed het voorwerk doen dus."
Patries
"Doe niet mee aan zo’n marketinghype als Black Friday en verbaast mij absoluut niet dat (web-)winkels aan nepkortingen doen. Is het ooit (afgelopen 30/40 jaar) anders geweest dan!?"
In 2022 deed I&O Research onderzoek naar Black Friday. Twee op de drie Nederlanders (66%) zeiden toen (waarschijnlijk) geen Black Friday-aankopen te gaan doen. Ongeveer een op de vijf Nederlanders (18%) was wel van plan om gebruik te maken van de Black Friday-acties.
Uit het onderzoek bleek ook dat er op sommige punten verdeeldheid is over Black Friday. Zo vindt 39% van de Nederlanders het niet meer van deze tijd, terwijl 30% juist vindt dat het nog wel moet kunnen. De mensen die meededen aan de enquête zijn wel eensgezind (73%) over de stelling dat structurele prijsverlagingen beter zouden zijn dan de hoge kortingen op Black Friday. Ten slotte hebben niet veel Nederlanders (12%) het idee dat ze onnodige aankopen doen door Black Friday.
Benieuwd naar een debat tussen ondernemer Pablo Druijts en marketingdocent Maarten Gijsenberg? Enkele jaren geleden sprak presentator Tijs van den Brink in Dit is de Dag (EO) al met ze over Black Friday.
Ook de stamgasten aan tafel bij Dit is de Middag (EO) hadden het over Black Friday. Bekijk het gesprek dat presentator Hans van der Steeg voerde met Sonja van Santen, Resi Coumans en Iris Odink.
Moeten we stoppen met 'liegen' over Sinterklaas? 'Het plaatst ouders in moeilijke positie'
Heerlijke tradities of hopeloos ouderwets: is het tijd voor nieuwe feestdagen?
