Ga naar inhoud Ga naar menu

Inloggen bij

Jouw perspectief is belangrijk! Als je ingelogd bent kan je reacties plaatsen.

Door in te loggen bevestig je dat je de Algemene Voorwaarden en Privacyverklaring van de EO hebt gelezen en begrepen.

Hulp nodig?

Check de veelgestelde vragen.

'Heb je je pilletjes wel gehad?'

Fikse toename van ADHD en autisme-diagnoses: 'Labels kunnen schadelijk zijn'

Geschreven door Marinka Wagemans

29 januari 2024 · 08:00

Update: 6 februari 2024 · 16:17

In gesprek met

Foto van Francine Oomen

Francine Oomen

Schrijfster

"Als ik het label had en medicatie had gehad, dan was ik geen schrijfster geworden."
Foto van Arjen de Jong

Arjen de Jong

Leraar op de middelbare school

"Als docent heb je daar wel voordeel van. Je accepteert toch meer van iemand."
Foto van Laura Frauenfelder

Laura Frauenfelder

Moeder van drukke zoon, kind- en gezinscoach

"Een kind reageert op de omgeving. Je hoeft er geen stempel op te plakken."
Foto van Floortje Scheepers

Floortje Scheepers

Psychiater

"Classificaties in de DSM-5 (het handboek met alle psychische classificaties, red.) kunnen mensen schaden."
Foto van Jaap Marinus

Jaap Marinus

Gediagnosticeerd met ADHD

"Ik kan zeggen dat het beter was als ik het eerder had geweten. Ik had het kunnen verklaren."

In het kort

ADHD, autisme, angststoornissen... Steeds meer jonge mensen worden gediagnostiseerd met een psychisch label. Volgens de Universiteit Utrecht heeft één op de vijftien kinderen een stoornis, en volgens cijfers van het Trimbos-instituut gaat het om bijna de helft van de jongvolwassenen. Hoe kan dat? En wat zegt zo'n label nou eigenlijk? Dat zoekt Dit is de Kwestie (EO) uit!

Wat denk jij?

Heb jij een label?

Klik hieronder om je antwoord te geven

39%

31%

30%

aantal reacties: 1263

Wil je deze reactie verwijderen?

Dit is de situatie

Aantal mensen met psychische stoornis neemt steeds maar toe

Het lijkt erop dat steeds meer Nederlanders psychische klachten hebben. 1 op de 15 kinderen in Nederland krijgt tijdens zijn of haar jeugd een label, blijkt uit onderzoek van de Universiteit Utrecht. En volgens cijfers van het Trimbos-Instituut uit 2022 kampt 26% van de volwassen Nederlanders met stoornissen als een angststoornis of een depressie. In 2009 was dat nog maar 18%.

Wat echt opvalt, is dat jongvolwassenen nu met veel meer klachten te maken hebben. Bijna de helft van de studenten (44%) meldt in het afgelopen jaar een of andere stoornis. Dat is een verdubbeling ten opzichte van dertien jaar geleden.

Hoe worden die labels eigenlijk bepaald? Dat gebeurt aan de hand van de DSM-5, het handboek waar eigenlijk alle classificaties in staan.

Wat is de DSM-5?
DSM staat voor De Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (in het Nederlands: Diagnostisch en Statistisch Handboek van Psychische Stoornissen). Het boek wordt gebruikt door professionals in de geestelijke gezondheidszorg om verschillende psychische stoornissen te begrijpen, classificeren en diagnosticeren.

In de DSM-5 lees je criteria en beschrijvingen van verschillende psychische aandoeningen, zoals depressie, ADHD, angststoornissen en schizofrenie. Het doel van de DSM-5 is dat professionals in de geestelijke gezondheidszorg op een consistente en gemeenschappelijke manier kunnen communiceren over psychische stoornissen.

Veel mensen maken zich zorgen over dit toenemende aantal labels. Scholen en ouders vragen zich steeds regelmatiger af hoeveel zin ze nu eigenlijk hebben, en ook hulpverleners plaatsen vraagtekens.

Wat denk jij?

Stel: jij weet dat een vriend, vriendin of collega ADHD heeft. Behandel je die persoon anders?

Klik hieronder om je antwoord te geven

33%

10%

56%

aantal reacties: 1101

Wil je deze reactie verwijderen?

Dit is de discussie

Maken labels het leven makkelijker?

Heel. Veel. Hokjes! Is dat iets goeds? Helpt zo'n label je gemakkelijker het leven door te komen, of werkt het juist beperkend? De meningen daarover verschillen.

Floortje Scheepers, hoofd van de psychiatrische afdeling van het UMC Utrecht, is heel kritisch op de DSM-5. Dat vertelt ze in Dit is de Kwestie (EO).

Floortje Scheepers

Psychiater

"De classificaties die we bedacht hebben creëren een zwart-wit wereld. Mensen hebben iets of hebben iets niet. Terwijl we inmiddels heel goed weten dat menselijke eigenschappen heel erg dimensioneel verdeeld zijn. Het is niet zo simpel."

Daarom kan zo'n diagnose schadelijk zijn, zegt Scheepers. Ze refereert onder andere aan een Australisch onderzoek dat een groep kinderen met ADHD-klachten én een ADHD-diagnose vergeleek met een groep met dezelfde ernst van klachten zónder diagnose.

Meer over dit Australische onderzoek naar de effecten van een ADHD-diagnose
Floortje Scheepers refereert aan In een studie uit 2022, geleid door Luise Kazda van de Universiteit van Sydney (Australië). De studie werd gepubliceerd in JAMA Network Open. In die studie bleek dat in een vergelijking tussen kinderen met dezelfde symptomen, degenen met een diagnose sléchter presteren. 

