Dolores laat haar baarmoeder en eierstokken weghalen: 'Ik kijk ernaar uit om vol in het leven te staan'
Leestijd: 8 minDoor Lydia Kruin-Fris
Leestijd: 8 minDoor Lydia Kruin-Fris
Dolores Snoeks (37) heeft PMDD - een terugkerende aandoening door hormoonschommelingen, waarbij vrouwen voor hun menstruatie heftige psychische en lichamelijke klachten krijgen. De klachten zijn zo hevig dat ze besluit haar eierstokken en baarmoeder te laten verwijderen. "De helft van mijn leven is door de PMDD al weggegooid, hopelijk krijg ik hierna nog een betere helft."
Trigger warning: deze tekst bevat passages over depressiviteit en suïcide.
"De zwangerschap van mijn eerste zoon was een verrassing," vertelt Dolores. "Het was niet dat hij niet welkom was, maar het was niet gepland. De zwangerschap was erg stressvol, mede doordat ze zeiden dat de baby te klein was en in de couveuse terecht zou komen. Maar toen hij eenmaal met een keizersnee geboren was, bleek dat helemaal niet zo te zijn."
Ondanks dat de stress voor niets blijkt te zijn, heeft die wel degelijk zijn uitwerking. "Ik kreeg een postnatale depressie die zich uitte in veel angst en paniek terwijl ik niet kon bedenken waarom ik dat voelde. Er zat een ontzettend verschrikkelijk gevoel vanbinnen maar ik kon niet uitleggen waar het vandaan kwam. Ik wilde gelukkig zijn, maar kon alleen maar diepongelukkig zijn. Mijn kindje wilde ik gelukkig wel vasthouden, maar ik was ook bang dat ik door zou draaien en mijn kind misschien achter zou laten."
Dolores volgt allerlei therapieën, bezoekt een psycholoog en volgt EMDR. Het helpt allemaal niet. "Dat het op een gegeven moment beter ging, komt vooral doordat ik veel ben gaan wandelen, supplementen ben gaan innemen en veel met mensen ben gaan praten over wat ik voelde."
"Vragen als: waar doe ik het voor? en: wat heeft het leven voor zin? spookten door mijn hoofd. Zo kende ik mezelf niet."
Ze begint weer met anticonceptie en merkt dan dat het weer slechter gaat. "Ik kreeg opnieuw last van zware paniek, en koppelde dat nu duidelijk aan de NuvaRing, dus die haalde ik er weer uit. Na een tijdje ging het weer beter, totdat de donkere gedachtes terugkwamen en ik deze keer voor mijn gevoel echt een zware deken in mijn hoofd kreeg. Vragen als: waar doe ik het voor? en: wat heeft het leven voor zin? spookten door mijn hoofd. Zo kende ik mezelf niet."
Anders dan in haar postnatale depressie wisselen blije en sombere periodes elkaar nu af. "Ik dacht: ben ik misschien manisch depressief? Bipolair? Maar de symptomen die ik had klopten daar niet bij."
Alhoewel Dolores enorm bang is voor nog een postnatale depressie, besluit ze met haar toenmalige man toch voor een tweede kindje te gaan. "Het ging negen maanden super goed met me, en ook in de weken na de geboorte van mijn dochter ging het goed. Hopelijk blijft dat zo, dacht ik."
Dat verandert als Dolores na drie maanden weer een dikke mist in haar hoofd ervaart. "Alsof iemand de hele tijd in je hoofd knijpt. En de zware gedachtes kwamen ook weer terug. Toen mijn menstruatie in die periode ook terugkwam, wist ik dat het met mijn hormonen te maken moest hebben."
Ze vertelt aan de huisarts wat er speelt en gaat vanaf dan een cyclusdagboekje bijhouden. "Ik had geluk dat mijn huisarts van PMDD had gehoord, want dat was toen – elf jaar geleden – nog geen bekende diagnose. Maar ik kreeg die inderdaad vastgesteld: ik ben maandelijks gemiddeld twee weken depressief vóór mijn menstruatie. Mijn brein reageert veel te heftig op de hormoonschommelingen die met de menstruatie gepaard gaan."
