"Het wordt tijd dat het strand niet langer een asbak is."
"Als je last hebt van iemand die rookt, dan kun je ook iets verderop gaan zitten."
Op het strand van Scheveningen is deze zomer iets veranderd. Op vier plekken langs de kust mag er niet meer gerookt worden. De gemeente Den Haag heeft deze zones ingesteld als onderdeel van een proef met rookvrije stranddelen. Bezoekers worden via borden en communicatie aangespoord om daar geen sigaret op te steken. Maar is dat een goed idee?
Sinds deze zomer zijn in Scheveningen vier rookvrije zones aangewezen op het strand. Deze maatregel komt voort uit een eerdere proef, waarbij werd gekeken of zo’n rookvrije inrichting leidt tot minder zwerfafval. De gemeente werkt hierbij samen met onder meer Stichting Noordzee. Officieel is het geen verbod: er wordt niet gehandhaafd met boetes, maar bezoekers worden aangesproken op hun gedrag door middel van borden, informatie en sociale druk.
Ook andere Nederlandse badplaatsen doen mee aan deze ontwikkeling. In Noordwijk zijn al sinds 2022 rookvrije zones op het strand ingericht. Gemeenten zoals Katwijk, Zandvoort en Vlissingen hebben aangegeven rookvrij strandgebruik te overwegen of hebben al rookvrije plekken aangewezen.
De aanleiding voor deze maatregel is de hardnekkige vervuiling door sigarettenpeuken. Jaarlijks belanden er duizenden peuken in het zand. Omdat filters van plastic zijn en moeilijk te verwijderen zijn met machines, vormen ze een probleem voor de schoonmaak en het milieu. Ook andere kustplaatsen in Nederland experimenteren met rookvrije zones, met als voorbeeld landen zoals in Frankrijk en Spanje, waarbij in delen van deze landen roken op het strand al officieel verboden is.
Gita Maas, van Stichting Noordzee, zegt in Dit is de dag (EO) dat ze het een goed idee vindt om rookvrije stranden in te stellen. "Wij hebben vorig jaar 70.000 peuken gevonden in twee weken en dat gebeurt eigenlijk al jaar op jaar." En daarom zijn er genoeg redenen, volgens haar, voor een verbod:
Gita Maas
Stichting Noordzee"Er zijn enorm veel redenen om rookvrije stranden in te stellen. Voor sommige gemeenten zijn dat de schoonmaakkosten. Het kan de milieureden zijn. En het is juist zo dat veel te veel peuken nog op het strand belanden. En daar heel veel schade aan richten. Het wordt tijd dat het strand niet langer een asbak is."
Carlos Martinez van Andel, raadslid bij Hart voor Den Haag, vindt de rookvrije zones vooral symboolpolitiek. Hij ziet een "veel praktischere" maatregel als oplossing:
Carlos Martinez van Andel
Hart voor Den Haag"Wij zien dit vooral als als een betuttelende maatregel en symboolpolitiek als je op een paar plekjes op het strand een rookvrije zone gaat invoeren. En je hebt natuurlijk ook machines die het zand kunnen zeven en wel degelijk die peuken ook mee kunnen nemen. Dat is wat ons betreft een maatregel die veel praktischer is en die ook zorgt dat de schoonmaak op het strand veel efficiënter is."
Maas stelt dat ze het juist "betuttelend" vindt als je de mensen die vóór een schoon en rookvrij strand zijn, geen plek geeft. Daarom is ze een voorstander van de rookvrije zones die nu zijn ingesteld:
Gita Maas
Stichting Noordzee"Het draagvlak onder mensen voor meer rookvrij beleid op stranden is inmiddels 55%. Wij vinden het eigenlijk ook betuttelend als je die mensen niet ook een plek geeft op het strand. Dat is ook in zekere zin een vrijheidsbeperking. Eigenlijk willen we ook niet per se spreken over vrijheidsbeperking, want het gaat voor nu vaak nog om zones."
Volgens van Andel is het strand groot genoeg om rekening met elkaar te kunnen houden en zou het onzin zijn als we ook verboden in de buitenlucht moeten gaan opleggen aan mensen:
Carlos Martinez van Andel
Hart voor Den Haag"We hebben zo'n groot strand, je zit in de buitenlucht. En als we nou in de buitenlucht ook al verboden moeten gaan opleggen. (...) Wij vinden dat er ruimte genoeg is voor iedereen om dat strand te kunnen gebruiken. En als je last hebt van iemand die rookt, dan kun je ook iets verderop gaan zitten. Of degene die rookt, die ziet dat iemand er last van heeft, die gaat even een stukje verderop zitten."
In Dit is de dag (EO) gaat Hans van der Steeg verder over dit onderwerp in gesprek. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
Christelijke school in Veenendaal omzeilt rookverbod: 'Dit kan niet waar zijn'
