Nederlandse kolonisten in de Westelijke Jordaanoever: wat doen ze daar?
Leestijd: 7 min
Leestijd: 7 min
"Ik word boos als onze situatie niet erkend wordt. Het is heel makkelijk om dingen te zeggen. Daarom zeg ik: ga terug naar de geschiedenis. En dan zal je begrijpen wat er gebeurt."
"Internationale organisaties moeten zich helemaal niet bemoeien met wat wij hier aan het doen zijn. Dat is mijn mening."
Eén van de meest omstreden en bekritiseerde stukjes land op aarde is de Westelijke Jordaanoever: Palestijns gebied, bezet door Israël. De kolonisten die er wonen, zien het alleen niet als Palestijns gebied, maar als hun stuk land dat uitgebreid moet worden. Waarom willen deze mensen zich juist op deze plek vestigen?
Naar schatting wonen er zo'n 500.000 kolonisten in illegale nederzettingen in Palestijns gebied. De nederzettingen werden gesticht nadat Israël in 1967 tijdens de Zesdaagse oorlog het gebied in bezit nam en er dorpen ging stichten. Tegen de afspraken in. En dus worden de nederzettingen internationaal als illegaal bestempeld.
De Israëliërs die er wonen stellen dat ze bewaken wat hun recht is en dat ze dat op een menselijke manier doen. Toch zijn er genoeg voorbeelden van beelden waarop Israëlische kolonisten Palestijnse burgers belagen, mishandelen of hun huizen of auto's vernielen. Niet eerder registreerde de Verenigde Naties zoveel aanvallen als in oktober. Mensenrechtenorganisatie Human Right Watch bestempelt de aanvallen zelfs als etnische zuivering. De kritiek is dat het Israëlische leger hier niet of nauwelijks tegen optreedt.
De missie van veel kolonisten is om het aantal nederzettingen uit te breiden. Door het gebied heen zijn veel caravans op heuvels geplaatst. De bewoners zetten deze neer in de hoop dat de overheid er niets tegen doet. In de afgelopen jaren kwamen er naar schatting 150 van die uitbreidingen bij. Een nederzetting begint vaak als kleine boerderij met een paar beesten en een stacaravan.
Een man die vooral verantwoordelijk is voor het uitbreiden van de nederzettingen, staat op een sanctielijst van de Britse overheid. Hij zou geweld hebben gebruikt tegen Palestijnse burgers en heeft nu een reisverbod.
Met de uitbreidingen worden de gebieden van de nederzettingen dus steeds groter. En daarmee nemen ook de spanningen verder toe tussen Israël en Palestijnen.
Onder die 500.000 kolonisten zijn ook Nederlanders te vinden. In Dit is de Kwestie (EO) delen Corinne en Mirjam hun verhaal.
In een buurtcentrum is de Joods-Nederlandse Corinne druk in de weer, waar ze activiteiten organiseert voor de vrouwen die er wonen. Met elkaar zijn ze creatief bezig en maken ze bijvoorbeeld kruidenkastjes. Corinne woont nu al 33 jaar in Israël, middenin de Westelijke Jordaanoever.
Corinne
Woont als kolonist in de Westelijke Jordaanoever"We zijn hier met ongeveer 250 families, met meer dan duizend mensen."
Maar die families zijn allemaal Joods. De Palestijnen komen volgens Corinne niet naar hen en zij gaan zelf ook niet naar de Palestijnen toe. Corinne was 24 jaar toen ze Nederland verliet om voorgoed in Israël te gaan wonen.
Corinne
Woont als kolonist in de Westelijke Jordaanoever"Ik voelde dat mijn wortels hier moesten zijn, omdat ik Joods ben. Nederland is een leuk land, aardige mensen, maar ik voelde me steeds meer Jood in Nederland, omdat ik me altijd anders voelde. Dit is mijn land, dit is de plek waar ik naar terug wil gaan. Hier ligt onze geschiedenis."
Dat ze volgens de EU en de VN op een illegale plaats woont, ontkent Corinne.
Corinne
Woont als kolonist in de Westelijke Jordaanoever"De Joodse geschiedenis is hier begonnen. Ik zou zeggen dat we hier zijn weggestuurd. [...] Als we terug zouden gaan in de geschiedenis, zouden ze zien dat wij hier onze wortels hebben."
Dat betekent voor Corinne echter niét dat Palestijnen er niet mogen wonen. Ze plaatst er wel een kanttekening bij.
Corinne
Woont als kolonist in de Westelijke Jordaanoever"Het zou samen kunnen gaan als de Arabieren accepteren dat wij, de Joden, hier wonen. Dit is ons land. Dan zou het samen kunnen gaan."
Ze wandelt langs nederzettingen. Nieuwe uitbreidingen van de kolonisten worden bewust op de heuvels gebouwd.
Corinne
Woont als kolonist in de Westelijke Jordaanoever"Als we iets nieuws opbouwen, dan beginnen we met caravans voordat we huizen bouwen. Mensen wonen daar. Zo begint het. Langzamerhand komen er meer mensen en wordt de weg egaal gemaakt. Als er meer mensen komen, wordt het ontwikkeld tot een dorp zoals bij ons. Het is de bedoeling dat dit een echte nederzetting wordt."
