Kun je als christen tegen de komst van een azc zijn? 'Mensen denken anders over wie de naaste is'
Leestijd: 4 minDoor Lydia Kruin-Fris
Leestijd: 4 minDoor Lydia Kruin-Fris
"Wat er nu gebeurt, is dat we onze eigen mensen minder kunnen geven dan die we opvangen. Dat kan nooit de bedoeling zijn."
"Voor mij staat elke vlag symbool voor: jij mag er niet zijn. En dat doet pijn."
"Geloven betekent niet dat je moet stoppen met kritisch nadenken."
"Dien je zo Gods wil, en daarmee ook je naaste? Ik denk dat je als christen niet mee kan doen aan zo'n protest."
Plannen voor een asielzoekerscentrum leiden op veel plaatsen tot felle weerstand. Ook in de christelijke gemeente Molenlanden in Zuid-Holland. Niet alleen op straat is de komst van een azc een splijtzwam; ook binnen de kerken zorgt het voor grote spanning. "Heb je door wat voor effect zo'n protest heeft, en vind je dat het in lijn is met jouw roeping als christen?"
Het lijkt een vredig en typisch Hollands stukje Nederland, maar onder de oppervlakte van de gemeente Molenlanden broeit het al maandenlang door de geplande komst van meerdere asielzoekerscentra. Wanneer in februari 2026 bekend wordt gemaakt dat die in de dorpen Arkel, Bleskensgraaf en Nieuw-Lekkerland komen, bereken er zelfs hevige protesten uit. Zo wordt er een mars georganiseerd waar bijna 2.000 mensen aan meedoen.
De weergave van deze video vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Eén van de organisatieleden van het protest is André Hoogendoorn. Behalve oud-wethouder is hij ook overtuigd christen en lid van de hervormde kerk. In Dit is de kwestie (EO) deelt hij zijn opvatting.
André Hoogendoorn
Lid van de hervormde kerk"Ik stel vragen bij de locatie van het azc. Het is dichtbij een kwetsbare groep, dichtbij seniorenwoningen. [...] Het komt tegenover een crèche met jonge kinderen en hemelsbreed honderd meter verderop hebben we een openluchtzwembad. We horen nu dat mensen daar geen abonnement kopen als hier een asielzoekerscentrum komt. Ze denken dat ze niet meer veilig kunnen zwemmen. En ik denk dat ook, ik weet dat wel zeker. Want kijk maar om je heen wat er gebeurt bij asielzoekerscentra. Het is overal bal. In de media komt het niet naar voren, maar het is wel zo."
Naar zoals André het noemt 'echte vluchtelingen' moet men volgens hem wel omzien.
"Als je het over Bijbelse principes hebt zoals naastenliefde: die begint bij je eigen gezin, bij je familie, bij de gemeenschap en je kerk, en zo steeds groter. Wat er nu gebeurt, is dat we onze eigen mensen minder kunnen geven dan die we opvangen. Dat kan nooit de bedoeling zijn."
Folker Damsteegt woont al zijn hele leven in Nieuw-Lekkerland. Sinds hij met pensioen is, besteedt hij veel tijd aan vluchtelingenhulp in zijn dorp.
Folker Damsteegt
Lid van de Gereformeerde Kerk"Als christen hebben wij de taak om God lief te hebben boven alles. En je naaste als jezelf. Die naaste is iedereen voor mij. Dat kan een Nieuw-Lekkerlander zijn, maar ook een nieuwkomer zoals een vluchteling die hier is toegelaten en een woning aangeboden heeft gekregen."
Regelmatig bezoekt hij een Syrisch gezin dat hij praktische hulp biedt. De ene keer brengt hij een tafeltje dat het gezin goed kan gebruiken, de andere keer gaat hij met hen samen naar een plek waar ze goedkoop kleding voor de kinderen van het gezin kunnen kopen.
"Zorgen over asielbeleid, instroom van asielzoekers en huisvestingsproblemen heb ik ook. Maar als ze hier zijn, dan moeten we goed voor hen zorgen. We hebben een spreidingswet, waar je het niet mee eens kunt zijn, maar in de democratie werkt het gelukkig wel dat wat besloten is, ook uitgevoerd moet worden door een lokale overheid. Dan hebben ze de noodzaak om een geschikte plek te vinden."
Dat er christenen zijn die zorgen hebben, begrijpt hij, maar dat christenen aan protesten meedoen, vindt hij een stap te ver.
"Als ik die teksten op spandoeken lees of mensen hoor schreeuwen dat we ons dorp moeten afstaan, we geen regie meer hebben en dat hier straks de islam heerst: daar ben ik het absoluut niet mee eens."
De gelijkenis die Jezus vertelt, inspireert Folker in de manier waarop hij met asielzoekers om wil gaan. De man die in de gelijkenis hulp nodig heeft, wordt uiteindelijk - totaal tegen de verwachting in - door een Samaritaan geholpen. Terwijl Samaritanen in die tijd het contact met Israëlieten meden. Zo wil ook Folker iets voor een ander betekenen.
