"Israël mag Iran aanvallen om zichzelf te verdedigen, want Iran is uit op de vernietiging van Israël."
"Je kan niet zomaar een ander land bombarderen, Israël start gewoon een illegale oorlog."
Het sluimerende conflict tussen Israël en Iran escaleerde 13 juni met een grootscheepse aanval van Israël op de nucleaire installaties en de militaire top van Iran. Sindsdien bestoken de landen elkaar over en weer met raketten. Maar had Israël het recht wel om de aanval te openen op Iran?
Met een grote luchtaanval, viel Israël 13 juni het atoomprogramma en de legertop van Iran aan. Iran reageerde met een raketaanval. In de dagen erna bestookten de landen elkaar over en weer. De aanvallen gaan nog steeds door.
De Israëlische premier Netanyahu noemde de aanvallen "een militaire operatie om de Iraanse dreiging voor Israëls voortbestaan terug te dringen". Hij stelde dat als Iran niet wordt tegengehouden, het land binnen zeer korte tijd een kernwapen zou kunnen produceren. Bij de luchtaanvallen werden zowel hoge militairen als nucleaire wetenschappers gedood. Iran reageerde door honderd drones op Israël af te sturen.
Wil je begrijpen waarom Israël en Iran in conflict zijn? Lees dan dit artikel waarin we de geschiedenis van het conflict uitleggen:
Geschiedenis in het kort: waarom zijn Iran en Israël in conflict?
De aanvallen gaan sinds vrijdag over en weer door. Israël en Iran bombarderen elkaar nu al meerdere dagen. Israël wist de luchtafweer van Iran plat te leggen en daardoor konden nucleaire en militairen doelen gebombardeerd worden. Iran zegt dat er tot nu toe zeker 78 mensen zijn gedood. Hoewel Israël de Iron Dome heeft, een systeem dat vijandelijke projectielen uit de lucht schiet, kan het niet voorkomen dat Iraanse drones en raketten door het schild heenkomen. In verschillende Israëlische steden werden gebouwen verwoest en vielen er doden en gewonden.
Verschillende wereldleiders roepen op tot de-escalatie. Zo niet de Amerikaanse president Trump, hij gaf aan van de plannen af te weten en noemde ze "uitstekend".
Voor VVD-Kamerlid Eric van der Burg is het helder, Israël mag Iran aanvallen om zichzelf te verdedigen, zegt hij in Dit is de Dag (EO).
Eric van der Burg
VVD-Kamerlid"Israël wordt al tijden aangevallen door Iran. Dat gebeurt via de Houthi's, via Hezbollah, via Hamas of door raketten en drones vanuit Iran zelf. Dus Israël verdedigt zichzelf, dat is één. En twee: je gaat niet wachten tot je vijand een atoombom heeft om bovenop je te gooien. Iran is uit op de vernietiging van Israël en zodra zij een atoombom krijgen, ontstaat er echt een zeer gevaarlijke situatie."
Bij de Israëlische aanvallen worden de leiders van Iran aangepakt en dat maakt deze aanvallen anders dan de oorlog in Gaza, stelt Van der Burg.
"We leveren heel veel kritiek - en ook soms terechte kritiek - op Israël en andere landen als aanvallen niet gericht zijn. Bijvoorbeeld bij de oorlog in Gaza is de kritiek: je moet de leiders aanpakken en niet de bevolking. Nu wordt de leider van de Revolutionaire Garde aangepakt, de mensen die de atoombom maken worden aangepakt en hoge militairen uitgeschakeld. Dus hier wordt precies gedaan wat iedereen zegt. Hoe erg het ook is, een oorlog voeren zonder dat burgerslachtoffers vallen is onmogelijk. Maar wat Israël hier aan het doen is, is voorkomen dat er een atoombom komt. En dan vallen er pas echt veel slachtoffers."
Dat Israël nu Iran aanpakt is volgens Van der Burg niet alleen goed voor de bescherming van Israël, maar ook voor de veiligheid in de rest van de wereld.
"Het dictatoriale regime in Iran onderdrukt de bevolking, maar ontregelt ook heel veel landen in het Midden-Oosten en draagt bij aan terrorisme in de rest van de wereld, waaronder in Eurpa. We moeten voorkomen dat dat regime kernwapens krijgt en dat is wat hier nu gebeurt. Want een Iran met kernwapens is niet alleen een gevaar voor Israël, maar voor alle landen in het Midden-Oosten en ook daarbuiten."
De argumenten van Van der Burg, vindt SP-Kamerlid Sarah Dobbe niet overtuigend. Ze vindt dat Israël het recht niet heeft om Iran aan te vallen.
Sarah Dobbe
SP-Kamerlid"Je kan niet zomaar als land besluiten om een ander soeverein land aan te vallen en te bombarderen, hier wordt gewoon een illegale oorlog gestart. Hier zullen ook burgers het slachtoffer van worden. Wat er nu gebeurt in Iran is ook een gevolg van het wegkijken van de internationale gemeenschap bij de oorlogsmisdaden in Gaza. De Israëlische regering voelt zich hier blijkbaar zo door gesterkt, dat ze nu dus ook een illegale oorlog starten in Iran."
Dobbe wil net als Van der Burg niet dat Iran een kernwapen ontwikkelt, maar zij denkt dat de diplomatieke onderhandelingen tussen de VS en Iran hiervoor de beste manier zijn.
"Er waren juist diplomatieke onderhandelingen tussen Trump en Iran om tot een nieuw akkoord te komen. En juist die onderhandelingen heeft Israël nu helmaal naar de gallemiezen geschoten. Niet dat Iran geen dreiging vormt, maar er was niet ineens een nucleaire aanval aan de gang op Israël. Dat hele diplomatieke proces is nu verstoord. Nu heb je een illegale oorlog die het hele Midden-Oosten in oorlog stort. Dat is gewoon heel erg kwalijk."
"Deze aanvallen leiden echt niet tot een ander regime in Iran, dit zal alleen maar leiden tot meer haat en conflict en oorlog in de regio. En dat is volgens mij een heel slecht idee. Het enige wat past is een stevige veroordeling en eventueel sancties - die de VVD nog steeds weigert op te leggen - voor wat Netanyahu doet."
De Israëlische premier Netanyahu zou de aanvallen zonder akkoord van de Amerikaanse president Trump niet gedaan hebben, zegt Van der Burg. Hij denkt dat de VS deze aanvallen gebruiken als drukmiddel richting Iran.
Eric van der Burg
VVD-Kamerlid"Trump is de enige die Netanyahu in het zadel houdt. Het zou natuurlijk veel beter zijn als er een deal komt met Iran of dat het atoomprogramma stopt. Maar ik denk dat Trump deze aanval gebruikt om tegen Iran te zeggen: 'Kom nou tot een deal met ons, want als je dat niet doet gaat Israël met mijn goedkeuring door.' We moeten Israël echt steunen met stoppen van Iran als het gaat om het maken van kernwapens."
In Dit is de Dag (EO) gaat Joram kaat verder over dit onderwerp in gesprek. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
Geschiedenis in het kort: waarom zijn Iran en Israël in conflict?
