“Je kunt succesvol blijven op de medaillespiegel en gewoon normaal met elkaar omgaan.”
“Elke sporter die naar de Olympische Spelen gaat, wil sowieso een medaille. Dus een ambitie uitspreken, zoals de top-10, lijkt me logisch.”
Zou jij er alles voor over hebben om met je favoriete sport een gouden medaille te halen op de Olympische Spelen? Nou, misschien is dat straks niet het belangrijkste doel meer. De afgelopen dagen kondigde het NOC*NSF nieuwe ambities aan binnen de Olympische topsport. Verhalen van sporters zouden belangrijker dan medailles moeten worden, maar daar zijn de meningen nog over verdeeld.
Wie de afgelopen dagen de uitspraken van NOC*NSF in de gaten heeft gehouden, kan concluderen dat deze nogal tegenstrijdig waren. Chef de Mission Pieter van den Hoogenband vertelde de NOS afgelopen woensdag dat het bij de Olympische Spelen niet meer zou draaien om de medailles, maar om de verhalen. Later die dag reageerde Directeur Topsport van TeamNL André Cats op Radio 1, en vertelde dat de medailles en prestaties nog even belangrijk zijn als voorheen.
Hoe zit het toch? Gaat het straks om verhalen, of toch de medailles? Om dit voor eens en altijd helder te krijgen, vroegen we bij Dit is de Dag om een verklaring van NOC*NSF. André Cats vertelde ons het volgende:
André Cats
Directeur Topsport TeamNL“Ik kan me voorstellen dat de boodschap niet helemaal helder was. Met TeamNL willen we bij de tien beste sportlanden ter wereld behoren. Dat was zo en dat blijft zo. Onze topsporters zijn het kapitaal van de Nederlandse topsport. Alle prestaties met of zonder medaille zijn waardevol en kunnen inspireren. Onze Chef de Mission (Pieter van den Hoogenband, red.) wil de sporters niet belasten met extra verwachtingen of eisen van buitenaf. We willen de sporters centraal stellen in plaats van altijd het team. Dus het draait om de sporters, daar ligt de focus op.”
Deze nieuwe koers zou het gevolg zijn van het beleid wat in 2012 werd ingevoerd. Nederland belandde meestal buiten de top-10 in de medaillespiegel en daar moest verandering in komen. Er werden flinke maatregelen genomen en de druk op sporters nam toe. De laatste jaren zijn er steeds meer meldingen gedaan van een onveilig topsportklimaat, daarom is verandering nu noodzakelijk.
Nieuwe ambities dus: de doelstellingen blijven hetzelfde, maar de manier waarop deze doelstellingen behaald worden, moet anders. Zo zou er meer focus moeten komen liggen op de sporter. Maar vind een topsporter dat zelf ook belangrijk? Draait het ze om de medailles, of het verhaal dat ze maken?
Voormalig topsporter Anicka van Emden won als judoka in 2016 een bronzen medaille in Rio de Janeiro, Brazilië. Zij vindt het belangrijk dat er verandering komt in het klimaat van de topsport, maar de focus op medailles moet leidend blijven. De druk om medailles te halen voor de medaillespiegel voelde ze in 2016 wel, maar de grootste druk bij een topsporter, komt uit de sporter zelf.
Anicka van Emden
Bronze medaille, OS 2016“Die druk [van buitenaf] voelde ik wel, maar eigenlijk de grootste druk die kwam natuurlijk van mezelf. Ik had mezelf een doel gesteld. Een realistisch doel vond ik. En die druk die je jezelf als sporter oplegt is eigenlijk de grootste druk.“
Ze ziet graag dat er gewerkt kan worden naar een klimaat waar grote ambities niet gepaard meer hoeven te gaan met geweld of grensoverschrijdend gedrag.
Anicka van Emden
“Ik denk ook wel dat je kan excelleren en grote ambities kan hebben zonder grensoverschrijdende praktijken. Die twee hoeven niet hand in hand te gaan. Je kunt succesvol blijven op die medaillespiegel en gewoon normaal met elkaar omgaan en dus mooie verhalen verzamelen.”
Ook oud-hockeyer en veelvoudig medaillewinnaar op de Olympische Spelen Jacques Brinkman vertelt dat menig sporter met maar één doel naar die Olympische Spelen gaat: om een felbegeerde medaille te veroveren. Een top-10 ambitie lijkt daarom voor hem voor de hand liggend. Hij verwacht dat NOC*NSF met deze koerswijziging de menselijke maat wil terugbrengen.
Jacques Brinkman
2x gouden medaille, OS 1996 & 2000“Ik denk dat de koerswijziging toch voornamelijk komt door wat afstand te nemen van het regime wat hiervoor gold, en dat was onder leiding van Maurits Hendriks. Die had onder andere de ‘loservlucht’. Sporters mochten bijvoorbeeld ook geen teenslippers aan.”
Ook denkt hij dat een medaille van groot belang is voor het verhaal wat je als sporter verteld. Als je geen medailles haalt, worden de verhalen - ook voor de sporter zelf – een stuk minder leuk.
Jacques Brinkman
“In ‘92 zijn we in Barcelona vierde geworden, geen Olympische medaille dus. Het is een hartstikke leuke stad, maar elke keer als ik daar kom dan denk ik toch van ‘shit, daar heb ik toch te veel in die haven rondgebanjerd’. Ik heb gelukkig later ook nog goud gewonnen, anders vond ik het toch wat minder leuke verhalen. Dus het gaat echt om medailles.”
Sportfilosoof Aldo Houterman, verbonden aan het Erasmus Centrum voor sport, integriteit en transitie, is positief over de ambities die NOC*NSF verkondigen. De dossiers die afgelopen jaren op tafel zijn komen te liggen, schreeuwen om een nieuw, mensvriendelijker beleid.
Aldo Houterman
Sportfilosoof“We zijn de laatste jaren heel erg geconfronteerd geweest met de schaduwzijde van de sport. Ik denk dat het goed is om ook een beetje afstand te nemen van die medaillespiegel.”
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
