Slecht slapen door ADD? Doortje (28) weet hoe slopend dat is
Leestijd: 7 minDoor Esther van Adrichem
Leestijd: 7 minDoor Esther van Adrichem
Doortje van den Elzen (28) slaapt al meer dan twee jaar ontzettend slecht, soms maar een paar uur per nacht. Ondertussen wordt ze er helemaal gek van. Ze wil er alles aan doen om een oplossing te vinden, maar tot nu toe heeft nog niks echt gewerkt. Haar nieuwste middel? Slaaphypnose. Zou dat dan haar redding zijn? Dit is haar verhaal.
We slapen allemaal wel eens een nachtje slecht. En dan kun je je echt naar voelen: vermoeid, moeite met concentreren, prikkelbaar - you name it. Als je daarna weer een paar nachten beter slaapt, verdwijnen die klachten meestal gewoon. Maar wat als je bijna nooit goed slaapt? Dan stapelen de klachten zich op: naast de vermoeidheidsklachten heb je op de langere termijn meer risico op somberheid, angstklachten, een hogere bloeddruk en andere gezondheidsproblemen.
Doortje van den Elzen (28) heeft al meer dan twee jaar lang slaapproblemen. Regelmatig slaapt ze maar een paar uurtjes per nacht en heeft dan 'plafonddienst', zoals ze het zelf gekscherend noemt: uren wakker liggen en naar het plafond staren.
De weergave van Tiktok vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Vroeger was dat heel anders. "Slapen was mijn talent en mijn passie. Mijn identiteit…", vertelt ze op haar TikTok @doortjevdelzen. Daar deelt ze ook wel eens video’s over haar slaapproblemen. Haar content wordt ontzettend goed bekeken: ondertussen heeft Doortje meer dan 75K volgers en gaat ze regelmatig viraal. Maar een oplossing heeft ze nog niet gevonden.
Doortje van den Elzen
"Als ik in bed lig, slaat mijn hoofd op hol en denk ik continu: als ik maar slaap, als ik maar slaap…"
Vaak voelt ze al aankomen wanneer het misgaat. "Ik merk het al van tevoren. Dan voel ik me onrustig als ik naar bed ga, ik voel het aan mijn lichaam." Ook haar hoofd speelt een grote rol. "Als ik in bed lig, slaat mijn hoofd op hol en denk ik continu: 'als ik maar slaap, als ik maar slaap…'"
Doortje heeft ADD, en die onrust speelt daarin mee. Ze slikt daar medicatie voor. Overdag helpt het enorm: "Ik merk dat ik me beter kan focussen, ik ben alerter en heb meer structuur in mijn leven gekregen.” Maar voor haar nachtrust werkt het mogelijk juist tegen. "Als de medicatie ’s avonds uitwerkt, komt alle chaos weer terug. Daardoor slaap ik denk ik slechter."
De gevolgen zijn groot. Niet alleen voelt ze zich vermoeid en futloos, als het een paar weken achter elkaar slecht gaat, nemen ook de mentale klachten toe. Dat is een bekend fenomeen bij slaaptekort: "Dan komt de paniek meer naar boven en raak ik sneller gestresst." Bij mensen met ADD of ADHD kan dat nog zwaarder wegen, omdat slaaptekort bestaande klachten als onrust, stress en moeite met concentreren vaak verder versterkt (bron).
Ook lichamelijk ervaart ze nare bijwerkingen: "Ik voel me niet fit. Ik heb een knoop in mijn maag en ben continu een beetje duizelig, vooral als ik op moet staan."
Doortje heeft al van alles geprobeerd om beter te kunnen slapen, maar slaappillen begint ze niet aan: "Dat durf ik niet. Het voelt te heftig." Ze zoekt haar heil nu in de alternatieve geneeskunde en is begonnen met slaaphypnose. "Ik werk met je bewustzijn en je onderbewustzijn", vertelt hypnosecoach Yvonne. Of die methode wetenschappelijk onderbouwd is, weet Yvonne niet. "Daar ben ik eigenlijk helemaal niet mee bezig. Ik zie dat het werkt, dus ik vind het prima."
Na de eerste sessie voelt Doortje zich goed. Ze is er met Yvonne achtergekomen waar haar slaapproblemen mogelijk ontstaan: "Ik maak het mezelf van tevoren al te moeilijk. Ik ben dan heel erg bezig met: ik moet dit, ik moet dat. Maar dat werkt dus niet. Dus ik hoop dat ik dat patroon kan doorbreken."
Een paar weken later spreken we haar opnieuw. Heeft het geholpen? "Ik heb slaaphypnose gehad en dat vond ik oprecht een interessante ervaring. Het was gek om te merken hoe ik in haar woorden en met haar stem meeging."
Of het echt helpt, vindt ze nog lastig te zeggen. "Afgelopen week heb ik, vergeleken met andere weken, best goed geslapen. Er zaten nog wel een aantal nachten tussen die iets minder gingen. Maar het was niet meer zo dat ik een hele nacht naar het plafond heb liggen staren, zoals ik eerder weleens had."
Tegelijk houdt ze een slag om de arm. "Mijn weken zagen er ook anders uit dan normaal. Normaal gesproken heb ik gewoon een vijfdaagse werkweek en is alles best gestructureerd. Dat was de afgelopen weken wel anders. En ik merkte dat ik sowieso heel moe was. Dus ik weet het niet, misschien heeft het daar ook mee te maken dat ik beter sliep." Ook haar vakantie speelt mee: "Nu ben ik op vakantie, dan is het met slaap natuurlijk ook anders."
Toch kijkt Doortje voorzichtig positief terug. "Over het algemeen kijk ik er wel goed op terug. Ik sta er wel voor open om te geloven dat de slaaphypnose daar ook aan heeft bijgedragen en dat het werkt. Daardoor ging ik iets minder piekeren voordat ik in slaap viel."
In Dit is de kwestie (EO) gaat Joram Kaat verder over dit onderwerp in gesprek. Bekijk de volledige uitzending woensdag 8 april op NPO2.
Wil jij de aflevering liever streamen? Klik hier om de aflevering te bekijken via NPO Start.
Kees slaapt al twaalf jaar niet meer: 'Ik kan mezelf niet zijn en stel mezelf teleur'