"Deze bevindingen suggereren dat de diagnose ADHD bij kinderen mogelijk niet leidt tot verbeteringen in de kwaliteit van leven bij adolescenten en een negatieve invloed kan hebben op sommige uitkomsten, zoals het risico op zelfbeschadiging", schreven de onderzoekers zelf hierover. "Onze studie breidt de huidige kennis dat kinderen met ADHD vaak een verminderde levenskwaliteit (QOL) ervaren uit door aan te tonen dat ten minste een deel hiervan samenhangt met de diagnose zelf."

Meer over dit onderzoek.

Daaruit bleek dat de groep die het label ADHD kreeg slechter af was dan de groep zonder. Ze waren vaker onzekerder over zichzelf, dachten vaker aan suïcide en hadden vaker problemen in relaties.

"Het kan ze anders naar zichzelf en naar de wereld laten kijken, maar ook de wereld anders naar hen laten kijken, waar ze uiteindelijk last van gaan krijgen. (...) Het is niet onschuldig om tegen mensen te zeggen: je hebt een stoornis of ziekte en die gaat nooit meer over."

Arjen de Jong is leraar en geeft aan dat het voor zijn vak wel helpt om te weten of kinderen een bepaalde diagnose hebben of niet.

Arjen de Jong

Leraar op de middelbare school

"Als docent heb je daar wel voordeel van. Je kijkt op een andere manier naar iemand. Dingen die ik bij de één minder accepteer, accepteer ik bij iemand met een diagnose meer. Om heel erg boos te worden op iemand wanneer hij of zij daar eigenlijk niks aan kan doen, dat kun je eigenlijk niet maken. Al word ik sowieso niet snel heel erg boos."

Francine Oomen is een populaire schrijfster, bekend van de Hoe overleef ik-serie die verslonden werd door pubers in heel Nederland. Voor haar laatste boek in die reeks, die recent is uitgekomen, riep ze via TikTok twintigers op om hun struggles in het leven te delen. Ze ontving maar liefst 4500 e-mails. Daarin viel haar op dat ontzettend veel mensen een stoornis hebben: van een autismespectrumsoornis tot ADHD en OCD.

Francine Oomen

Schrijfster

"Ik dacht: wat is hier aan de hand? Ik denk dat we in een maatschappij leven waarin ons wordt wijsgemaakt dat alles fixbaar is, en dat we eigenlijk ook allemaal op elkaar moeten lijken. Dus onze eigenheid, onze specifieke geaardheid, wordt een soort van probleem."

Oomen heeft zich nooit in het medische circuit laten testen op een eventuele stoornis, maar heeft wel wat online testjes gedaan. Daar scoorde ze tot haar verbazing 10 op 10, dus de maatschappij zou haar waarschijnlijk bestempelen als ADHD'er. Volgens haar helpt zo'n stempel niet om jezelf beter te voelen, maar meer om je aan te passen in de maatschappij.

"Als ik het label had en medicatie had gehad, was ik geen schrijfster geworden, denk ik. Dan was ik misschien wel altijd op tijd geweest voor mijn afspraken, daar had ik mezelf niet kunnen ontplooien zoals ik bedoeld was te zijn. (...) Ze zeggen dat mensen met ADHD zich niet kunnen focussen. Dat klopt niet. Je focust je op een heleboel dingen, wat als gevolg heeft dat dat vaak hele creatieve, flexibele en veerkrachtige mensen zijn. Maar het wordt niet gewaardeerd."

Dit is hun verhaal

Jaap voelde zich altijd een buitenbeentje

Video wordt geladen...

Jaap (40) had altijd het gevoel dat hij anders was, maar wist nooit precies waarom. Hierdoor ging hij zich soms inhouden. "Ik maakte bepaalde grapjes niet meer. Als het vaak verkeerd valt, denk je op een gegeven moment twee keer na." De diagnose liet zo lang op zich wachten omdat er altijd kinderen in zijn klas zaten die toch net iets drukker waren. "Dus ik heb mezelf nooit als ADHD'er gezien. Ik ben gewoon anders, een beetje vervelend, een beetje druk."

Twee jaar geleden kreeg hij een ADHD-diagnose, maar die had hij liever op eerdere leeftijd willen hebben. "Ik kan zeggen dat het beter was als ik het had geweten. Want of ik had anders kunnen handelen, of ik had het kunnen verklaren."

Jax hoeft niet in een hokje te zitten

Video wordt geladen...

Jax heeft veel energie. Zijn moeder Laura, zelf kind- en gezinscoach, neemt hem dan ook vaak na school mee naar het bos om daar uit te kunnen razen. De hele dag op school zitten is voor Jax soms pittig. "Het is soms veel te druk, want mijn klas is nooit echt stil", vertelt hij. In het bos kan hij zijn gedachten kwijt. "De irritaties, de gedachtes over school."

Mensen in hun omgeving vragen Laura regelmatig waarom ze haar zoontje niet laat testen. "Hij is vanaf zijn geboorte altijd druk, altijd aanwezig. Veel mensen zeggen: hij heeft zeker ADHD?" Laura vindt zo'n test echter overbodig. "Een kind is een kind, en een kind reageert op de omgeving, hoe het kind zich voelt, wat er in het kind gebeurt. Dat is waar je naar moet kijken, je hoeft er geen stempel op te plakken."

Wat denk jij?

Wat vind jij: zijn labels een vloek of een zegen?

  • fr

    frankenarja

    30 januari 2024 · 15:39

    Het is wel degelijk nuttig. Zonder diagnose gaan de poorten naar hulp via de gemeente niet open. Ook de poort naar speciaal onderwijs gaat niet open zonder diagnose. Vind dit bericht dan ook behoorlijk ongenuanceerd. In de kop wordt ook autisme genoemd, maar verder op deze pagina gaat het eigenlijk alleen nog over ADHD. Ik kan je vertellen dat als jouw kind autisme heeft het behoorlijk vast kan lopen zonder gerichte zorg. Wij zijn ontzettend blij met het label.

  • pe

    peter.koks

    30 januari 2024 · 20:30

    Ik heb de diagnose asperger en heb die gekregen toen ik 56 was. Ik had graag gewild dat ik hem eerder kreeg. Dat zou een stuk makkelijker in het leven zijn geweest.

