Anna kreeg vier zoontjes, maar wilde ook héél graag een dochtertje. Zo graag dat ze tijdens haar zwangerschap moest huilen om hoe jammer ze dat vond. Geslachtsteleurstelling, wordt dat ook wel genoemd. "Het is een soort gevoel van rouw", legt ze uit. "Het is iets wat je nooit zal hebben. Ik vind het ook moeilijk om afscheid van dat idee te nemen."
Geslachtsteleurstelling, gender disappointment of genderteleurstelling: misschien heb jij er nog nooit van gehoord, maar het is op social media onder sommigen inmiddels een bekende term. Vooral vrouwen delen daar hun verhalen. Veel ouders hebben wel een lichte voorkeur voor het geslacht van hun kindje, maar bij Anna is het meer dan dat. In Dit is de Kwestie (EO) doet ze haar verhaal. Onherkenbaar, omdat ze bang is voor negatieve reacties.
Toen haar eerste kindje een zoontje bleek te zijn, vond Anna dat hartstikke leuk. Maar toen ze erachter kwam dat haar tweede, derde en vierde kindje ook jongetjes waren, vond ze dat erg moeilijk. "Na elke zwangerschap werd die teleurstelling alleen maar groter."
Anna
"Ik heb meisjeskleren in een doos zitten. Ik weet nog niet wat ik ermee moet."
Terwijl Anna in verwachting was en nog niet wist welk geslacht haar kindje had, kocht ze al wat meisjeskleren. "Die heb ik nu in een doos zitten. Ik weet nog niet wat ik ermee moet." Het weggeven van de kleren vindt ze op dit moment nog te beladen.
Anna is bang dat ze de rest van haar leven teleurgesteld zal zijn. "Ik denk dat dat in iedere fase zo zal blijven." Zo fantaseerde ze tijdens haar zwangerschappen al over het uitzoeken van een trouwjurk voor haar toekomstige dochter. "Je gaat samen met je dochter lekker een dagje high tea'en, of naar een nagelsalon. Dat doe je met een jongen toch minder. Ik merk het nu al, dat ze tijdens het shoppen vragen: wanneer ben je klaar?"
Als je een dochter krijgt, is het natuurlijk niet gezegd dat ze houdt van shoppen en haar nagels doen. Misschien gaat ze wel op voetbal. "Dat zou ik allemaal prima vinden", zegt Anna, al gaat ze er niet vanuit: "Als ze een beetje op mij lijkt, zal dat niet gebeuren."
Het lijkt Anna vooral leuk om een "mini-me" te hebben. "Jezelf in het klein." Maar het gaat ook om iets doorgeven, legt ze uit. "Ik wil een soort rolmodel zijn voor andere meiden. Laten zien wat je als vrouw hebt bereikt: studeren, werken."
Het gevoel van geslachtsteleurstelling is vergelijkbaar met een soort rouw, legt Anna uit. "Het is iets wat je nooit zal hebben. Ik vind het ook moeilijk om afscheid van dat idee te nemen." Bij haar derde zwangerschap verdiepte ze zich dan ook in ivf-trajecten in het buitenland waar je het geslacht van de embryo die wordt teruggeplaatst, mag kiezen.
Bert van Delen helpt ouders met de wens om specifiek een zoontje óf een dochter te krijgen
Meer lezen? Klik dan hier.
Maar daar heeft Anna ook ethische bezwaren tegen: "Wat doe je dan met de andere embryo's?"
Ze kwam ook een dieet tegen waarmee je het geslacht van je toekomstige baby zou kunnen beïnvloeden, maar haar man twijfelde te sterk aan de effectiviteit daarvan.
Kun je met een dieet beïnvloeden of je een jongen of een meisje krijgt?
De genderteleurstelling staat los van de liefde voor haar zoons. "Het is niet zo dat ik ze zou inwisselen voor dochters", benadrukt ze. "Het is gewoon het verdriet om de dochter die je nooit zal hebben." In de zwangerschap heeft ze er veel om gehuild. "Bij mijn laatste zoon had ik het er heel moeilijk mee. Maar als hij er dan eenmaal is, ben ik heel blij en gaat het steeds beter."
Anna
"Het is niet dat ik mijn jongens zou inruilen voor dochters."
Anna weet niet of ze nog een vijfde keer zwanger wil raken. "Mijn man vindt het nu wel prima zo, maar ik weet nog niet zo goed wat ik zou willen." Áls ze nog zou proberen om een vijfde kindje te krijgen, is dat om een meisje te krijgen.
In Dit is de Kwestie (EO) gaat Rachel over dit onderwerp in gesprek. De volledige uitzending bekijk je op 24 maart, om 21.05 op NPO2.
Wil jij de aflevering (na afloop) liever streamen? Klik hier om de aflevering te bekijken via NPO Start.
Eerder deden Rianne van der Linden en Anne-Sophie van den Toren in de podcast De Koningswens (EO) al onderzoek naar dit fenomeen. Gevoelens van verdriet over het geslacht van je kindje zijn op zich niet nieuw. Wat wel nieuw is, is dat er tegenwoordig mogelijkheden zijn om met embryoselectie daadwerkelijk te kiezen voor een jongetje of een meisje. En het keuzemenu bevat nog meer opties; er kan bijvoorbeeld ook geselecteerd worden op oogkleur. Benieuwd geworden? Luister de eerste aflevering van de podcast hieronder:
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
De Koningswens is een verhalende podcast van vijf afleveringen. De podcast is te beluisteren in de NPO Luister app en via alle bekende podcast-platforms. Klik hier om de eerste aflevering af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
'Is abortus om geslacht een kwestie? Daar mag je over twisten, maar noem ons onderzoek niet nep'