Het heeft in totaal drie jaar geduurd voordat Dolores weet wat er met haar aan de hand is en ze de diagnose heeft. "Maar een behandeling is er niet voor. Mijn huisarts stelde voor om weer aan de pil te gaan, maar ik was bang voor die hormonen en had ‘m sowieso niet nodig omdat ik me had laten steriliseren. Antidepressiva heb ik wel geprobeerd, maar daar kreeg ik nog donkerdere gedachtes van. Omdat de arts geen andere opties had, probeerde ik in die jaren van alles: yoga, acupunctuur, supplementen slikken, suiker- en glutenvrij eten, mediteren, alles wat je kunt bedenken. Maar het verminderde de klachten allemaal niet."
In de maandelijkse depressieve periode die Dolores heeft, kan ze zich nergens toe zetten. "Ik ben dan zo moe, kom niet meer uit mijn woorden, ben niet in staat auto te rijden en kan amper de deur uit terwijl ik dat wel wil. In zo’n periode heb ik wel eens met mijn auto voor het spoor gestaan en gedacht: als ik nu uitstap en op het spoor zou staan, heb ik rust – wat zou dat fijn zijn. Dat zijn verschrikkelijke gedachtes, en gelukkig heb ik het nooit echt gedaan."
Door de PMDD heeft Dolores vrienden verloren. "Ik ben geen stabiele factor – niet in mijn relatie, niet in vriendschappen en niet voor een werkgever. Als ik een afspraak heb staan in mijn slechte weken, moet ik die afzeggen. Als je dat vijf keer doet, verdwijnt het begrip ervoor vaak. Mensen begrijpen niet echt wat je hebt, dus mijn wereld is heel klein. Dat is eenzaam. Gelukkig heb ik dankzij de stichting PMDD Nederland wel contact met een paar vrouwen die hetzelfde hebben, dat geeft wel steun."
Inmiddels is Dolores gewend aan de PMDD. "Het is een onderdeel van mijn leven geworden. Als de slechte periode begint, probeer ik te denken: hallo PMDD, je bent er weer. Ik leg me erbij neer. Maar ook in deze periodes zorg ik voor mijn kinderen, dat zal ik altijd doen. Helpen op school kan ik echter niet, en vriendjes kunnen in mijn slechte weken niet bij ons thuis komen. Daar voel ik me wel eens schuldig over, maar het kan niet anders."
Als Dolores met haar tweede man toch een kinderwens krijgt, is een ivf-traject de enige optie nu ze gesteriliseerd is. "Ik moest aan de hormonen die mijn cyclus plat zouden leggen. En die periode voelde ik me super! Ik kwam er toen achter dat hormonen wel iets voor mij zouden kunnen doen."
Dolores raakt in verwachting van een zoon. Ook na de geboorte experimenteert ze onder leiding van artsen met het gebruiken van medicatie om zich beter te voelen en de PMDD te onderdrukken. Maar niets werkt op de lange termijn. Daarom staat nu het laatste redmiddel op de agenda: een operatie waarmee Dolores haar eierstokken, baarmoeder en baarmoederhals laat verwijderen.
"Die operatie moet ervoor zorgen dat ik geen cyclus meer heb, waardoor ik ook geen grote hormoonschommelingen meer krijg. Met de ervaring hoe mijn lijf tot nu toe op hormonen gereageerd heeft, is de verwachting dat de kans groot is dat deze operatie mijn PMDD laat verdwijnen."
Dolores Snoeks
Heeft PMDD"De PMDD heeft me in heel veel dingen teruggehouden en klein gemaakt."
Ze ziet dan ook enorm uit naar de operatie begin oktober. "Ik kijk er zo naar uit om wie ik mag zijn zonder de PMDD. De PMDD heeft me in heel veel dingen teruggehouden en klein gemaakt. Het heeft ervoor gezorgd dat ik nooit verder ben gaan studeren na de geboorte van mijn eerste kind toen ik 23 was. Ik kijk ernaar uit om een vrouw te zijn die vol in het leven staat en alles kan doen wat ze wil. De helft van mijn leven is door de PMDD al weggegooid, hopelijk krijg ik hierna nog een betere helft."
Na de operatie neemt de redactie van DIT contact op met Dolores om te horen hoe het met haar gaat. Hou dit artikel in de gaten om de update t.z.t. te lezen.
Praten over gedachtes aan zelfdoding helpt en kan anoniem via www.113.nl of telefonisch op 113 of 0800-0113.
In Dit is de Kwestie (EO) staat dit onderwerp en het verhaal van Heleen ook centraal. Bekijk de volledige uitzending hier of op NPO Start.
Wil jij de aflevering liever streamen? Klik hier om de aflevering te bekijken via NPO Start.
