"Ik voel het niet en ik kan gewoon niet meer", dacht hockeyster Sylvia Karres nadat ze zilver won op de Olympische Spelen in Athene. Ze besloot haar topsportcarrière te pauzeren. In 'Langs de Lijn en Omstreken' (EO/NOS) vertelt zij samen met oud-voetballer Yuri Cornelisse over mentale problemen bij topsporters. Dit naar aanleiding van de uitspraken van voetballer Guus Til over zijn mentale gezondheid. Zorgt topsport voor mentale problemen? En wat kan topsporters helpen?
PSV'er Til zei na een wedstrijd waarin hij twee keer scoorde: "Ik heb geen vuur meer ofzo. Ik loop er een beetje verloren bij op het moment." Later deelde hij in een interview dat hij de laatste tijd niet goed in zijn vel zit en dat meer topsporters daar last van hebben.
Sylvia Karres bevestigt dit laatste. Ze heeft zelf ook haar worstelingen gehad, zoals na de verloren finale op de Olympische Spelen in 2004. De hockeyster was toen "helemaal op". Ook oud-voetballer Yuri Cornelisse had het mentaal lastig in het begin van zijn topsportcarrière. Hij vond het moeilijk om met tegenslagen en teleurstelling om te gaan. Tijdens zijn eerste jaar in het profvoetbal moest hij afscheid nemen van zijn beste vriend en ging hij op zichzelf wonen. "Dat waren enorme stappen." Hij voelde dat hij het moest gaan maken en anders het niet zou halen.
Karres en Cornelisse gebruiken nu hun eigen ervaringen bij het begeleiden van topsporters. Het is mooi dat Til zo open is over wat hij voelt, vindt Karres. Uit onderzoek blijkt volgens haar dat driekwart van de topsporters kampt met deze gevoelens.
Het is nu anders om topsporter te zijn dan vroeger, zegt Cornelisse. "Er is veel meer druk." Dat komt onder andere door social media, alles kan nu uitvergroot worden, zegt hij. Daarnaast zijn er meer praatprogramma's dan vroeger. "En al die mensen hebben allemaal een mening. Daar moet je mee om kunnen gaan. Dus het is niet alleen voetbal, er komt heel veel bij kijken."
Yuri Cornelisse
Oud-voetballer en mental coach"Je hebt als sporter geen invloed op media en supporters, maar je hebt wel invloed op je eigen gedachten en gedrag en hoe je omgaat met wat er op je afkomt."
Cornelisse vindt het "super goed" dat Til zijn gevoel weergeeft. Dat wordt vaak niet gedaan, zegt hij. "In de periode dat ik zelf voetbalde werd daar sowieso heel weinig over gesproken. Dan zeiden ze: je moet niet zeuren, je verdient toch genoeg en het is toch leuk."
Mentale gezondheid moet beter bespreekbaar worden gemaakt, vindt Cornelisse. "Het is superbelangrijk als je met dingen in je hoofd zit dat je er met iemand over kan praten, want dan is het uit je lijf." Je hebt als sporter geen invloed op media en supporters, maar je hebt wel invloed op je eigen gedachten en gedrag en hoe je omgaat met wat er op je afkomt, stelt Cornelisse. "Maar daar heb je wel hulp bij nodig en begeleiding."
Die begeleiding moet er gewoon zijn in de topsport, vindt Karres. "Dat hoeft niet altijd een vast iemand te zijn. Maar het is wel belangrijk dat er mensen om je heen zijn die op je letten." Omdat sporters fulltime bezig zijn met sporten is het volgens Karres logisch dat mentale problemen daar tot uiting komen.
Maar bij veel sporters spelen er ook thuis dingen en daarom is het belangrijk om af en toe 'in te checken' en vragen te stellen, zegt ze. "Waar loop je tegenaan? Speelt er iets thuis? Heb je geen plezier? Vervolgens kan je samen met een sporter gaan kijken welke begeleiding nodig is." Karres: "Een club mag mensen erop zetten die daar echt speciaal voor aangesteld zijn." Cornelisse vult aan: "Tegenwoordig heb je een heel team aan mensen bij clubs: performance trainers, hersteltrainers, noem maar op. Maar toch denk ik dat er op het mentale vlak nog veel meer winst val te behalen."
In Langs de Lijn en Omstreken (EO) gaan Suze van Kleef en Jan Willem Wesselink verder over dit onderwerp in gesprek met oud-hockeyster en topsportbegeleider Sylvia Karres en oud-voetballer en mental coach Yuri Cornelisse. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
Waar ligt de grens bij jonge topsporters? 'Ik wist niet meer wie ik was'
Dit vinden kinderen lastig aan topsport: 'Ik train zes keer in de week'