  • sa

    sandrastabel1973

    30 januari 2024 · 20:40

    Ik weet pas sinds 2,5 jaar dat ik autisme heb. Ik was 48 toen ik de uitslag van mijn testen kreeg. Ik heb al 18 jaar conversie stoornis en na een burnout heb ik een angst-en paniekstoornis. Jaren heb ik therapieën gevolgd en nooit voelde ik me begrepen of gehoord. Ik was "uitbehandeld" werd er gezegd. Tot mijn psychiater bedacht om op autisme te testen. Wat was het een verademing om mijn diagnose te krijgen! Er vielen zoveel puzzelstukjes op zijn plek. En ik voelde mezelf ineens begrepen. En ik begreep mezelf ook beter, na een specifieke therapie te hebben gevolgd. Voor mij voelt het niet als een label, maar als een diagnose voor mijn "ziekte". Mijn omgeving kan er ook goed mee omgaan, vooral omdat ik er zelf heel open over ben. Ik kan me gelukkig ook goed uiten.

  • ni

    nicoleolvers

    30 januari 2024 · 20:30

    Ik weet nu een jaar of 12 dat ik ADHD heb (ik ben 55). Ik heb medicatie en ook al merken anderen soms niet altijd het effect daarvan. Ik wel! Mijn leven vóór die diagnose had op vele vlakken echt anders kunnen verlopen en met name makkelijker als ik dat veel eerder had geweten. Ik vind labels echt niet per definitie zaligmakend, maar de keuze tussen vloek of zegen doet gewoon geen recht aan iedereen die ‘iets’ heeft, omdat dat eigenlijk veel te simpel gesteld is. Voor mij was het een verbetering voor mij, mijn leven.

  • la

    lauw_zor

    30 januari 2024 · 20:56

    Ik heb sindskort de diagnose autisme spectrum. Aan de ene kant fijn dat dit soort labels er zijn, simpelweg omdat er hierdoor meer aandacht komt voor de wetenschap rondom het menselijk brein, maar het is mij inmiddels ook duidelijk dat dit spectrum langer is dan het Pieterpad. Sinds de diagnose ben ik veel in gesprek gegaan met anderen met dezelfde diagnose, ben ik mij meer bewust van waarom dingen goed voor mij werken, en kan ik mijzelf beter in mijn kracht zetten. Ik ben mij nu bewust waarom ik dingen al heel lang onbewust heb gedaan, omdat die dingen nou eenmaal rust in mijn hoofd brengen. Ik weet ook wat ik niet zomaar meer moet opgeven en wat het mentaal kan doen wanneer ik dat wel doe. Al met al ben ik blij met de diagnose en het labeltje, al is het puur en alleen maar om makkelijker een gesprek hierover te beginnen. Ik zou niet willen dat mensen mij anders behandelen om het label. Niet iedereen kan overal goed in zijn of goed op gaan, en mensen met een label kunnen vaak juist bepaalde kwaliteiten meenemen die mensen zonder dat label niet hebben. Het is jammer dat labels tot nu toe toch nog een negatief beeld geven van iemand, terwijl het in veel gevallen dus ook kwaliteiten met zich mee kan nemen. Een label zou geen zelfvertrouwen mogen wegnemen, integendeel! Het label zou je moeten helpen om jezelf beter te leren kennen en jezelf in je kracht te zetten.

  • yo

    yonderdijk

    30 januari 2024 · 20:45

    Zelf zou ik het liefst zien dat scholen en werkgevers bij mensen navragen wat ze nodig hebben om hun studie/ werk zo goed mogelijk te kunnen doen. Iedereen heeft zijn/ haar talenten en die komen in een passende omgeving het meest tot hun recht. Maatwerk levert dan al veel op. Helaas werkt het niet altijd zo in het werk of het onderwijs. Niet altijd is duidelijk wat iemand nodig heeft en niet alle scholen/ werkgevers kunnen/ willen aanpassingen maken zonder diagnose. Iedereen dan maar laten onderzoeken? Nee zeker niet, alleen indien het je belemmert in je dagelijks functioneren. Indien het erg belemmerend werkt, kan een diagnose juist ook zorgen voor verlichting en opluchting. Inzicht zorgt voor uitzicht. Daardoor leer je jezelf beter kennen, vallen er ‘puzzelstukjes ‘ op zijn plaats en kun je leren om ermee om te gaan en te weten wat je nodig hebt.

  • ri

    rindabenschop

    29 januari 2024 · 09:45

    Dat er wordt gesproken over een label komt al negatief over. Ik heb geen label wel een trauma, dat is behandeld maar dat betekend niet dat ik geen problemen meer heb, het betekend dat ik er mee om heb leren gaan. En dat is ook wat voor een diagnose telt. Uiteindelijk zijn we allemaal anders en niemand is gelijk. Dat is een gegeven leer er mee om te gaan. Voor mij betekend het dat er goede en minder goede dagen zijn en dat accepteer ik.

