Geen kebab, wel kale sla? Plan voor fastfoodvrije wijk verdeelt Haarlem
Leestijd: 4 minDoor Joanne Westeneng
Leestijd: 4 minDoor Joanne Westeneng
"De verleiding wordt minder groot, omdat je niet met ongezond voedsel wordt geconfronteerd."
"Fastfood is nog steeds binnen handbereik. Als je iets bestelt, staat er binnen tien minuten iemand voor de deur."
Een frietje halen om de hoek? In de nieuwe Haarlemse wijk Oostpoort zit dat er misschien niet in. De gemeente wil mogelijk een fastfoodverbod invoeren in de wijk en dat raakt een gevoelige snaar. Want helpt zo’n verbod echt tegen overgewicht, of bemoeit de politiek zich dan te veel met wat jij naar binnen werkt?
Geen frikandellen in het vet maar misschien wel een saladebar. Als het aan de Haarlemse Partij voor de Dieren (PvdD) ligt, is dat een goed plan om overgewicht tegen te gaan. Met coalitiegenoot PRO diende de partij een voorstel in om de nieuw te bouwen wijk Oostpoort een fastfoodvrije zone te maken. Dankzij steun van D66 haalde het plan een meerderheid.
Maar niet iedereen staat te juichen: is zo'n verbod wel een goed idee? En zo ja, hoe bepaal je dan wat precies wel en niet mag?
"We hebben nu de kans om het aan de voorkant goed te regelen", zegt Jacqueline van den Broek, fractievoorzitter van PvdD Haarlem. Bovendien is het volgens haar niet zo dat bewoners helemaal geen fastfood meer zouden kunnen krijgen.
Jacqueline van den Broek
Fractievoorzitter PvdD Haarlem"In Haarlem zijn meer dan 200 fastfoodaanbieders. De keuze is er nog steeds volop, alleen wordt de verleiding minder groot omdat je er niet steeds mee wordt geconfronteerd."
Wat Van den Broek betreft gaat het dan ook niet per se om het invoeren van een totaalverbod, maar om het begrenzen van het aanbod op plekken waar de gemeente dat nog kan bijsturen. In plaats van ondernemers achteraf met regels te beperken, wil zij vooraf een duidelijke grens trekken.
Maar hoe duidelijk die grens wordt, is nog moeilijk te zeggen. Het staat of valt met het antwoord op die ene vraag: Wat valt er nou onder de term fastfood?
"Fastfood is eten dat ultrabewerkt is en een hoog gehalte aan vet en zout heeft. Daarnaast levert het voedsel veel calorieën, maar heeft het weinig voedingswaarde."
Niet iedereen is tevreden met alleen die definitie. Want waar trek je de exacte grens? Ruben Terol, raadslid voor VVD Haarlem, vindt dat de scheidslijn in de praktijk niet zo helder is als die op papier klinkt.
Ruben Terol
Raadslid VVD Haarlem"De lijn tussen food en fastfood is flinterdun, dat zien we nu meteen al. Valt een pokébowl bijvoorbeeld ook onder fastfood?"
Bovendien heeft Terol diepere problemen met het voorstel van zijn collega-raadslid. Van den Broek benadrukt dat de omgeving invloed heeft op gedrag, maar Terol vindt dat de aanpak van overgewicht anders moet worden benaderd.
"Ik denk niet dat de aanpak van obesitas gaat door middel van verbieden. Het begint wat ons betreft bij het faciliteren van bewegen in de openbare ruimte en het stimuleren van een gezonde leefstijl."
Dat is een goed idee, vindt ook Jacqueline van den Broek. Maar wat haar betreft zou een fastfoodverbod een waardevolle aanvulling zijn. Als mensen voortdurend worden geconfronteerd met ongezond eten, is de kans groter dat ze daarvoor kiezen, is haar redenering.
Jacqueline van den Broek
Fractievoorzitter PvdD Haarlem"Op het moment dat je bij het station of in een wijk bent en je ziet alleen maar ongezond voedsel, dan ga je dat ongezonde voedsel ook nemen. In een nieuwe wijk kunnen we die verleiding wegnemen."
Bij VVD'er Terol blijven de twijfels over het voorstel. Want zelfs als er in een wijk geen fastfoodzaak zit, blijft ongezond eten via bezorgapps gewoon makkelijk bereikbaar.
Ruben Terol
Raadslid VVD Haarlem"Dit voorstel is vooral symbolisch, voor de bühne. Je kunt uiteindelijk nog steeds gewoon fastfood bestellen. Dan staat er binnen tien minuten gewoon iemand voor de deur."
Maar Van den Broek is het daar niet mee eens: Een bezorgapp heeft volgens haar niet zoveel invloed op gedrag als de directe omgeving. Wat haar betreft mag de snackbar om de hoek dus ook een wijkje verderop frituren.
In Dit is de Dag (EO) gaat Jan Willem Wesselink verder over dit onderwerp in gesprek. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
