Als je moeder wordt vermoord door je vader, heb je weinig rechten: 'Ik was verschrikkelijk eenzaam'
Leestijd: 3 minDoor Willem de Gelder
Leestijd: 3 minDoor Willem de Gelder
"Die kinderen zijn totaal onderbelicht. De wetgeving geeft die kinderen geen stem. Je bent echt aan de goden overgeleverd."
"Ik heb me verschrikkelijk eenzaam gevoeld."
Kinderen van wie de moeder wordt vermoord door de vader, hebben weinig rechten. Advocaat Richard Korver vindt dat daar verandering in moet komen, zo vertelt hij in Dit is de Dag (EO).
Meer dan eens per maand wordt in Nederland een vrouw vermoord door haar partner. In 2025 waren dit er 17, in 2024 waren het er 27. Dit wordt ook wel ‘femicide’ genoemd. De cijfers komen uit de Nederlandse Femicide Monitor.
Uit een groot Europees onderzoek blijkt dat 1 op de 5 Nederlandse vrouwen te maken krijgt met fysiek of seksueel huiselijk geweld. Uit datzelfde onderzoek blijkt dat 1 op de 3 vrouwen psychisch geweld ervoor door een ex-partner.
Kinderen die achterblijven na partnerdoding worden vaak ‘vergeten kinderen’ genoemd. De aandacht gaat namelijk vaak naar de dader en de rechtszaken. Wat er met de kinderen gebeurt, daar hoor je weinig over. Hoogleraar Veiligheid en Interventies aan de Universiteit Leiden, Marieke Liem, zegt dat er jaarlijks zo’n 25 kinderen in deze situatie komen te zitten.
Van deze kinderen is 46 procent getuige van de moord, blijkt uit onderzoek van Liem. "Ze hebben het delict gezien of op z’n minst gehoord, doorgaans omdat het thuis is gebeurd. Daarna moeten ze verhuizen en belanden ze in een pleeggezin of in een strijd tussen twee families, van de vader en van de moeder. Het is doffe ellende", vertelde Liem in De Volkskrant.
Sanneke Langendoen is ervaringsdeskundige. Toen zij 21 was, werd haar moeder vermoord.
Sanneke Langendoen
Verloor haar moeder aan femicide"Mijn moeder was vermist. Zij is na twee maanden teruggevonden in de kofferbak van mijn vader die door Duitsland reed. We waren in één keer mijn moeder en mijn vader kwijt, want hij zat in de gevangenis en is daar nooit meer uitgekomen."
Totdat de rechtszaak begon, wist Langendoen eigenlijk niks.
"Mijn broertje en ik wisten niks over de context. Je krijgt in de rechtszaak zelf pas informatie. Je moet in de rechtszaak aanwezig zijn om te horen wat er allemaal is gebeurd tussen mijn ouders en hoe mijn moeder überhaupt overleden is. Dat daar horen was verschrikkelijk. Er is helemaal geen vangnet: niemand vertelt hoe het gaat en waar je recht op hebt. Ik heb me verschrikkelijk eenzaam gevoeld."
Het ingewikkelde is: liefde voor je vader voel je nog steeds.
"Je houdt ook van je vader. Het is natuurlijk niet zo dat je van het ene op de andere moment niet meer van iemand houdt, ook al heeft hij iets verschrikkelijks gedaan."
Advocaat Richard Korver staat regelmatig kinderen bij wiens moeder is vermoord. Het verhaal van Langendoen is heel herkenbaar, zegt hij. Volgens de advocaat is er niks geregeld voor kinderen.
Richard Korver
Advocaat"Die kinderen zijn totaal onderbelicht. De wetgeving geeft die kinderen geen stem. Je bent echt aan de goden overgeleverd. Ik heb zaken waarin de vader de moeder heeft vermoord en het kind getuigen is, en het kind geplaatst wordt bij de familie van de vader. De familie van moeder heeft juridisch nauwelijks een positie om dat kind te beschermen."
Het kan nóg erger uitpakken, vertelt hij.
"De ergste gevallen zijn eigenlijk waarin de vrouw vermoord wordt en de man daarna zelfmoord pleegt. Justitie zegt dan: case closed, de verdachte is dood dus dan doen wij niks meer. Slachtofferhulp zegt dan ook: we zijn klaar want er is geen strafzaak. Nou, daar sta je dan. Er is eigenlijk niet eens een landelijk protocol."
Protocollen zijn er alleen voor de relatie tussen de vader (als hij nog leeft) en het kind. De familie van de vermoorde moeder heeft geen rechten. Stel dat de familie van de moeder zich wil ontfermen over het kind, dan moeten ze snel zijn, vertelt Korver.
"Je hebt geen fatsoenlijke rechtsgrondslag om te zeggen: ik wil dat die kinderen bij mij komen. Als je dat wil, moet je binnen drie maanden actie ondernemen. En in die tijd heb je wel wat anders aan je hoofd…"
Wat Korver betreft krijgen de kinderen en de familie van de moeder veel meer rechten. Onder het mom van 'verschoningsrecht' krijgen kinderen vaak niet eens het woord in de rechtszaak. Dat moet veranderen, vindt Korver:
"Geef kinderen het recht om te praten als ze dat willen."
In Dit is de Dag (EO) gaat Jan Willem Wesselink verder over dit onderwerp in gesprek. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
Wim verloor zijn dochter Sanne door femicide: 'Hij heeft haar brein overgenomen'
Elke 8 dagen wordt er een vrouw vermoord: hoe voorkom je femicide?
