Elke acht tot negen dagen wordt er in Nederland een vrouw vermoord. Zo verloor Wim Hertgers zijn dochter Sanne (31): "Hij vond dat ze niet meer leven mocht."
Twee vrouwen zijn afgelopen week om het leven gebracht door hun (ex-)partner. In Gouda schoot een 53-jarige man zijn ex dood, in het bijzijn van hun kinderen. In Vlijmen werd een 35-jarige vrouw met geweld gedood door haar ex. Deze tragische gebeurtenissen staan niet op zichzelf: volgens cijfers van het CBS wordt in Nederland elke acht tot negen dagen een vrouw vermoord, vaak door een (ex-)partner.
Achter elk van die cijfers zit een persoonlijk verhaal. Zo verloor Wim Hertgers zijn dochter Sanne (31). Zij werd op 8 oktober 2023 vermoord door haar (ex-)man, met wie ze op dat moment in scheiding lag. Het nieuws van afgelopen week maakt indruk op Wim, vertelt hij in Dit is de Dag (EO). "Het verdriet is er altijd, maar dit soort zaken snijden in je hart." Hij heeft haar zelf gevonden, vertelt hij. "Dat beeld raak ik nooit meer kwijt. Dat is 24/7 aanwezig."
Sanne is 18 als ze haar man leert kennen. Hij is een stuk ouder en politieagent. Jarenlang leek het goed te gaan tussen de twee. Wim: "Hij was een stuk ouder dan zij. Daar hadden wij al een beetje moeite mee." In de loop der jaren bleek dat Sanne niet gelukkig was in de relatie. Dat kwam niet op de één op andere dag aan het licht. "Ze was het zonnetje in huis, ontzettend sociaal en had veel vriendinnen. Na verloop van tijd, toen ze langer in de relatie zag, zag je dat wegzakken," vertelt Wim. "Wij hadden het idee dat hij daar wat mee te maken had, maar als we ernaar vroegen ontkende ze dat. Ze beschermde haar partner."
Totdat Sanne op een dag haar vader belde. "Ze zei: 'pap kom me ophalen, want het gaat echt niet goed.' Ik heb haar opgehaald en we hebben een gesprek gehad met hem erbij. Toen hadden mijn vrouw en ik in de gaten: dit is echt foute boel. Maar Sanne zei dat hij een zachtgekookt ei was, hij zou haar niks aandoen."
Toch besluit Sanne bij hem weg te gaan. Ze gaat in een appartement wonen in de buurt van haar vader. "Het zonnetje kwam weer terug. Ze liep weer alleen over straat. Dat was ze niet gewend, want hij was er altijd bij," zegt Wim. "Daar heeft ze helaas maar twee maanden van mogen genieten. Toen vond hij dat ze niet meer leven mocht." Sanne werd door messteken om het leven gebracht. Daarna pleegde haar man zelfmoord.
Wim Hertgers
"Ze zei dat hij een zachtgekookt ei was, hij zou haar niks aandoen."
Achteraf gezien waren er meer signalen. Wim: "Op het moment zelf herkenden we de rode vlaggen niet. Het financieel afhankelijk maken, het sociaal isoleren, het seksuele geweld. Ook dat komt vaak voor, maar dat vertel je niet zomaar tegen je ouders. Dat heeft ze pas verteld toen de relatie over was." De negatieve momenten werden verbloemd met veel aandacht en cadeaus. "Hij kust nog net niet de grond onder haar voeten. Wij vergeleken haar met een marionet. Hij trok aan de touwtjes en hij bepaalde alles. Hij heeft haar brein overgenomen."
Sanne maakte geen melding bij de politie over het gedrag van haar man. "Ik heb mezelf heel veel kwalijk genomen", vertelt Wim. "Ik had de signalen achteraf moeten zien, want die waren er zeker. Zijzelf zag het gevaar niet zo." Na de moord op Sanne, pleegde de dader zelfmoord. Daardoor is er geen rechtszaak geweest. "De moord op Sanne is dus ook niet geregistreerd als femicide. De afgelopen week laat ook weer zien dat het vaker gebeurt dan we denken."
"Dit wordt vaak een vrouwenprobleem genoemd, maar het is in de kern een mannenprobleem.”
Het hoge aantal femicides laat volgens Wim Hertgers zien dat het echt elke vrouw kan overkomen. "Omstanders zien het vaak beter dan de vrouw zelf. Ze zit als het ware in een minisekte, waarvan zij het enige lid is," zegt hij. "Het grootste probleem is de wirwar aan hulpinstanties in Nederland. Vrouwen weten simpelweg niet waar ze terechtkunnen. Dat móet beter."
Om bewustwording te creëren, bouwde Wim een vrachtwagen om tot rijdende bioscoop. Daarin draait continu de acht minuten durende film Het ligt aan mij. Als een reizend monument rijdt de vrachtwagen door Nederland en Europa. Het is een onderdeel van de wereldwijde campagne Orange the World, over geweld tegen vrouwen en meisjes. "Sinds we met de vrachtwagen op pad zijn, zoeken vrouwen in nood contact met ons via e-mail en social media. We helpen waar we kunnen, maar veel vrouwen herkennen het gevaar nog niet. Het begint bij bewustwording: duidelijk maken hoe ernstig hun situatie is."
Volgens Wim is er nog veel werk te doen om het aantal femicides terug te dringen. "Op 3 augustus is er een protestmars in Rotterdam. Ik roep vooral mannen op om mee te lopen. Dit wordt vaak een vrouwenprobleem genoemd, maar het is in de kern een mannenprobleem."
In Dit is de Dag (EO) gaat Joram Kaat verder over dit onderwerp in gesprek met rechtbankverslaggever Saskia Belleman en Wim Hertgers. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
'Iedereen heeft wel een slachtoffer van huiselijk geweld in zijn netwerk', zegt directeur van opvanghuis
Lia's dochter Clarinda (34) werd slachtoffer van femicide: 'Vriend sloeg, wurgde en verkrachtte haar'