  • mi

    miekemci

    30 januari 2024 · 21:00

    Een héél groot deel van mijn leven heb ik gedacht dat ik dom was: moeite op school. Vijf jaar (ipv vier) over de Mulo gedaan. Verkeerde schoolkeuze daarna. (Bevestiging van ‘je bent dom’ ) Verkeerde deeltijd opleiding (idem) Daarna dertig jaar onder mijn niveau gewerkt. Altijd somber. Wel met de moed der wanhoop op mijn 48ste een opleiding gedaan (vier jaar in drie. Naast werk en gezin) Baan op HBO niveau en daar elke dag gefrustreerd van thuis komen, want ik had enkel oog voor de dingen die mis gingen. Met het water aan de lippen omdat er op een ander vlak iets verschrikkelijk misging me laten testen op ADHD. Dàt was het dus. Lotgenotencursus gedaan en daar veel geleerd hoe zaken anders werken dan bij mensen zonder ADHD èn aan de medicatie! Wàt een geluk! Niet dat alles nu vanzelf en soepel gaat, maar ik wéét nu waar het vandaan komt dat ik moeilijk keuzes kan maken, ik weet nu waar het door komt dat ik op de bank blijf hangen (tot mijn grote frustratie) èn….ik weet nu wat ik moet doen! Deze kennis en de medicijnen had ik graag 55 jaar geleden willen hebben. (Ik ben nu 70) En Francien…..ik ben nog nèt zo creatief als vroeger, alleen lukt het me beter om projecten af te maken. Ik ben net steeds zo enthousiast als vroeger, ben nieuwsgierig en sta midden in het leven. Alleen véél minder somber. En over flexibel zijn, daar is dus ook iedereen anders in. Mij werd verweten dat ik dat níet was. Je moest bij mij niet aankomen met een ander plan. Uitleg van een andere adhd’er: je bent zó blij dat je focus hebt op één ding èn dat je daarvoor in beweging bent gekomen, dat je dat dus niet op dat moment uit je handen kunt laten vallen om ‘gezellig’ iets anders te doen. Zo zie je maar: ook adhd’ers verschillen onderling: het zijn net mensen 😉

  • be

    bertyne

    30 januari 2024 · 20:57

    Zie in mijn werk dat mensen juist blij zijn met een diagnose. Een hokje is niks mis mee, als je er respect voor hebt. Een hokje is alleen niet zwart/wit. Je hebt ADHD, maar ook je karakter en IQ.

  • re

    renatevdstel

    29 januari 2024 · 12:00

    Ik denk een zegen. Wanneer je namelijk weet wat er anders is aan jou, bijv. wanneer je ADHD hebt, kan je er ook beter mee omgaan. Je kan voorbeelden en herkenning zoeken bij andere (bekende) mensen met ADHD, maar je kan ook jezelf beter uitdrukken naar je omgeving toe. Dit omdat je weet dat sommige gevoelens en gewoontes zich bij jou anders uitten.

  • je

    jeanine

    30 januari 2024 · 20:44

    Labels snap ik wel maar waarom.worden het afwijkingen genoemd of aandoening of een stoornis? Het is anders. Je zit anders in elkaar dan kennelijk de meeste mensen of diegene die als maatstaf zijn genomen waartegen alles word vergeleken. In dms5 staat ook geen persoon als basis die zegmaar geen 'afwijking of stoornis heeft' .

  • An

    Annelies

    1 februari 2024 · 07:05

    Ik (27 jaar) ben blij dat ik sinds 5 maanden weet dat ik autisme heb. Heb me heel me leven al anders gevoeld en was me er ook van bewust dat ik anders was. Als ik als kind mijn diagnose zou hebben gehad zou ik waarschijnlijk niet 13 jaar lang op school zijn gepest maar aan de andere kant zou ik waarschijnlijk ook niet de carrière hebben gehad zoals die nu is. Gelukkig hebben wij bij de gemeente Rotterdam (mijn werkgever) een netwerk voor neurodiversiteit en het is geweldig om soms samen te komen. Toen ik vertelde dat ik mijn diagnose had werd ik ook gelijk gefeliciteerd en voelde ik me eerste in me hele leven gewaardeerd mens.

  • em

    emma.vriezen

    30 januari 2024 · 20:37

    Labels zijn in onze moderne samenleving nodig, omdat het te druk en te snel is voor veel mensen. Het wordt niet algemeen geaccepteerd als je niet gemiddeld bent. Als dit anders was, of alles wat rustiger ging, dan waren labels minder nodig. Want dan zouden minder mensen vastlopen.

  • mo

    mobiel

    30 januari 2024 · 21:03

    Een diagnose wordt niet zomaar gegeven. Ik ben pas op latere leeftijd gediagnosticeerd met autisme en had dit heel graag eerder geweten. Er is niets zo frustrerend dan constant tegen dingen op te lopen. Mijn lagere schooltijd was een hel, ik was het pispaaltje van de klas. Ook de middelbare schooltijd was niet makkelijk. Een eerdere diagnose had geholpen om mijn jeugd beter te laten zijn en daarbij een vangnet te hebben voor later. Bij een latere diagnose val je zo'n beetje overal buiten, zeker als je een 'normale' baan hebt. Daarom kan ik ouders alleen maar adviseren om 'afwijkend gedrag' en problemen op school serieus te nemen en er voor te zorgen dat je kind geholpen kan worden en later op een vangnet terug kan vallen. Als je het nu negeert krijg je daar later spijt van. Help je kind, hij of zij kan er alleen maar een beter mens van worden. Het leven is niet makkelijk en voor kinderen 'met een rugzakje' kan het een regelrechte hel zijn. Houd jezelf niet voor de gek...

  • gu

    guidovandijk

    29 januari 2024 · 16:19

    Labels zijn juist heel handig en effectief. Vooral in het onderwijs: dan kun je gerichte hulp bieden. Overigens denk ik zelf dat ik meerderde labels zou hebben als ik mij zou laten testen! ;)

  • wi

    willemdegelder

    31 januari 2024 · 09:51

    Het ligt niet aan het label zelf, maar wat jij en je omgeving ermee mee doen. We moeten vooral zorgen dat mensen niet hun eventuele stoornis 'zijn', maar dat dat gewoon een onderdeel is van hun persoonlijkheid. Net als dat andere dingen dat kunnen zijn. We hebben allemaal wat, we zijn allemaal raar ;-)

  • ma

    margaretlafort

    31 januari 2024 · 13:14

    Mijn dochter kreeg pas op haar 26e de diagnose. Ze had opleidingen niet afgemaakt, baantjes mislukten steeds en ook op sociaal vlak waren er regelmatig problemen. Na de diagnose viel alles op zijn plek. Ik vind het heel jammer dat de diagnose niet eerder is gesteld. Ze had dan hulp kunnen krijgen bij haar studies en op haar werk.