Waarom zouden mensen in die nederzettingen willen wonen?
Corinne
Woont als kolonist in de Westelijke Jordaanoever"Dit is het geloof in het land. Het is het gevoel van onze wortels. Hier is de nieuwe generatie."
Aan Corinne wordt ook de vraag gesteld hoe het zit met de stichter van de nederzettingen en het feit dat hij op een sanctielijst staat van de Britse overheid en een reisverbod heeft.
Corinne
Woont als kolonist in de Westelijke Jordaanoever"Het is ingewikkelder dan zwart-wit. [...] Wij leven hier stil met onszelf. Als Arabieren hier komen om ons aan te vallen, dan moeten we ons verdedigen. Dat is iets wat jullie daar buiten nooit vertellen."
Volgens Corinne behandelen zij de Palestijnen netjes, en ze trekt de berichtgeving van de Britse overheid dan ook in twijfel.
Corinne
Woont als kolonist in de Westelijke Jordaanoever"Ik word boos als onze situatie niet erkend wordt. Het is heel makkelijk om dingen te zeggen. Daarom zeg ik: ga terug naar de geschiedenis. En dan zal je begrijpen wat er gebeurt."
De weergave van deze video vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Iets verder op de Westelijke Jordaanoever, in een andere nederzetting, woont de 41-jarige Mirjam. Twintig jaar geleden werd ze verliefd op Israël en inmiddels heeft ze hier een bijzondere baan: trainer van het IDF, het Israëlische leger.
Mirjam
Woont als kolonist in de Westelijke Jordaanoever"Ik leg aan militairen uit hoe de omgeving hier is en wat er hier heeft plaatsgevonden; met het leger en in het verleden in de tijd van de Bijbel."
Bij de opmerking dat het nogal uitmaakt wélk verhaal Mirjam de militairen vertelt, haalt ze haar schouders op.
Mirjam
Woont als kolonist op de Westelijke Jordaanoever"Uiteindelijk vertel ik feiten, grotendeels. De Bijbel bestaat uit feiten, de burcht van Alexander gaat over feiten. Daar vertel ik over."
Dat dit gebied internationaal wordt gezien als Palestijns gebied, hoort meestal niet bij het verhaal dat Mirjam vertelt, omdat ze dat volgens haar al op allerlei andere manieren horen. De militairen vullen aan:
Militairen
"We weten waarom we er zijn. We geven meer dan honderd procent. We zijn hier om ons land te verdedigen."
De vraag of ze wel het goede doet, spookt nooit door Mirjams hoofd. Ze heeft niet getwijfeld of ze voor het leger moest gaan werken, ondanks de internationale kritiek en veroordeling van het leger.
Mirjam
Woont als kolonist op de Westelijke Jordaanoever"Een hele kleine minderheid houdt zich met geweldsexplosies en dergelijke bezig. Laten we zeggen dat vijftig of honderd jongeren op de 500.000 inwoners van Judea en Samaria voor de koppen zorgen voor de hele wereldmedia. Deze jongeren voelen frustratie omdat ze op 7 oktober lezen dat landgenoten worden verkracht en mishandeld. Ik snap dat er frustratie is en dat het de makkelijkste manier is om die op Palestijnen te richten. Maar we moeten degenen die dat doen gewoon berechten, net als ieder ander die vandalisme pleegt."
Mirjam keurt het dus af als een burger het recht in eigen hand neemt, al snapt ze waar de frustratie vandaan komt. Wat ze ook verkeerd vindt, is als een derde partij zich bemoeit met het conflict. Zij bemoeit zich toch ook niet met wat er op een berg in Zwitserland gebeurt?
Mirjam
Woont als kolonist op de Westelijke Jordaanoever"Ik heb geen probleem om een discussie aan te gaan met de Palestijnen hiernaast. Prima, uiteindelijk komen we er wel uit. En uiteindelijk maken we een soort overeenkomst. Het probleem begint als een derde persoon zich ermee begint te bemoeien. En die de hele situatie niet snapt. Internationale organisaties moeten zich helemaal niet bemoeien met wat wij hier aan het doen zijn. Dat is mijn mening."
In Dit is de Kwestie (EO) gaan Hans, Corinne en Mirjam verder over dit onderwerp in gesprek.
Wil jij de aflevering liever streamen? Klik hier om de aflevering te bekijken via NPO Start.
Bikker (CU) over Israël: 'We hebben heel duidelijk stelling genomen'
Laatste levende Israëlische gijzelaars vrijgelaten: 'Eerste hoopvolle moment sinds twee jaar'
Twee jaar na 7 oktober: hoe kijken Joden nu naar Israël?
Veel christenen steunen Israël, maar kan dat nog wel? 'Ik heb er geen woorden voor'
Wat weegt zwaarder voor een christen: trouw aan Israël als Gods volk of gerechtigheid voor alle mensen?
Nederland niet naar Songfestival als Israël meedoet: 'Belachelijk'
