'Je moet niet proberen God te worden': Theoloog des Vaderlands Mirella Klomp over asielmigratie in Nederland
Leestijd: 5 minDoor Babette Englebert
Leestijd: 5 minDoor Babette Englebert
Het komende jaar gaat Mirella Klomp, de nieuwe Theoloog des Vaderlands, onderzoeken wat onze geboortegrond voor ons Nederlanders betekent. Klomp stuit daarbij op een actuele kwestie: hebben wij Nederlanders het recht om de grond waarop we geboren zijn af te schermen, of dragen we vanuit christelijk oogpunt een plicht om die grond met anderen, waaronder asielmigranten, te delen?
Klomp denkt zelf zeker niet dat we asielzoekers onbegrensd moeten binnenlaten, vertelt ze in Dit is de Dag (EO). "Je moet wel degelijk nadenken over hoe je omgaat met vluchtelingen. We kampen met een paar lastige vraagstukken in dit land, dus je kunt niet alles zomaar open zetten. Ik ben daar ook niet naïef in."
Tegelijkertijd vindt Klomp als geloofswetenschapper dat het maatschappelijk debat over migratie verbreed kan worden. "Dit is een thema waar de theologie iets eigens in te brengen heeft. Ik ga niet tegen mensen zeggen wat ze wel wat ze niet moeten vinden en denken, maar ik wil wél twee inzichten aanreiken."
Klomps eerste inzicht over migratie draait om de willekeur van geboortegrond; we zijn geneigd om de grond waarop we ter wereld gekomen zijn als bezitting te zien, maar dat is het eigenlijk niet. Ze vertelt: "Wij Nederlanders zijn hier geboren, maar niemand heeft dat zelf voor elkaar gebokst. Het is ons toegevallen; je wieg had net zo goed ergens anders kunnen staan. Als je wieg toevallig ergens anders stond, maar je bent hier als migrant terechtgekomen, dan is Nederland dus net zo goed van jou. Maar wij hebben in Nederland iets met het idee van hebben, hebben, hebben; van eigendom."
Mirella Klomp
Theoloog des Vaderlands"Als je wieg toevallig ergens anders stond, maar je bent hier als migrant terechtgekomen, dan is Nederland net zo goed van jou."
Die opvatting dat grond een 'eigendom' is, lijkt geworteld te zijn in onze cultuur. Klomp vertelt: “Het grappige is dat als ik Zuid-Afrikaanse collega's spreek, zij mij vertellen dat vragen zoals ‘van wie is deze grond?’ heel westers zijn. Volgens hen ‘heb’ je helemaal geen grond; de grond heeft jou. Dat is een heel ander wereldbeeld.“
Klomps tweede inzicht heeft vooral te maken met onze wens om een 'hemel' op aardse grond te veinzen. Ze vertelt: “Vanuit de christelijke traditie en vanuit de theologie hebben we altijd een besef: er is nog een ander vaderland. De hemel, het land van God, het land van melk en honing. Daar zijn allerlei Bijbelse beelden bij bedacht. Dat vaderland zal nooit helemaal hetzelfde zijn als Nederland, maar je ziet toch dat we aan het proberen zijn om het hier vast te zetten", aldus Klomp.
"We proberen alles te begrijpen, te beheersen, we proberen te zorgen dat Nederland 'de hemel' wordt. En dat is dan een land zonder buitenlanders, zonder dit, zonder dat… Dat zijn dingen die je hoort. Pas daarmee op: je moet niet proberen zelf God te worden in Nederland. Daar zit altijd een spanning.”
Klomp erkent dus dat we migratie niet onbegrensd kunnen toelaten, maar evengoed kunnen wij Nederlanders vooruitgang boeken in ons denken over migratie, en de manier waarop wij betekenis geven aan onze geboortegrond. Welke initiatieven gaat de Theoloog des Vaderlands het komende jaar zelf nemen om verbinding te scheppen tussen Nederlanders met en zonder migratieachtergrond?
"Ik stel mij voor dat ik elke dag verschillende mensen spreek en dat we aan het eind van de dag met elkaar gaan eten", vertelt Klomp. "Dan kunnen we samen onze verhalen delen over wat de grond waarop we samen wonen bijzonder maakt."
Zulke gesprekken kunnen een positief verschil maken, denkt ze. "We leven in een land dat gepolariseerd is; onze visies op allerlei vraagstukken zijn heel divers. Maar wat we met elkaar delen, is de grond waarop we leven. Niemand van ons zweeft boven de grond, maar we bewegen tegenwoordig wel erg in onze eigen bubbels. Hoor nu eens het geluid van iemand anders, die aan diezelfde grond gebakken zit als jij.”
Het kabinet-Schoof is naar eigen zeggen bezig met met het 'strengste asielbeleid ooit'. Is een strikt asielbeleid te rijmen met Gods Woord? Op DIT.EO gingen we daar eerder over in gesprek. Lees meer en praat mee:
In Dit is de Dag (EO) gaat Margje Fikse verder over dit onderwerp in gesprek met Mirella Klomp. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
