Bij gezelschapsspellen kunnen de emoties soms hoog oplopen - er is immers niet voor niets een spel met de naam 'Mens, erger je niet!'. Coen van Leuven, familie- en jeugdrechter, stond versteld toen een psycholoog met wie hij samenwerkte besloot Ganzenbord in te zetten om een vechtscheiding op te lossen.
"Het heeft mijn ogen geopend", vertelt Van Leuven in Dit is de Dag (EO). Hij was samen met de psycholoog betrokken bij een ouderschapsonderzoek voor een stel met een achtjarig dochtertje. De twee ouders wilden scheiden, maar konden het niet eens worden over de voorwaarden van hun co-ouderschap. "De dochter had er moeite mee om naar haar vader te gaan. De vader gaf de moeder daar de schuld van; hij zei dat de de moeder hem als ouder probeerde te verstoten. De moeder verzekerde dat ze dat helemaal niet deed. Zij begreep naar eigen zeggen ook niet waarom het dochtertje niet naar de vader toe wilde."
Een lastige situatie om, zonder privé-ervaring met de gezinsleden, een oordeel over te vellen. Van Leuven vertelt: "De psycholoog besloot er daarom een onderzoek van te maken waarbij ze het gedrag van de ouders en het kind 'live' observeerde." Het plan: ze ging Ganzenborden met de ouders en het kind, aan tafel bij een van de ouders thuis.
Het spel begon, de psycholoog keek toe als spelleider. “Het meisje zat eerst op schoot bij de moeder, maar tijdens het Ganzenborden ging ze tussen de ouders in zitten." Een goed teken, zou je denken. Toen ging het mis: "Na een tijdje stond vader plotseling op. Hij ging luid en dominant tegen zijn dochter tekeer: 'Jij moet voortaan in de weekenden ook bij mij komen en bij mij blijven slapen'. De psycholoog greep in en benadrukte dat zij dit onderwerp later met de vader zou bespreken.”
"Hij ging ineens luid en dominant tegen zijn dochter tekeer: 'Jij moet voortaan in de weekenden ook bij mij komen en bij mij blijven slapen.'"
De vader nam daar geen genoegen mee - met grote gevolgen voor de afhandeling van de echtscheiding. “Hij ging door het lint en vertrok. Het werd in één klap duidelijk dat er toch wel iets bijzonders aan de hand was met de vader, want dit was geen normale reactie. Toen we dat wisten, konden we de zaak pas echt, met oog op de kern van het probleem, aanpakken.
De uitkomst: de vader heeft nog steeds contact met zijn dochter, maar het meisje is alleen overdag bij hem thuis. "Het is wel wat beperkter", vertelt Van Leuven. "Er wordt nu rekening gehouden met zijn gedrag."
Van Leuven was positief verrast door de uitkomst van het onderzoek, maar betreurt het dat de psycholoog niet eerder bij de echtscheiding werd betrokken. Een psycholoog wordt nu alleen ingeschakeld in het kader van een ouderschapsonderzoek. Van Leuven: "Zo'n ouderschapsonderzoek - een onderzoek waarin wordt gekeken wat er écht aan de hand is in een gezin - wordt vaak aan het eind van de scheidingsprocedure pas gedaan. Veel te laat."
Daar wil Van Leuven dringend iets aan doen: hij stelt dat de huidige echtscheidingsprocedure escalatie in de hand werkt en pleit voor de inzet van een zogenaamde 'gezinsadvocaat' bij complexe scheidingen. Dat zou betekenen dat er niet aan het eind, maar al aan het begin van de scheidingsprocedure een gedragsdeskundige betrokken wordt. Hij legt uit: "Als mensen in beeld komen en er wordt gesignaleerd dat er problemen zijn, dan moet er gewoon een samenwerking zijn tussen een gespecialiseerde familierechtadvocaat en een psycholoog of orthopedagoog."
Is het echt zo dat de huidige echtscheidingsprocedures ervoor zorgen dat conflicten erger worden? En is een gezinsadvocaat de oplossing voor dit probleem? Lees meer en praat mee:
Kan een gezinsadvocaat vechtscheidingen voorkomen? 'Gelijk krijgen speelt geen rol'
In Dit is de Dag (EO) gaat Joram Kaat verder over dit onderwerp in gesprek met familie- en jeugdrechter Cees van Leuven en gezinsadvocaat Sietske Verbraak. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
