Wat kunnen we beter importeren: tomaten of de tomatenplukker?
Leestijd: 3 minDoor Joanne Westeneng
Leestijd: 3 minDoor Joanne Westeneng
"Ik denk dat we nu al meer robots kunnen inzetten en dan minder arbeidsmigranten nodig hebben."
"De ontwikkeling van robots is nu nog niet ver genoeg om ze voor tomatenpluk in te zetten."
Bijna de hele Nederlandse politiek is het erover eens: er moeten minder arbeidsmigranten naar Nederland komen. Dat is slecht nieuws voor sectoren waar ze werken met veel laagbetaalde werknemers uit Oost-Europa. JA21-kamerlid Joost Eerdmans vatte het onlangs in een debat samen in de vraag: kunnen we niet beter de tomaten importeren in plaats van de tomatenplukker?
Uit de nieuwste cijfers van het CBS blijkt dat het aantal EU-migranten in Nederland in tien jaar tijd is verdubbeld. Op 1 januari 2024 woonden er ruim 745.000 mensen uit andere EU-lidstaten in Nederland. In 2014 waren dat er nog 360.000. De belangrijkste reden om naar Nederland te komen? Dat is werk, zo blijkt uit onderzoek van het CBS.
Veel politici willen het aantal arbeidsmigranten omlaag krijgen, bijvoorbeeld omdat ze vinden dat Nederland verdere bevolkingsgroei niet aankan. Zo wijzen ze op de kosten van sociale voorzieningen voor deze mensen. Daarnaast leven deze mensen vaak onder slechte omstandigheden. Een groot deel van deze arbeidsmigranten werkt in de glastuinbouw, bijvoorbeeld voor het verpakken of plukken van tomaten. Maar is dat ook hoe we het zouden willen?
Eerdmans stelt dan ook voor dat we meer gaan doen met plukrobots. Die kunnen de plek van arbeidsmigranten innemen. Maar volgens Annelies Looije, operationeel directeur van tomatenkwekerij Looye, is het niet zo simpel.
Annelies Looye
Operationeel directeur bij Kwekerij Looye"Iedere plant is anders. Je moet voorzichtig met ze omgaan, anders worden ze vatbaar voor ziektes. De ontwikkeling van robots is nu nog niet ver genoeg om ze voor tomatenpluk in te zetten. Maar daar gaat het uiteindelijk wel heen."
Eerdmans zegt dat te snappen, maar vindt toch dat de overheid meer duidelijke keuzes moet maken.
Joost Eerdmans
Fractievoorzitter voor JA21 in de Tweede Kamer"Er hoeft ook geen haast bij te zijn, maar we kunnen de manier van werken die we nu in deze sector hebben niet volhouden. Er zijn veel problemen met arbeidsmigranten rondom huisvesting, misstanden bij uitzendbureaus en meer van dat soort dingen. We moeten het arbeidsmodel veranderen."
"Volgens het rapport van Van Zwol moeten we meer toe naar een kenniseconomie. (...) Natuurlijk blijven er altijd handjes nodig, maar wanneer maak je de oversteek naar meer robotisering? Wacht je af tot dat honderd procent kan? Ik denk dat we nu al meer robots kunnen inzetten en dan minder arbeidsmigranten nodig hebben."
Bij Looye Kwekers werken bijna alleen maar arbeidsmigranten aan het plukken en verpakken, vertelt Annelies Looije. Volgens haar heeft de glastuinbouw een verkeerd imago: er zijn niet alleen laaggeschoolde arbeiders nodig. Integendeel, zonder hoogopgeleiden zou de sector niet kunnen bestaan.
Annelies Looije
Operationeel directeur bij Looye Kwekers"Wij hebben de beste tuinbouwsector van de wereld. Van over de hele wereld komt men kijken naar onze kassen. Die zijn ontwikkeld doordat we onderdeel zijn van een kenniseconomie. Daarnaast heb je ook nog de zaadveredelaars en andere toeleveranciers."
"Het blijft lastig om tomaten te plukken met een robot, maar bij het verpakken zijn we al bezig met meer automatisering. Toch denk ik dat het aantal arbeidsmigranten de komende jaren gelijk blijft. (...) Ook de overheid werkt niet mee. Wij zijn bezig met het bouwen van een logiecentrum waar onze werknemers kunnen wonen. Maar het duurde zeven jaar tussen de aanvraag van de eerste vergunning en het moment dat de eerste paal de grond in ging. Dat moet wel echt veranderen, want op deze manier kunnen wij weinig doen."
In Geld of je Leven (EO) gaat Joram Kaat verder over dit onderwerp in gesprek met Annelies Looije, operationeel directeur bij Looye Kwekers en Joost Eerdmans, Fractievoorzitter voor JA21 in de Tweede Kamer. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
