Hoe houd je goede voornemens vol? 'Motivatie is nauwelijks van invloed'
Leestijd: 3 minDoor Nicolette de Boer
Leestijd: 3 minDoor Nicolette de Boer
"Als je jezelf straf op moet leggen, gaat het niet lukken."
"Motivatie is helemaal niet zo belangrijk als je zou denken."
Meer sporten, gezonder eten of stoppen met roken: misschien heb jij ook wel goede voornemens voor het komende jaar. Toch mislukt daar veel van in de praktijk. Hebben goede voornemens eigenlijk wel zin? En hoe kan je écht iets veranderen aan je gedrag?
Het nieuwe jaar staat voor de deur en dat betekent dat veel mensen weer nadenken over dingen die ze het komende jaar willen veranderen. Gezonder leven, afvallen of beter met geld omgaan: het kan van alles zijn.
Waar het maken van goede voornemens een tijdje op een laag pitje stond, zijn de goede voornemens weer terug van weggeweest. Dit lijkt te komen doordat mensen grip willen in een onvoorspelbare en onzekere wereld.
Maar in de praktijk blijken veel van die goede voornemens te sneuvelen. Uit verschillende verschillende onderzoeken blijkt zelfs dat zo’n 90 procent van alle goede voornemens mislukt. Hebben goede voornemens dan eigenlijk wel zin? Wat moet je doen om jouw persoonlijke doel voor elkaar te krijgen?
Het probleem met goede voornemens is dat ze vaak te vaag zijn en dat er geen support achter zit, zegt David de Kock, mede-oprichter van 365 Dagen Succesvol. Zijn advies: bedenk een jaarthema voor jezelf, zoals gezondheid of vriendschap.
David de Kock
Mede-oprichter 365 Dagen Succesvol"Vaak zijn de stappen te groot, doordat je bijvoorbeeld van jezelf verwacht dat je één keer in de week naar de sportschool gaat. De kans is groot dat het na 6 weken al mislukt is. Daarom kun je beter denken wat je wél kan doen. Wees je bewust wat je in de breedte wil en laat het wat meer los."
Laat het in de keuze, zegt hij. Op die manier kun je je gedrag op allerlei fronten aanpassen en blijft het leuk. Volgens De Kock werkt dit beter dan jezelf straffen met disciplinemaatregelen:
"Richt je niet op wat niet goed is, maar spreek een wens uit waarin je ruimte voor ander gedrag openlaat. Dat kun je dan op meerdere vlakken laten zien. Als je bijvoorbeeld gezonder wilt leven, kun je andere keuzes maken in de supermarkt en ook eens kiezen om te lopen in plaats van met de auto te gaan. Je ervaart ook meteen de beloning van een goede keuze."
Maar zo’n 30 procent van de goede voornemens wordt gehaald, zegt Roos Vonk, hoogleraar sociale psychologie. Ze schreef het boek ‘Je bent wat je doet’. Volgens haar is motivatie niet zozeer het probleem, maar de voorbereiding.
Roos Vonk
hoogleraar sociale psychologie"Hoe sterk je motivatie is, is nauwelijks van invloed op de kans hoeveel succes je hebt. Wat je nodig hebt, is een plan. Het maakt uit hoe goed je bent voorbereid op alle hindernissen en belemmeringen die je tegen gaat komen. Ook in jezelf. Je moet een plan maken hoe je het voornemen gaat integreren in je levensstijl."
Daarom raadt ze aan om twee zaken op een rij te zetten: bedenk waarom je dit ene doel wil bereiken en daarnaast alles wat je daarin gaat belemmeren.
"Bedenk je naast waarom je dit wil – alles wat er kan gebeuren waardoor het niet lukt. Als je geen vettigheid of zoetigheid wil eten, sta je heel de tijd stil bij wat je niet mag. Dan kan je het best een plan maken hoe je daar bijvoorbeeld mee omgaat op feestjes of als je aan het einde van de dag weinig tijd hebt om te koken."
Ook raadt ze aan om haalbare doelen te stellen, die je de rest van je leven kan volhouden. Alleen op die manier kun je structureel iets veranderen aan je gedrag.
"Alles waar je een vaste gewoonte van maakt, is makkelijker om na te leven. Als je bijvoorbeeld wilt afvallen, moet je besluiten wat je wil veranderen aan je dieet zodat je het de rest van je leven gaat volhouden. Dan denk ik dat het toch goed is om ruimte op een verjaardag te maken om wat lekkers te eten, zonder dat je gelijk losgaat."
Maar juist het ruimte laten voor jezelf in dagelijkse keuzes maakt je gelukkiger, denkt De Kock. Elke keer als je een goede keuze maakt, geeft dat een intrinsieke beloning.
David de Kock
mede-oprichter 365 Dagen Succesvol"Trek er een jaar voor uit om te oefenen met gezondere keuzes. Er is niks aan de hand als je een keer de auto pakt, maar als je op de fiets gaat voel je ook meteen die beloning. Je zult zien dat je er veel meer stappen in maakt. Als je je klem zet op iets wat je niet wil, word je regelrecht ongelukkig. En dan ga je op zoek naar andere vormen van beloningen, die net zo slecht voor je zijn."
Vonk is het eens dat je niet te streng voor jezelf moet zijn als het niet lukt. Maar je moet er wel van leren om tot gedragsverandering te komen, stelt ze.
Roos Vonk
Hoogleraar sociale psychologie"Ik ben het eens met de gedachte als je een keer niet aan je voornemen houdt, dat je niet gelijk moet denken: het wordt toch niks. Dus dan moet je jezelf weer oppeppen. Maar dan moet je ook gaan nadenken wat er nou misging, om het de volgende keer beter te doen. Anders is de kans groot dat je je doel niet bereikt."
Ben jij een twintiger en wil je écht werken aan je goede voornemens? Op 10 januari 2025 gaan we tijdens het Life Rules event 'Goede voornemens die blijven' samen aan de slag om onze goede voornemens blijvend te maken. Ben jij er ook bij?
Goede voornemens die blijven | Kom naar het Life Rules Event
Kant-en-klaartjes voor het kerstdiner: worden we te gemakzuchtig met koken voor de feestdagen?
Steeds meer stress en burn-outs: is het tijd voor een nieuwe vaste rustdag?