  • in

    info

    30 januari 2024 · 20:29

    Wat is normaal? En waarom moet iedereen volgens de norm leven. Als psychologe zijn dit vragen die mij al langer bezig houden. Ik werk persoonlijk niet met labels. Want heel eerlijk als ik de DSM erbij pak zou ik iedereen wel een label kunnen geven. Ik denk dat ze meer schade dan goed doen. Hier zijn ook al meerdere onderzoeken over geweest. Wat mist is onze huidige maatschappij is respect voor onze medemens die anders is dan normaal. Er heersen veel (onbewuste) angsten, over hoe wij overkomen op een ander. - P. van Vliet - Psych&

  • mo

    monique

    1 februari 2024 · 18:04

    Ik denk persoonlijk uit eigen ervaring dat het soms helpend kan zijn. Wij hebben 5 kinderen ze hebben allemaal wel trekjes maar niet allemaal een diagnose. We hebben het bij twee van de kinderen wel laten uitzoeken omdat ze er zelf last van ondervinden (de een) en het andere kind niet alleen doodongelukkig ervan werd maar ook een grote stoornis in het gezin werd. (de andere kinderen werd bang van de fysiek agressieve uitbarstingen) het feit dat ons kind gediagnostiseerd is met autisme heeft er aan bijgedragen dat we nu in de juiste hoek gerichte hulp hebben kunnen zoeken, wat niet alleen ons kind heeft geholpen te leren reguleren (en we zijn er nog niet maar gaat al een stuk beter) maar zeker ook het hele gezin uiteindelijk ten goede komt en dat is denk ik het juiste uitgangspunt. Ik ben blij dat ik mijn kinderen kan helpen groeien en bloeien, ze mogen zijn wie ze zijn mèt en zonder label dat maakt me niets uit! Dus wat mij betreft zijn labels geen zegen maar soms gewoon noodzakelijk kwaad om verder te komen in het leven!

  • ri

    riavisser

    1 februari 2024 · 17:39

    Ik heb 50 jaar zonder diagnose geleefd. Me altijd anders gevoeld, 5x vastgelopen (depressies en burnouts) en daarvoor therapie gehad die me niet hielp maar getraumatiseerd heeft. Bijna 51 jaar was ik toen ik de diagnose autisme kreeg. Dat ervaar ik NIET als een label. Dat geldt veel meer voor andere diagnoses.Ik ben blij dat ik nu weet dat ik autisme heb. Nu pas kan ik mezelf leren kennen en begrijp ik waarom het eerder zo problematisch was. Niet dat het nu makkelijk is, maar ik ben dankbaar dat ik weet wat er aan de hand is.

  • er

    erwintimmerman

    2 februari 2024 · 14:33

    Als je last hebt van de symptomen ben je irritant, lui en een zeur. Als je een diagnose hebt gaan ineens van allerlei deuren voor je open, en word je plotseling wel serieus genomen als je zegt "ik kan er niet tegen als..." of "dit werkt voor mij niet". Als iedereen elkaar meteen serieus zou nemen bij dat soort uitspraken dan waren die labels niet nodig. Maar helaas zijn ze dat wel. Ik zou er eerder voor pleiten om niet alles een stoornis te noemen, maar gewoon een ander type brein, en naast leren omgaan met de beperkingen toch ook vooral de voordelen aandacht te geven. Dan wordt het een label waar je (ook) trots op kunt zijn. Ik en mijn zoon hebben beide ADHD en autisme, en willen niet anders. Dit is wie we zijn, en dat is goed zo.

  • ge

    geraldo96antonio

    31 januari 2024 · 07:43

    Bij kinderen wordt soms te snel naar een pilletje gegrepen wat in zekere zin symptoom bestrijding is. Bij ADHD kan er ook een verband zijn met eten. Door het weglaten van bepaalde voedingstoffen kan de rust in het hoofd terugkeren. Zoek even op Pelsser RED-dieet. Overigens niet altijd makkelijk vol te houden.

  • ju

    jurgen

    31 januari 2024 · 18:46

    Wanneer het stigmatiseren wordt, is dat bijzonder vervelend en kan zelfs leiden tot traumatisering. Dat ken ik. Sinds ik in 2002 mijn eerste officiële diagnose AD(H)D kreeg, vielen er wel een aantal noodzakelijke kwartjes. Het verklaarde veel over mijn eerste 40 levensjaren die vooral gepaard gingen met de vele ups en vele downs. Het is niet zozeer voor mij een label maar vooral een kapstok geworden. Met name de eerste jaren na de diagnose was ik zwemmende en zoekende in die nog onbekende wereld. Bijzonder veel gelezen en verkend wat wel en juist niet voor mij werkte. Na het plotselinge overlijden van mijn vader, die vermoedelijk ook deze diagnose gehad zou kunnen hebben, raakte opnieuw helemaal de weg kwijt. Een stevige burn-out kondigde zich al snel aan. Emotioneel zat ik ook volledig vast! Ben toen emotioneel lichaamswerk gaan doen. Dat hielp mij enorm. In 2008 mijn eerste NLP opleiding bij wijlen Cathelijne Wildervanck. Dit is absoluut één van de beste dingen die ik toen heb kunnen doen. Ook de opleiding systemisch werk hielp mij in mijn zoektocht. Tot op de dag van vandaag ben ik nog altijd ontdekkende hoe mijn bijzondere brein functioneert en welke invloed naast karakter ook opvoeding, sociaal milieu, onderwijs, werk, vriendschappen, (liefdes)relaties en uiteraard de levenservaringen invloed hebben (gehad) op mijn ontwikkeling en mij hebben gemaakt tot wie ik nu ben geworden. De laatste jaren probeer ik ook meer begrip te creëren voor neurodiversiteit en de kracht van neurodivergentie. Binnen de Gemeente Rotterdam, waar ik als trainer werkzaam ben, maak ik deel uit van de werkgroep Netwerk Neurodiversiteit. Inmiddels ben ik ook lid geworden van de kerngroep Netwerk Neurodiversiteit Nederland onder aanvoering van Saskia Schepers, schrijfster van de onlangs verschenen bestseller 'Als alle breinen werken'. Er is nog bijzonder veel werk te verzetten om niet alleen de stigma's te elimineren. Maar juist óók om de diverse natuurlijke talenten en kwaliteiten van neurodivergenten te (h)erkennen en in te zetten voor een betere wereld.

