Abortuspil online bestellen: makkelijker, maar is dat wel een goed idee?
Leestijd: 4 minDoor Stijn de Jong
Leestijd: 4 minDoor Stijn de Jong
"Het kan fijn zijn dat je er met iemand over kunt praten, zonder oordeel."
"Het is zo’n belangrijk verworven recht dat de overheid niet bepaalt wat vrouwen met hun lichaam doen."
"De vraag is of dit niet drempelverlagend werkt."
"Vertrouw de vrouw dat zij die afweging kan maken."
"De zorgvuldigheid van abortuszorg kan niet meer gegarandeerd worden."
Sinds kort kun je via internet een abortuspil bestellen, die je dan thuis opgestuurd krijgt. Op basis van een formulier wordt bepaald of een vrouw daarvoor in aanmerking komt. En daarmee vervalt het directe contact met artsen. Ronit Palache vindt dat zorgelijk: "Het kan fijn zijn dat je er met iemand over kunt praten, zonder oordeel."
Sinds kort kunnen zwangere vrouwen online een abortuspil aanvragen. Dit kan tot negen weken zwangerschap. De website zorgt ervoor dat ze niet langs een abortuskliniek of huisarts moeten. De website kwam er onder meer doordat de abortuszorg niet toegankelijk genoeg is, dat is het geluid van meldingen bij patiëntenorganisatie Ava. Een abortuskliniek is vaak niet naast de deur. Daarnaast wordt de hinder van een demonstratie bij een kliniek ook weggenomen.
Niet iedereen is blij met het initiatief. Arthur Alderliesten, directeur van Schreeuw om leven, vertelt in het Reformatorisch Dagblad dat hij het mensonterend vindt. Volgens hem wordt er alleen gekeken naar de autonomie van de vrouw en niet naar het ongeboren kind. De wet afbreking zwangerschap kent juist een goede afweging tussen die twee. Martin Buijsen, hoogleraar gezondheidsrecht aan de Erasmus School of Law, bepleit in het Nederlands Dagblad dat een pil niet online kan worden aangevraagd zonder de vrouw gezien te hebben. Dat staat in de Leidraad Huisartsenzorg bij een ongewenste zwangerschap.
Meerdere beroepsverenigingen voor artsen hebben ook zorgen bij het initiatief. Ze vinden dat de zorg misschien niet veilig genoeg is, omdat er weinig contact is met een arts en de nazorg bij problemen niet goed geregeld lijkt. Ook twijfelen ze of de werkwijze wel volgens de wet is.
De discussie over de abortuspil die je online kunt bestellen, schuurt volgens Ronit Palache omdat het onderwerp al snel in kampen wordt getrokken. Daarover vertelt ze in Dit is de Week (EO):
Ronit Palache
Journalist"Dit is zo’n onderwerp waarbij je meteen wordt ingedeeld: of je zit in een conservatief kamp, of je bent voor volledige zelfbeschikking: het recht om te kunnen beslissen over het eigen lichaam."
Terwijl dat volgens haar geen recht doet aan wat er werkelijk toe doet. Het is vaak een heel moeilijke keuze en dan is het goed om erover te kunnen praten:
"Een abortus is voor de meeste mensen niet iets lichts. Er is iets misgegaan. Juist daarom is het belangrijk dat er ruimte blijft voor gesprek bij het proces en dat heb je niet met zo’n abortuspil die je thuis neemt. Het kan fijn zijn dat je er met iemand over kunt praten, zonder oordeel. Dat hoeft geen verantwoording te zijn, maar gewoon ruimte om het te bespreken."
Marjolein Moorman, Tweede Kamerlid van Progressief Nederland, ziet de abortuspil vooral als een mogelijke aanvulling, maar benadrukt dat zorgvuldigheid essentieel blijft:
Marjolein Moorman
Tweede Kamerlid Progressief Nederland"Het kan aanvullend werken, en in andere landen zien we dat het goed gaat. Maar je moet wel kijken: is het veilig, is er voldoende ondersteuning, gebeurt het op een manier die vrouwen helpt? Je maakt die beslissing echt niet zomaar. Het is altijd ingrijpend en juist daarom moet je er zorgvuldig mee omgaan."
Voor haar staat één principe centraal: zelfbeschikking.
"Het is zo’n belangrijk verworven recht dat de overheid niet bepaalt wat vrouwen met hun lichaam doen."
