"Je bent onderweg, niet op de vlucht."
"Ik heb grote zorgen over de verhuftering in het verkeer."
"Frustratie is een hele belangrijke bron van agressie."
Bumperkleven, rechts inhalen, schelden en zelfs vechtpartijen: we gedragen ons steeds asocialer in het verkeer. Een gesprek in Dit is Nederland (EO) met verkeerspsycholoog Gerard Tertoolen.
Bumperkleven, afsnijden en middelvingers... Het lijkt wel alsof er steeds meer 'verkeershufters' zijn. Maar is dat ook echt zo? Kort gezegd: ja. In 2023 zijn 10% meer verkeershufters naar een verplichte gedragscursus gestuurd dan het jaar ervoor, meldt het CBS. De Universiteit van Amsterdam deed er onderzoek naar. En wat bleek? Zo’n 44% van de automobilisten rijdt zonder aarzelen door als een voetganger de weg wil oversteken. Best asociaal dus.
Elk jaar krijgen zo'n 31.000 mensen meer dan tien verkeersboetes, blijkt uit onderzoek van BNR. Deze verkeershufters zijn minstens zo gevaarlijk als dronken bestuurders, want deze groep is verantwoordelijk voor 6% van alle verkeersongelukken. Dat zijn dus 2280 ongelukken. Toch raken deze verkeershufters hun rijbewijs niet kwijt.
Het buitenland heeft het gevaar van verkeershufters wel opgenomen in de wet. Zo krijg je in Duitsland een rijontzegging bij acht snelheidsboetes in een jaar. In Australië raak je tijdelijk je rijbewijs kwijt als je dertien boetes in drie jaar verzamelt. Nederland kent een puntensysteem voor beginnende bestuurders. Na twee ernstige overtredingen doet het CBR dan onderzoek naar je rijvaardigheid.
In Dit is Nederland (EO) gaat presentator Margje Fikse in gesprek met verkeerspsycholoog Gerard Tertoolen. Aan tafel zit ook vaste gast Ewout Klok. Samen met andere kijkers krijgt Klok de kans om zijn visie te delen over 'verkeershufters.
Zo ook kijker Ida uit Meerkerk. Mensen mogen eerst in de spiegel kijken, vindt zij.
Ida
Meerkerk"Mensen, doe toch eens wat rustiger aan. Je bent onderweg, je bent niet op de vlucht. En denk eens aan de andere medeweggebruikers."
Verkeerspsycholoog Gerard Tertoolen legt uit waar die frustratie vandaan komt. We zijn namelijk deel geworden van onze auto als we rijden. Dus elk oponthoud is irritant, want die auto wil graag door.
Gerard Tertoolen
Verkeerspsycholoog"Veel mensen hebben haast. En zelfs als je geen haast hebt, is het voor mensen heel moeilijk om eventjes oponthoud te accepteren. Dus alleen maar even inhouden omdat er een fiets voor je zit, kan al heel veel irritatie in je hoofd oproepen. Omdat je dan niet meteen verder kan. Die auto wil echt verder. En ja, daar ben je dan onderdeel van geworden."
Kijkers Marij (Franeker) en Gerrie (Tilburg) maken zich zorgen over de toenemende agressie in het verkeer.
Marij
Franeker"De mensen van tegenwoordig hebben allemaal haast, een kort lontje en zijn agressief."
Gerrie
Tilburg"Ik voel mij nog niet onveilig. Maar ik heb wel grote zorgen over de verhuftering en de agressie in en rond het verkeer."
Tertoolen snapt dat gevoel, maar het is lastig te meten. Er zijn méér meldingen van 'verkeershufters', maar dat wil niet zeggen dat er ook meer zijn. Mensen kunnen ook sneller een melding doen. Bovendien wordt het vanwege de bevolkingsgroei drukker op de weg in Nederland, wat ook irritatie oplevert.
Gerard Tertoolen
Verkeerspsycholoog"Het wordt ook drukker in Nederland. Daar moet je ook rekening mee houden. Elk moment dat je in je vrijheid beperkt wordt - dat je niet kan doen wat je eigenlijk wil, namelijk doorgaan - roept frustratie op. Het kan heel erg zijn. Het kan het labeltje zijn. Maar het roept frustratie op. En frustratie is een hele belangrijke bron van agressie."
Naast alle drukte op de weg, legt Ingeborg uit Groenlo de schuld vooral bij de mobiele telefoons.
Ingeborg
Groenlo"Ik voel mij onveilig door de enorme toename van de mobiele telefoon in het verkeer. En de velen die hun rijbewijs schijnbaar bij een pak cornflakes hebben gekregen."
Daar herkent Tertoolen zich in. Hij vindt het schrikbarend hoe mensen met hun telefoons omgaan in het verkeer. Mensen overschatten zichzelf en onderschatten het gevaar, zegt Tertoolen.
Gerard Tertoolen
Verkeerspsycholoog"Dat is echt schrikbarend. Als je ziet hoeveel mensen zich daar toch mee bezighouden met de telefoon. Dat is echt heel erg. Iedereen heeft wel zijn smoes. Want het gaat natuurlijk 99 keer goed. En dat is het probleem, want daardoor denk je ook dat het makkelijk kan. Maar die ene keer is echt rampzalig."
"Een heel hoog percentage van beginnende automobilisten zijn betrokken bij ongelukken. Dat is echt een risicogroep. Dat kan je misschien wel terugvoeren naar een rijopleiding die niet helemaal optimaal is. Dat je toch niet de goede dingen leert. Of dat je toch langer nodig hebt om met iemand anders mee te rijden, voordat je het helemaal zelfstandig gaat doen."
Benieuwd naar het hele gesprek in Dit is Nederland (EO) over dit onderwerp? Kijk dan hieronder naar de uitzending.
