"Volgens mij leven millennials niet een heel ander leven dan andere generaties. Het grootste probleem is dat we geen huis kunnen kopen."
"Millennials zijn gewend aan een luxe leefstijl, want ze zijn opgegroeid in tijden van voorspoed, maar het is tegenwoordig lastig om die leefstijl vol te houden."
Terrasjes pakken, een paar keer per jaar op vakantie, nieuwe kleren: millennials lijken op papier de rijkste generatie ooit, met hoge inkomens en een luxe leefstijl. Toch blijkt uit onderzoek van ABN Amro dat één op de drie millennials financiële druk ervaart en grote levenskeuzes, zoals het kopen van een huis, uitstelt. Hebben ze dat aan zichzelf te danken, of is er meer aan de hand?
Millennials verdienen gemiddeld bovenmodaal, maar hebben naar eigen zeggen toch moeite om rond te komen. Dat blijkt uit onderzoek van ABN Amro onder ruim 600 millennials tussen de 25 en 45 jaar, met een netto salaris van minimaal 3500 euro (alleenstaand) of 5500 euro (met partner). Dat is een goed inkomen: ongeveer twee keer modaal.
Bijna de helft van deze millennials geeft aan dat ze financiële keuzevrijheid missen. Ook geeft een derde aan dat ze beperkte mogelijkheden heeft op de woningmarkt, en 27% zegt dat de geen ruimte heeft om te sparen of beleggen. Drie op de tien ziet het stichten van een gezin bovendien als een financieel risico, terwijl millennials nu juist op een goede leeftijd zijn om aan kinderen te beginnen.
Na het betalen van huur of hypotheek, vaste lasten en boodschappen blijft er volgens de respondenten maar weinig over om te sparen of te investeren. Volgens Martijn Burger, hoogleraar Geluk aan de Open Universiteit, zijn daar meerdere oorzaken voor. Millennials moeten tegenwoordig veel meer verdienen dan vroeger om een huis te kunnen kopen, ze hebben vaker schulden en flexibele arbeidscontracten, en millennials begonnen hun carrière veelal op een slecht moment, in de nasleep van de financiële crisis uit 2008. Bovendien vergelijken ze zichzelf regelmatig met leeftijdsgenoten op social media. “Daardoor kun je het idee krijgen dat anderen financieel meer kunnen dan jij”, zegt Burger.
Millennials voelen zich dus financieel benard, maar is dat ook hoe het echt zit? Uit cijfers van branchevereniging FSIN blijkt dat millennials jaarlijks gemiddeld €2.200 uitgeven aan uit eten gaan, terwijl de babyboomgeneratie daar slechts €485,- aan besteedt. Millennials geven bovendien relatief vaak geld uit aan luxe- en premiumproducten, om zichzelf te 'verwennen'. In een recente reclamespot van de Rabobank werden jongeren nog aangespoord om minder vaak koffie buiten de deur te drinken, zodat ze sneller een eigen woning kunnen betalen.
Er zijn dus twee mogelijke verklaringen voor de nieuwe cijfers van ABN Amro. Wat weegt zwaarder: zijn millennials vooral slachtoffer van sociaaleconomische tegenslagen, of veroorzaken ze hun geldproblemen in de eerste plaats zelf?
Kim Jansen is sociaal psycholoog en millennial-expert. Volgens haar zijn millennials wel degelijk medeverantwoordelijk voor hun financiële problemen. Veel millennials proberen namelijk een leefstijl aan te houden die niet meer past bij het hedendaagse economische klimaat in Nederland:
Kim Jansen
Millennial-expert"Millennials zijn opgegroeid in een periode van grote economische voorspoed. Ouders zeiden tegen hun millennial-kinderen: doe iets wat je leuk vindt, ga op zoek naar je passie, en met de financiën komt het wel goed. Later bleek dat een zeepbel te zijn. De woonlasten zijn hoog, de woningmarkt zit op slot, millennials stuiten op hoge studieschulden, hun erfenis is nog heel ver weg en er is steeds meer inflatie. Dus ja… Millennials zijn gewend aan een luxe leefstijl, want ze zijn opgegroeid in tijden van voorspoed, maar het is tegenwoordig lastig om die leefstijl vol te houden in combinatie met het opbouwen van een toekomst."
