Leestijd: 4 minDoor Mariska van der Veen
President Poetin noemde het een rode lijn, maar nu zijn toch de eerste westerse langeafstandsraketten door Oekraïne afgeschoten op Rusland. Leidt dit tot escalatie?
Oekraïne heeft voor het eerst westerse langeafstandsraketten afgevuurd op Russisch grondgebied. Dat meldt het Russische ministerie van Defensie. Heel lang mocht Oekraïne die raketten niet gebruiken van Amerika, maar bronnen rond het Witte Huis zeggen dat president Joe Biden nu toch zijn toestemming heeft gegeven.
Het gaat om ATACMS-raketten met een bereik van ongeveer driehonderd kilometer. Dat betekent dat Oekraïne aanvallen kan gaan uitvoeren ver voorbij de Russische grens. De Verenigde Staten hielden het gebruik van de raketten lang tegen, omdat ze bang waren dat hiermee een rode lijn werd overschreden.
President Vladimir Poetin heeft namelijk gezegd dat hij het gebruik van zulke wapens tegen Rusland zal bestempelen als escalatie en dat het tot niets minder dan directe betrokkenheid van NAVO-landen bij de oorlog leidt. Dat Biden nu toch van gedachten is veranderd, zou te maken hebben met de inzet van Noord-Koreaanse militairen in Rusland.
Na de Amerikaanse raketten, heeft Oekraïne ook Britse langeafstandsraketten afgevuurd. De toestemming van de Britse regering om de Storm Shadows in te zetten, zou ook een reactie zijn op de inmenging van Noord-Korea.
Dat Biden niet langer een rode lijn trekt bij het leveren van langeafstandsraketten, vindt defensiespecialist Dick Zandee rechtvaardig.
Dick Zandee
Defensiespecialist Clingendael"Oekraïne heeft natuurlijk volkomen het recht om ook doelen in Rusland aan te vallen. Ik vind het oneerlijk dat in een oorlog een partij restricties krijgt opgelegd, terwijl de aanvallende partij, Rusland, die restricties niet heeft. Terwijl dat land het internationaal recht volkomen aan zijn laars heeft gelapt."
Oud-Kamerlid Harry van Bommel is heel erg tegen het gebruik van de raketten tegen Rusland.
Harry van Bommel
Defensiespecialist Clingendael"Ik vind het een levensgevaarlijke escalatie. Eerder werden westerse wapens alleen maar ingezet in Oekraïne zelf om bezet gebied vrij te krijgen. Deze stap zal ook zeker op een Russische reactie kunnen rekenen en dat betekent dus dat er aan beide kanten vermoedelijk alleen maar meer doden te betreuren zijn."
"Het hek is nu van de dam. Westerse wapens moeten bediend worden met kennis van het Westen, vaak ook met Westers personeel. Dus het is allemaal een stap verder op weg naar actieve Westerse betrokkenheid bij dit conflict. Dit zou zelfs een legitimatie kunnen zijn voor Rusland om Amerikaanse doelen waar dan ook ter wereld aan te vallen."
Verdere escalatie, daar is Zandee niet zo bang voor. Dat het toch vaak gaat over escalatie heeft te maken met Russische propaganda, zegt hij.
Dick Zandee
Defensiespecialist Clingendael"Oekraïne heeft al talloze aanvallen met raketsystemen uitgevoerd op de Krim. Dat had Poetin al lang kunnen gebruiken om te escaleren, maar dat heeft hij dus niet gedaan. Ook in de Russische grensprovincie Koersk zijn westerse wapensystemen ingezet. Daar heeft Moskou moord en brand over geschreeuwd, maar er is niet geëscaleerd."
"Telkens vallen wij in het valletje dat Poetin opzet. Dat is propaganda. Ons in verwarring brengen, angst bij ons zaaien en ons proberen te ontregelen, zodat we het toch niet doen. Maar telkens is gebleken dat die escalatie niet plaatsvindt. Ook in dit geval heb ik twijfels over de redenering dat dit automatisch tot escalatie leidt."
De raketten worden geen 'gamechanger' in de oorlog, denkt Zandee. Maar ze kunnen volgens hem Oekraïne wel helpen als ze gaan onderhandelen met Rusland.
Dick Zandee
Defensiespecialist Clingendael"Met de ATACMS-raketten krijgt Oekraïne een hele belangrijke onderhandelingstroef in handen. In de onderhandelingen kan Oekraïne zeggen: 'Wij zullen ze niet meer inzetten, maar dan moet jullie wel stoppen met de raketaanvallen op Oekraïens grondgebied."
De nieuwe wapens gaan juist niet helpen in de onderhandelingen, denkt Van Bommel.
Harry van Bommel
Oud-Tweede Kamerlid SP"De onderhandelingen die uiteindelijk moeten plaatsvinden, zullen niet eerder tot stand komen, maar juist later. Want er komt natuurlijk een Russische reactie."
In Dit is de Dag (EO) gaat Tijs van den Brink verder over dit onderwerp in gesprek met Dick Zandee (defensiespecialist Clingendael) en Harry van Bommel (oud-Tweede Kamerlid SP). Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
De economie in Rusland in zwaar weer: wat betekent dat voor de oorlog in Oekraïne?
Zorgen om overwinningsplan Zelensky: 'Dit leidt tot een Derde Wereldoorlog'
Nederland doelwit voor de Russen? 'We kunnen onze havens niet beschermen'