Theoloog en voormalig EO-presentator Andries Knevel brengt een ander perspectief in, dat hem al langer bezighoudt. Hij verwijst naar een gesprek met een abortusarts:
Andries Knevel
Theoloog en voormalig EO-presentator"Ik zat ooit in een panel met een abortusarts. En die zei tegen mij: mijn ideaal is nul abortussen, want ik breek leven af als abortusarts. Maar het mag van de wet, en zolang die situaties er zijn wil ik er voor vrouwen zijn, zeker voor jonge meiden onder de twintig die in de problemen zitten. Dan wil ik ze helpen en het zo zorgvuldig mogelijk doen. Maar, zei ze, onthoud: het ideaal is nul abortussen."
Tegelijk stelt hij vragen bij de nieuwe ontwikkeling:
"De vraag is of dit niet drempelverlagend werkt. Dat het niet alleen toegankelijker wordt, maar ook makkelijker. En wat betekent dat dan? Het gaat om het afbreken van ongeboren leven. En daarom moet je dit niet alleen politiek bekijken, maar als een maatschappelijke vraag."
In Dit is de Dag (EO) gaan huisarts Peter Leusink, initiatiefnemer van de site, en emeritus hoogleraar Henk Jochemsen met elkaar in gesprek over de komst van de online abortuspil. Lange reistijd naar een abortuskliniek, sociale controle, vrouwen die niet zitten te wachten op een gesprek: Leusink vertelt dat er meerdere geluiden bij Ava binnenkwamen. Hoe misbruik voorkomen wordt?
Peter Leusink
Huisarts en initiatiefnemer"Het kan zeker gebeuren. Iedereen kan misbruik maken van deze website. Dat is helemaal niet zo moeilijk."
Emeritus hoogleraar Henk Jochemsen vindt het geen goed idee. Volgens hem is het niet nodig om de abortuszorg laagdrempeliger te maken. Hij beroept zich op de wet.
Henk Jochemsen
Emeritus hoogleraar"Die voorziet in de balans van twee fundamentele waarden. Aan de ene kant is dat de noodsituatie van de vrouw. Aan de andere kant is dat de bescherming van het ongeboren leven. Zo heb je de vijf dagen bedenktijd, controle en duur van de zwangerschap. De beide waarden worden hiermee niet voldoende gehonoreerd."
Leusink vindt niet dat de bescherming van het ongeboren leven op het spel komt te staan.
Peter Leusink
Huisarts en initiatiefnemer"Daar denkt de vrouw over na. Of er nou vijf of honderd dagen bedenktijd bijkomen, dat maakt niet uit. Vertrouw de vrouw dat zij die afweging kan maken. Daar heb je geen dokters voor nodig."
Jochemsen vertelt dat de wet er juist voor zorgt dat alle belangen worden beschermd. Met dit initiatief wordt er niet aan de bedoeling van de wet voldaan.
Henk Jochemsen
Emeritus hoogleraar"De overheid heeft een taak. Daarom staat het ook nog in het Wetboek van Strafrecht. Er zijn ook allerlei praktische bezwaren; de mogelijkheid van dwang, er zijn negatieve ervaringen in het Verenigd Koninkrijk. De zorgvuldigheid van abortuszorg kan niet meer gegarandeerd worden."
Leusink bestrijdt het 'ten zeerste' dat er geen zorgvuldigheid is.
Peter Leusink
Huisarts en initiatiefnemer"We zijn zeer zorgvuldig. Vrouwen moeten een aanmeldformulier invullen. Dat toetsen wij. We hebben veel ervaring in de abortuszorg. Het is niet een paracetamolletje bestellen."
In Dit is de week (EO) gaat presentator Margje Fikse verder over dit onderwerp in gesprek. Klik hier om de volledige uitzending te bekijken via NPO Start.
Je kunt Dit is de week (EO) ook terugluisteren als podcast. Klik hier om de uitzending af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
In Dit is de Dag (EO) gaat Margje Fikse verder over dit onderwerp in gesprek. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
Vrouw sleept zorgpersoneel voor de rechter na spijt abortus: terecht?
Mirjam Bikker legt uit hoe de ChristenUnie anders denkt over abortus dan de SGP
Moet de bedenktijd bij abortus weer verplicht worden? 'Kwetsbaar thema'