Milou Brand is journalist bij het Financieel Dagblad (FD), maker van de podcast Jong Beleggen én ze is zelf een millennial. Zij is het er niet mee eens dat millennials zich teveel zouden vastklampen aan een 'luxe leefstijl', zoals Jansen betoogt. Ze vertelt:
Milou Brand
FD-journalist en maker van de podcast Jong Beleggen"Volgens mij leef ik, en veel millennials met mij, niet een heel ander leven dan andere generaties. Het grootste probleem is gewoon dat we geen huis kunnen kopen. In 1993 betaalde je 4,1 jaarsalarissen voor een huis, nu betaal je 10,9 jaarsalarissen. Als je wil huren in de vrije sector, dan ben je daaraan als je onder de 35 bent gemiddeld 45 procent van je salaris kwijt. Dus ja, wat moeten millennials dan doen om op afzienbare termijn een huis te kunnen kopen? Als ik over een jaar een huis wil kopen, dan heb ik er heel weinig aan om nu wat koffietjes te laten staan. Ik heb soms het idee dat een groot deel van de oudere generaties liever heeft dat ik de rest van mijn leven op mijn kamertje aardappels ga zitten vreten, zodat ik maar genoeg kan sparen om over dertig jaar een fatsoenlijk huis te kopen."
Jansen geeft toe dat het momenteel lastig is voor millennials om hun intrede te doen op de woningmarkt. Oudere generaties zouden daar volgens haar verandering in kunnen brengen:
Kim Jansen
Millennial-expert“Ik wil ook wel echt tegen babyboomers zeggen: alsjeblieft, ga naar woningen die meer passen bij jouw situatie. Jongeren die gezinnen krijgen moeten wel een huis kunnen vinden, iedereen moet doorschuiven. (…) Ouders kunnen wel trots zeggen: ‘Ik heb je kinderkamer hier nog’, maar aan een kinderkamer in je ouderlijk huis heb je als millennial niet zoveel. Wat je wil, is een betaalbare woning.”
Brand ziet dat millennials worstelen met sociaaleconomische problemen zoals de wooncrisis, maar ze zijn volgens haar "niet alleen maar slachtoffer". Ze doen bijvoorbeeld weinig hun best om geld te verdienen op de aandelenmarkt:
Milou Brand
FD-journalist en maker van de podcast Jong Beleggen“Ik denk dat millennials zich verkijken op de financiële ruimte die ze hebben om te beleggen. Kijk, als jij denkt dat je niet kan beleggen omdat je niks overhoudt aan het einde van de maand, dan zeg ik: ga één keer niet uit eten, bespaar honderd euro en investeer dat bedrag in de aandelenmarkt. De aandelenmarkt is heel toegankelijk, maar ze hebben daarin een beetje een luie houding. Dat is ook wel begrijpelijk, want veel millennials denken dat je eerst rijk voor moet zijn voordat je kan beginnen met beleggen... Maar ze kunnen ook best een schop onder de kont gebruiken en zich daarin verdiepen.”
Jansen is het daarmee eens. Bovendien is het belangrijk dat millennials meer gestimuleerd worden om grote investeringen te doen:
Kim Jansen
Millennial-expert"We moeten jongeren daarnaast leren dat financieel risicovolle keuzes - denk ook aan het kopen van een huis en het krijgen van kinderen - heel veel voldoening kunnen geven. Eeuwig kind blijven is niet de heilige graal. We hebben natuurlijk heel lang gezegd ‘don't grow up, it’s a trap’… Maar het principe ‘stay a child’ is een nog veel grotere val."
In Geld of je Leven (EO) gaat Hans van der Steeg verder over dit onderwerp in gesprek met Milou Brand, FD-journalist en maker van de podcast Jong Beleggen en Kim Jansen, millennial-expert. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
Is zuinigheid nog wel van deze tijd? 'Ik leef in het moment'
Waarom geven millennials veel meer geld uit in de horeca dan hun ouders?
Lopen Gen Z'ers weg voor verantwoordelijkheid? 'Jongeren hebben veel te weinig ambitie!'