  • fr

    fransjenaessens

    1 februari 2024 · 09:14

    De diagnoses zijn voor mij een zegen geweest. Het verklaarde het gevoel 'er niet bij te horen', dat ik 55 jaar lang had gehad. Ik word meestal tamelijk boos als mensen zeggen 'dat we allemaal wel eens een beetje depressief zijn, of een beetje adhd of autisme hebben.' want dat is onzin. en dat zeggen we ook niet tegen mensen in een rolstoel of mensen met suikerziekte toch? ('ik heb ook wel eens moeite met de trap'. of 'ik word ook heel moe van veel suiker'). het zijn stoornissen die niet overgaan. medicatie helpt om er mee om te gaan. en dat is voor de omgeving ook weer fijn. dat je geen succesvol schrijver geworden zou kunnen zijn als je een diagnose en medicatie had gehad, vind ik dan ook echt een storend domme conclusie. want diagnose en medicatie doen niks af aan je persoonlijkheid, je talent en je intelligentie.

  • ma

    mariekevanderbijl

    31 januari 2024 · 14:50

    Ik heb mijn zoon een "label" laten geven toen hij doorstoomde naar het MBO omdat ik dacht dat hij er voordeel van zou kunnen hebben. Spijt als haren op mijn hoofd. Hij was zo geschokt door de uitkomst en werd er zo onzeker van dat hij bijna niet meer kon functioneren en heel onzeker is geworden met verslavingsproblematiek tot gevolg. Spijt spijt spijt.

  • tf

    tfgvtitia

    1 februari 2024 · 18:17

    Een label uit dsm 5 zegt dat het een psychische stoornis is. Dit vind ik veel te bot, het is hoe je in elkaar zit. En soms is het best fijn te weten wat er aan de hand is. Ik ben nu 66, altijd geweten dat ik anders was, maar niet wat er aan de hand was. Verschillende labels zijn geopperd, maar was het steeds niet. Nu is het ass, iets in het autistisch spectrum. Dat geeft mij rust en verklaring van veel dingen van vroeger. De puzzelstukjes passen in elkaar. Had het liever eerder geweten.

  • ro

    rolienhogewoning

    3 februari 2024 · 20:45

    Mijn man en ik wilde eerst geen stempel voor onze dochter toen ze op speciaal onderwijs zat. Daar zijn we op terug gekomen toen zij na haar schooltijd aan het werk moest met behulp van een jobcoach. Dit ging erg moeizaam en stagneerde in thuiszitten. De gemeente deed niks omdat ze nog geen 18 jaar was en geen diagnose. Ze is toen de molen in gegaan van onderzoeken bij de ggz. Uitslag, autisme. Ze kreeg toen wel de begeleiding die ze nodig had.

  • ap

    ap_brouwer

    2 februari 2024 · 06:01

    Al dik 2 jaar loop ik tegen een burn out aan. Loop al 2 jaar bij een coach en probeer patronen te door breken . Om te gaan met emotisch grenzen aan geven en naar mij zelf te luisteren . Het lukt gewoon niet . Ik weet niet waar mijn grenzen liggen . En ik weet al helemaal niet wat mijn lijf mij wil vertellen . Ik wil wandelen fietsen sporten ik wil dingen doen . Maar loop er tegen aan dat mijn lichaam op is . Als ik naar mijn ichaam luister ennruatig aam doen neemd mijn hoofd eennlooptje met mij en voel ik mij diep ongelukkig. Ik heb bij de huisarts zo'n 4dkl test gedaan en scoor op alle vakken extreem hoog. De huisarts wil mijn aan de antidepressiva hebben. Ik voel mij niet depressief alleen als ik tegen mijn beperkingen aan loop . Mijn coach kwam met het iedee van ad(h)d ik heb het opgezocht en ik kan bijna alles aan finken. Helaas wil de huisarts niet mee werken om te laten testen. Jammer wand als ik het labeltje wel had dan kan ik de juiste hulp krijgen .

  • fr

    fransjenaessens

    1 februari 2024 · 09:14

    De diagnoses zijn voor mij een zegen geweest. Het verklaarde het gevoel 'er niet bij te horen', dat ik 55 jaar lang had gehad. Ik word meestal tamelijk boos als mensen zeggen 'dat we allemaal wel eens een beetje depressief zijn, of een beetje adhd of autisme hebben.' want dat is onzin. en dat zeggen we ook niet tegen mensen in een rolstoel of mensen met suikerziekte toch? ('ik heb ook wel eens moeite met de trap'. of 'ik word ook heel moe van veel suiker'). het zijn stoornissen die niet overgaan. medicatie helpt om er mee om te gaan. en dat is voor de omgeving ook weer fijn. dat je geen succesvol schrijver geworden zou kunnen zijn als je een diagnose en medicatie had gehad, vind ik dan ook echt een storend domme conclusie. want diagnose en medicatie doen niks af aan je persoonlijkheid, je talent en je intelligentie.

  • da

    danobloemer

    30 januari 2024 · 21:43

    Labels... tja de overheid werkt ermee je kan er vanalles van vinden maar als je eenmaal een label hebt gaan er legio deuren voor je open. Ik heb dus een zoon met autisme in het spectrum asperger ( eistein dus ook, hou ik me steeds voor). Ik heb samen met mijn vriendin toen hij 8 was dus ook spycho educatie gekregen en meerdere handvaten om hem beter te kunnen begeleiden. kregen daardoor ook dubbele kinderbijslag en andere financiële voordelen. Hij ging van de basisschool naar speciaal oderwijs 6a8 kinderen in de klas super goede keuze. Hij zit nu op speciaal middeldaar onderwijs HAVO omdat er geen speciaal VWO in de buurt is. Heeft in een wiskunde wedstrijd in de top 50 gehaald van de 40.000 die er meededen. Heeft een jaar geleden zelf besloten om van ritalin af te stappen van de ene op de andere dag, en tegen advies van behandelaars in. Nu gaat hij binnen kort naar HBO. Heeft veel zwemdiplomas 9x en doet nu ook wedstrijdzwemmen en kickboxen. Dus labels kunnen zeker helpen.

