"Het is onze verantwoordelijkheid als westerse landen dat wij commerciële schepen beschermen tegenover rebellen die hier raketten op afvuren."
"Dit zijn symptoombestrijdingen, het echte probleem is de situatie in Gaza."
Vrachtschepen in de Rode Zee die worden beschoten door Houthi-rebellen. Doelen in Jemen die worden aangevallen door het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten. En Nederland die ook een rol speelt in deze luchtaanvallen. Wat is er aan de hand? En moet Nederland zich wel in dit conflict mengen?
In de nacht van 11 op 12 januari voerden het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten luchtaanvallen uit op ongeveer zestig Houthi-doelen in Jemen. Nederland ondersteunde de militaire operatie. Maar waarom eigenlijk?
Sinds november 2023 voeren Houthi-rebellen aanvallen uit op de internationale vrachtschepen in de Rode zee. De Houthi's steunen namelijk Hamas en zien alle schepen die banden hebben met Israël als mogelijk doelwit. De luchtaanvallen van de VS en het VK, met operationele ondersteuning van Nederland, Canada en Australië, zijn weer een reactie op deze beschietingen.
De Rode Zee maakt onderdeel uit van de populaire route voor containerschepen van Azië naar Europa en andersom. Naar schatting neemt nu 70% van de scheepvaart een andere route vanwege de beschietingen. Dit zorgt voor grote vertragingen en hogere kosten. De luchtaanvallen van de VS en het VK moeten ervoor zorgen dat vrachtschepen weer veilig door de Rode Zee kunnen varen.
De bombardementen hebben dus al plaats gevonden en misschien volgen er nog meer. Maar hoe wenselijk is het dat Nederland bijdraagt aan het bestoken van doelen in Jemen? Derk Boswijk is Tweede Kamerlid voor het CDA en vindt het goed dat Nederland betrokken is bij de militaire interventie, zegt hij in Dit is de Dag (EO).
Derk Boswijk
Tweede Kamerlid CDA"Het recht op vrije doorvaart is een heel groot en belangrijk recht. En ik denk dat we als zeevarende natie en als wereld heel erg veel belang hebben bij dat recht van vrije doorvaart, zeker bij de Rode zee. 15% van alle transport, spullen die we onder andere uit Azië halen, gaat door dat gebied heen. Dus het is ook in ons eigen belang om het daar vrij te houden."
Daarnaast vindt Boswijk dat we als Nederland onze verantwoording moeten nemen en Amerika niet alleen het vuile werk op moeten laten knappen.
"In de Verenigde Staten zien we nu heel erg het sentiment van: wij moeten als Amerika alles maar doen, misschien moeten we maar uit de NAVO stappen en laten die Europeanen het allemaal zelf maar doen. En dat wordt met name door Trump gebruikt. Daarom is het belangrijk dat wij ook onze verantwoording nemen."
Nederland zou de bombardementen niet moeten steunen, vindt Thomas van Gool van vredesorganisatie PAX. Het zorgt volgens hem alleen maar voor escalatie.
Thomas van Gool
Vredesorganisatie PAX"Er wordt gezegd dat het de-escalerend zou werken, terwijl je natuurlijk ziet dat het escalerend werkt. De aanvallen van de VS en Groot-Brittannië in Jemen, zijn escalerend. Want die bombardementen en aanvallen waren er eerst niet. Daarnaast zie je dat er al heel veel reacties zijn gekomen van militante bewegingen uit de regio, wat weer voor meer vergeldingsacties gaat zorgen."
Boswijk vindt het niet sterk dat mensen zeggen dat militair ingrijpen escalerend kan werken. Dan kijk je te weinig naar andere argumenten om wel in te grijpen.
Derk Boswijk
Tweede Kamerlid CDA"We hebben het hier commerciële schepen, dat zijn geen militaire eenheden. En die worden beschoten. Ik denk dat het onze verantwoordelijkheid is als westerse landen dat wij die commerciële schepen beschermen tegenover rebellen die hier raketten op afvuren. Zoals we ook Oekraïne steunen tegen Rusland. Daar lopen we ook niet weg voor argumenten van: ja, dat werkt alleen maar escalerend."
Dat burgerdoelen niet beschoten mogen worden en beschermd moeten worden, daar is Van Gool het helemaal mee eens. Maar hij zegt dat het bombarderen van Houthi's 'symptoombestrijding' is.
Thomas van Gool
Vredesorganisatie PAX"Waar het probleem zit, is de situatie in de Gazastrook. Dat is ook wat de Houthi's aangeven waarom ze die schepen beschieten. Zolang de VS en andere bondgenoten, waaronder ook Nederland, niet inzetten op een staakt-het-vuren in Gaza, blijft die escalatie maar groeien. Dus het is symptoombestrijding."
"Ik ben er blij mee dat Nederland opkomt voor principes binnen het internationaal recht. Maar het is cynisch dat Nederland er selectief mee omgaat, en nu dus als vrije zeevaart in het geding is daarop acteert. Maar als er een dreigende genocide is in Gaza, daar niet op acteert. Dat betekent dat je selectief met het internationaal recht omgaat."
Wil je meer horen? In Dit is de Dag (EO) gaat presentator Jan-Willem Wesselink in gesprek met CDA-Tweede Kamerlid Derk Boswijk en met Thomas van Gool, Israël-Palestina expert bij vredesorganisatie PAX.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Waarom wil niet iedereen een wapenstilstand in Gaza?