"Er zijn honderden vlaggen 's nachts opgehangen. Voor mij staat elke vlag symbool voor: jij mag er niet zijn. En dat doet pijn."
Het protest waar Folker zich voor schaamt, werd door 2.000 mensen bijgewoond. Onder die mensen zat Salomé Huijser, een 16-jarige scholier uit Nieuw-Lekkerland. Tijdens het protest beklom zij zelfs het podium en hield zij een bevlogen speech waarin ze de burgemeester opriep de plannen voor de azc's te heroverwegen, omdat ze zich niet veilig zou voelen.
Salomé Huijser
Christen"Ik merk dat als het over dit onderwerp gaat, mensen zeggen: asielzoekers opvangen moet als christen, want in de Bijbel staat dat we liefdevol moeten zijn. Daar ben ik het ook mee eens, maar waarom mag ik me dan niet afvragen of dit een goede plek is en of dit de juiste manier van opvangen is? Geloven betekent niet dat je moet stoppen met kritisch nadenken."
Ze is niet tegen het opvangen van mensen die het nodig hebben, maar vindt dat er beter naar de gevolgen moet worden gekeken.
"Ik denk me bijvoorbeeld in: vijftig mannen in een redelijk klein gebouw, lange dagen bij elkaar. Ze hebben lang gereisd en hebben veel meegemaakt. Daar komen botsingen van. Los van iemands afkomst, kan je verwachten dat dat gaat schuren. Als er ook geen duidelijke dagbesteding is, lijkt me dit geen goede oplossing."
Wie volgens haar 'de naaste' is? Dat is de mens die vlucht voor oorlog en gevaar, en niet de vluchteling die om economische redenen naar Nederland komt. Zoveel mensen kan Nederland volgens haar simpelweg niet aan.
Laura, de vrouw van André Hoogendoorn, is blij dat haar man het protest mede georganiseerd heeft. Zij staat honderd procent achter hem.
Laura Hoogendoorn
Vrouw van André"We moeten voor ons Nederland opkomen. Dan denk ik aan mijn kleinkinderen: wat staat hen te wachten? Moeten die straks een hoofddoek op? Misschien duurt dat nog wel even. Maar als ze aan de macht komen... Er komt van alles ons land binnen. Kijk: mensen die echt hulp nodig hebben, 'echte vluchtelingen', moeten we helpen. Maar de 'kansparels' die binnenkomen, die verzieken het gewoon."
Het is volgens André niet Bijbels om vreemdelingen hun eigen religie te laten meenemen. De overheid moet daar dus tegen beschermen.
André Hoogendoorn
Lid van de hervormde kerk"Ik vind dat de overheid haar taak verzaakt. Ze laat mensen binnen die gewoon absoluut niet passen bij onze cultuur. Het is ook Bijbels om voor je gezin te zorgen. Dus ik zorg voor mijn vrouw en kinderen, daarna voor de familie en de geloofsgenoten. En daarna denk ik dat je vooral verder moet kijken naar mensen die inpasbaar zijn in jouw cultuur."
De sfeer in Nieuw-Lekkerland is zelfs zo explosief dat dominees niet de veiligheid voelen om hun mening over de kwestie te geven. Het onderwerp blijkt binnen de kerkmuren dan ook nauwelijks besproken te worden. Het onderwerp is te beladen. Na lang zoeken, is er uiteindelijk één predikant die zijn opvatting durft te delen: dominee André Wisman.
André Wisman
Dominee"In de kerk zijn mensen bezorgd en velen hebben een ongemakkelijk gevoel. Je voelt je bijna gedwongen om iets te vinden, terwijl vele mensen niet direct iets vinden, en veel mensen genuanceerd zijn en bijvoorbeeld zeggen: 'Ik ben best voor een AZC, maar zou 'm niet daar neerzetten' bijvoorbeeld."
Aan deelnemers van protesten tegen de azc's zou Wisman een vraag willen stellen.
André Wisman
Dominee"Heb je door wat voor effect het heeft, en vind je dat het in lijn is met jouw roeping als christen? Dien je zo Gods wil, en daarmee ook je naaste? Ik denk dat je als christen niet mee kan doen aan zo'n protest. Maar met een verbod, help je niemand. We moeten met elkaar in gesprek."
Van Folker mogen de azc's er ook komen, maar ook hij voelt spanning in zijn lijf als hij die mening uit. Het is namelijk al eens voorgekomen dat mensen zijn auto wilden toetakelen. Hij hoopt dat het respect in de omgang met de kwestie in het dorp niet verder zoek zal raken.
In Dit is de kwestie (EO) gaat presentator Hans van der Steeg verder over dit onderwerp in gesprek. Bekijk de volledige uitzending hieronder.
Wil jij de aflevering liever streamen? Klik hier om de aflevering te bekijken via NPO Start.
Waarom zijn sommige vrouwen bang voor het azc in Loosdrecht? 'Dit gaat niet om geloof, cultuur of huidskleur'
Mona Keijzer na kritiek op haar bezoek azc-protest: 'Demonstreren is een grondrecht, ook als het doel ervan je niet bevalt'