  • si

    silvion.udinga

    30 januari 2024 · 20:56

    Allebij! klinkt heel dubbel voor mensen die het niet meemaken van dichtbij. Maar je zal nooit normaal gezien worden, maar voor de buitenwereld ben je wel normaal. Het voordeel is het begrip de creativiteit en de veerkrachtigheid, het altijd maar door kunnen blijven gaan waar andere stoppen en zeuren dat ze moe zijn of ziek zwak en misselijk. Tegelijkertijd is het ook jammer dat de buitenwereld vaak niet ziet hoe jij je aan de binnenkant voelt en als je dan een keer verteld aan mensen hoe ik me daadwerkelijk voel, zijn ze altijd verbaasd want voor de buitenwereld ben ik die bijna altijd vrolijke, lachende, gezellige jongen met een duidelijke doel.

  • st

    stefan.mondelaers

    3 april 2024 · 10:40

    Mijn beide dochters hebben een diagnose. Jaren later kreeg ik ook een diagnose. Ik had ze liever veel eerder gehad. Een diagnose is veel meer dan een classificatie en zelfs die classificatie is enkel een label indien je het zelf tot een label verengd. Een goede diagnose leert je meer over jezelf en over je kwetsbaarheden. Dat is waardevolle kennis. Maar veel te dikwijls denken we in termen van oorzaak en gevolg en halen we die zelfs door elkaar en dan wordt een "diagnose" een "label" en een "label" een oorzaak van van alles en nog wat. Dat "label" is geen oorzaak van problemen, maar een gevolg van hoe naar een diagnose gekeken wordt. Een diagnose en een classificatie zijn voor mij geen oorzaak en geen gevolg, ze zijn een nuttige bron van zelfkennis. En ja, ze zijn ook iets wat je kan gebruiken om te kunnen uitleggen waarom je ergens moeite mee hebt. Dat is wel handig in deze prestatiemaatschappij waarin je jammer genoeg voor elke menselijke kwetsbaarheid en voor alles wat je menselijk maakt een verklaring nodig hebt om het "aanvaardbaar" te maken.

  • er

    erikavandoorn

    12 april 2024 · 12:48

    In een ideale inclusieve wereld zou het draaien om wie je bent als mens! Ongeacht gender/religie/beperking/diagnose/status/intelligentie/afkomst/enzovoorts. Leven en laten leven, ieder met zijn plus en minpunten. Helaas is dat een utopie en zijn stempels bij diverse overheidsinstanties een vereiste om begeleiding o.i.d. te krijgen. Daarnaast is discriminatie op welke grond dan ook dagelijkse om ons heen waar te nemen. Wie is er vrij van oordeel of vooroordelen? Dit artikel iig niet en ik met deze opmerking ook niet ;) Mijm Asperger en Adhd zijn soms een straf maar ook een zegen!

  • aa

    aaron.bos

    16 april 2024 · 08:59

    Het is wel degelijk nuttig. Mensen helpen je namelijk gewoon niet als je geen label hebt. Ze moeten perse weten wat je hebt voordat ze je kunnen helpen, terwijl je daarvoor al dezelfde problemen had. Ik heb alleen een gevoel dat we te snel een label overal op zetten. Kijk maar eens naar de toegenomen depressie de afgelopen 15-20 jaar, of de toegenomen diagnoses ADHD, autisme, angststoornissen enzovoort. Deze dingen komen dan vooral voor bij jongeren (30 jaar en jonger) wat ik ook heel gek vind, want kinderen horen niet 6-8 uur lang stil te zitten op een stoel, het is toch logisch dat ze zich dan uiteindelijk minder goed kunnen concentreren en iets drukker worden. Het is gewoon vervelend dat wij al deze hokjes hebben gemaakt, het is nu gewoon of je hebt het en we kunnen je helpen, of je hebt het niet en we kunnen je niet helpen. Dat vind ik gewoon belachelijk. Dus ja het is nuttig, maar het had niet zo ver moeten komen dat we zulke jonge kinderen al voor gek verklaren en ze vanaf hun 8e al pillen moeten slikken.

  • el

    els

    2 februari 2024 · 09:51

    Een label kan handig zijn voor de herkenning maar lost niks op. Als therapeut bekijk ik voor welk onderliggend probleem ADHD of autistische trekken hebben etc. een oplossing is. En dat probleem pakken we aan!

  • e.

    e.defockert

    1 februari 2024 · 17:36

    Alleen als iemand vast loopt een diagnose, eens met hoe Jaap het doet.

  • ar

    arniekschiphorst

    1 februari 2024 · 19:43

    Een label is geen verklaring voor bepaald gedrag. Een label is een samenvattend woord voor bepaald gedrag dat wordt vertoond. Ik heb druk want ik heb ADHD is een cirkelredenatie. Je zegt eigenlijk ik ben druk want ik ben druk, dat slaat nergens op en verklaart niks.

Wil je deze reactie verwijderen?

Dit is de uitzending

Dit is de Kwestie (EO)

Je kunt deze uitzending nu terugkijken op NPO Start. Eerdere afleveringen van Dit is de Kwestie zie je op NPO Start.

Video wordt geladen...

Doe de test!

Hoe kijk jij aan tegen al die psychische labels? Test jezelf!

Bekijken

Hoe kijk jij aan tegen psychische labels?

Dit maakten we ook:

Bekijken

Is het tijd voor een nieuwe vaste rustdag?

