Dinsdag werd er gedebatteerd in de Tweede Kamer over het coalitieakkoord van het nieuwe kabinet. Onze hoofdredacteur Hans van der Linden viel één reactie op: die van Mirjam Bikker (CU).
Dinsdag ging het in Dit is de Dag (EO) over het akkoord van het minderheidskabinet. ChristenUnie-Kamerlid Pieter Grinwis, BBB-Kamerlid Henk Vermeer en politiek journalist Victor Pak spraken over wat er is afgesproken, wat haalbaar is en waar de risico’s liggen. Het gesprek ging vooral over zorg, sociale zekerheid en afspraken met sociale partners.
Ik luisterde naar het gesprek op de radio en las daarna in de avond het debat terug in de Handelingen van de Tweede Kamer. Zo kon ik precies zien welke woorden politici kiezen om het akkoord te duiden.
Veel oppositieleiders reageerden kritisch, maar bleven dicht bij gewone politieke taal.
Jesse Klaver sprak over een slecht compromis.
Geert Wilders noemde het akkoord onacceptabel.
Caroline van der Plas waarschuwde dat de plannen mensen onzeker maken.
Esther Ouwehand sprak over beleid dat tekortschiet voor kwetsbare groepen.
Stevig, maar herkenbaar binnen het politieke debat.
Tegen die achtergrond valt de reactie van Mirjam Bikker op. Zij noemde het akkoord 'een handgranaat in de polder'. Die woorden gebruikte zij in het debat over het coalitieakkoord, vooral bij de plannen rond pensioen en AOW.
Met deze metafoor waarschuwde zij dat eerder gemaakte afspraken met sociale partners onder druk komen te staan.
In datzelfde debat zei Bikker dat een flink deel van de rekening bij mensen thuis terechtkomt. Volgens haar raken de plannen vooral ouderen, zieken en mensen die hard hebben gewerkt. Zij waarschuwde dat veranderingen in zorg en sociale zekerheid niet mogen neerkomen bij mensen die weinig ruimte hebben om tegenvallers op te vangen.
Haar kernpunt: beleid moet kwetsbare mensen beschermen, en afspraken zijn er niet voor niets.
Dit kabinet heeft geen meerderheid en moet steun zoeken bij andere partijen. Dat betekent onderhandelen en soms hard inzetten. Zo kun je de woorden van Bikker ook lezen: door nu scherp te spreken, laat zij zien waar voor haar de grens ligt.
Tegelijk is de metafoor meer dan stevig. Een handgranaat staat voor ontwrichting en schade. In een tijd waarin geweld en oorlogstaal dichtbij zijn, roepen zulke woorden sterke beelden op. Daar blijf ik op kauwen: is het akkoord zó scherp dat deze taal nodig is? Of kijken we vooral naar het begin van onderhandelingen, waarin woorden worden gebruikt om druk te zetten?
Juist omdat dit kabinet moet samenwerken, blijft de vraag hoe woorden ruimte kunnen laten voor oplossingen die kwetsbare mensen beschermen.
Ik wil de zorgen van Bikker serieus nemen en kijk tegelijkertijd ook nuchter naar hoe politiek werkt.
Wat vindt u?
Hans van der Linden - Hoofdredacteur Journalistiek en Documentaires EO
In Dit is de Dag (EO) gaan CU-Kamerlid Pieter Grinwis, BBB-Kamerlid Henk Vermeer en politiek journalist Victor Pak van EW Magazine in gesprek over het regeerakkoord. Vooral het plan om de AOW-leeftijd sneller te verhogen werd bekritiseerd. Je kunt de uitzending hieronder terugluisteren.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
'De VVD zal niet bang zijn om Jetten kapot te maken'
Kunnen christenen blij zijn met het nieuwe kabinet?