Bekijken

Gaan jongeren te snel naar de psycholoog? 'Ze hebben niet geleerd om te gaan met tegenslag'

WhatsApp

Iets toevoegen?

Een onderwerp tippen?

app direct de redactie

Onze reacties


Heb jij een label?

Klik hieronder om je antwoord te geven

39%

31%

30%

aantal reacties: 1263

Wil je deze reactie verwijderen?


Stel: jij weet dat een vriend, vriendin of collega ADHD heeft. Behandel je die persoon anders?

Klik hieronder om je antwoord te geven

33%

10%

56%

aantal reacties: 1101

Wil je deze reactie verwijderen?


Wat vind jij: zijn labels een vloek of een zegen?

  • fr

    frankenarja

    30 januari 2024 · 15:39

    Het is wel degelijk nuttig. Zonder diagnose gaan de poorten naar hulp via de gemeente niet open. Ook de poort naar speciaal onderwijs gaat niet open zonder diagnose. Vind dit bericht dan ook behoorlijk ongenuanceerd. In de kop wordt ook autisme genoemd, maar verder op deze pagina gaat het eigenlijk alleen nog over ADHD. Ik kan je vertellen dat als jouw kind autisme heeft het behoorlijk vast kan lopen zonder gerichte zorg. Wij zijn ontzettend blij met het label.

  • pe

    peter.koks

    30 januari 2024 · 20:30

    Ik heb de diagnose asperger en heb die gekregen toen ik 56 was. Ik had graag gewild dat ik hem eerder kreeg. Dat zou een stuk makkelijker in het leven zijn geweest.

  • sa

    sandrastabel1973

    30 januari 2024 · 20:40

    Ik weet pas sinds 2,5 jaar dat ik autisme heb. Ik was 48 toen ik de uitslag van mijn testen kreeg. Ik heb al 18 jaar conversie stoornis en na een burnout heb ik een angst-en paniekstoornis. Jaren heb ik therapieën gevolgd en nooit voelde ik me begrepen of gehoord. Ik was "uitbehandeld" werd er gezegd. Tot mijn psychiater bedacht om op autisme te testen. Wat was het een verademing om mijn diagnose te krijgen! Er vielen zoveel puzzelstukjes op zijn plek. En ik voelde mezelf ineens begrepen. En ik begreep mezelf ook beter, na een specifieke therapie te hebben gevolgd. Voor mij voelt het niet als een label, maar als een diagnose voor mijn "ziekte". Mijn omgeving kan er ook goed mee omgaan, vooral omdat ik er zelf heel open over ben. Ik kan me gelukkig ook goed uiten.

  • ni

    nicoleolvers

    30 januari 2024 · 20:30

    Ik weet nu een jaar of 12 dat ik ADHD heb (ik ben 55). Ik heb medicatie en ook al merken anderen soms niet altijd het effect daarvan. Ik wel! Mijn leven vóór die diagnose had op vele vlakken echt anders kunnen verlopen en met name makkelijker als ik dat veel eerder had geweten. Ik vind labels echt niet per definitie zaligmakend, maar de keuze tussen vloek of zegen doet gewoon geen recht aan iedereen die ‘iets’ heeft, omdat dat eigenlijk veel te simpel gesteld is. Voor mij was het een verbetering voor mij, mijn leven.

  • la

    lauw_zor

    30 januari 2024 · 20:56

    Ik heb sindskort de diagnose autisme spectrum. Aan de ene kant fijn dat dit soort labels er zijn, simpelweg omdat er hierdoor meer aandacht komt voor de wetenschap rondom het menselijk brein, maar het is mij inmiddels ook duidelijk dat dit spectrum langer is dan het Pieterpad. Sinds de diagnose ben ik veel in gesprek gegaan met anderen met dezelfde diagnose, ben ik mij meer bewust van waarom dingen goed voor mij werken, en kan ik mijzelf beter in mijn kracht zetten. Ik ben mij nu bewust waarom ik dingen al heel lang onbewust heb gedaan, omdat die dingen nou eenmaal rust in mijn hoofd brengen. Ik weet ook wat ik niet zomaar meer moet opgeven en wat het mentaal kan doen wanneer ik dat wel doe. Al met al ben ik blij met de diagnose en het labeltje, al is het puur en alleen maar om makkelijker een gesprek hierover te beginnen. Ik zou niet willen dat mensen mij anders behandelen om het label. Niet iedereen kan overal goed in zijn of goed op gaan, en mensen met een label kunnen vaak juist bepaalde kwaliteiten meenemen die mensen zonder dat label niet hebben. Het is jammer dat labels tot nu toe toch nog een negatief beeld geven van iemand, terwijl het in veel gevallen dus ook kwaliteiten met zich mee kan nemen. Een label zou geen zelfvertrouwen mogen wegnemen, integendeel! Het label zou je moeten helpen om jezelf beter te leren kennen en jezelf in je kracht te zetten.

  • yo

    yonderdijk

    30 januari 2024 · 20:45

    Zelf zou ik het liefst zien dat scholen en werkgevers bij mensen navragen wat ze nodig hebben om hun studie/ werk zo goed mogelijk te kunnen doen. Iedereen heeft zijn/ haar talenten en die komen in een passende omgeving het meest tot hun recht. Maatwerk levert dan al veel op. Helaas werkt het niet altijd zo in het werk of het onderwijs. Niet altijd is duidelijk wat iemand nodig heeft en niet alle scholen/ werkgevers kunnen/ willen aanpassingen maken zonder diagnose. Iedereen dan maar laten onderzoeken? Nee zeker niet, alleen indien het je belemmert in je dagelijks functioneren. Indien het erg belemmerend werkt, kan een diagnose juist ook zorgen voor verlichting en opluchting. Inzicht zorgt voor uitzicht. Daardoor leer je jezelf beter kennen, vallen er ‘puzzelstukjes ‘ op zijn plaats en kun je leren om ermee om te gaan en te weten wat je nodig hebt.