Verblijfsvergunning van vluchtelingen in gevaar door 'nepbekering' tot christendom
Leestijd: 4 minDoor Marinka Wagemans
Leestijd: 4 minDoor Marinka Wagemans
"Mensen komen hier en kennen ons systeem niet."
"In een groot aantal gevallen waren vluchtelingen zelf slachtoffer van een oplichter."
De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) onderzoekt of een groep van zo’n 90 Iraanse vluchtelingen hun bekering tot het christendom heeft verzonnen om een verblijfsvergunning te krijgen. Als hun verhalen niet kloppen, dreigen ze teruggestuurd te worden naar Iran. Maar is dat eerlijk?
Een groot aantal Iraniërs die al een verblijfsvergunning of zelfs een Nederlands paspoort heeft, kreeg afgelopen maanden een brief op de mat met een pittige boodschap. 'We zijn voornemens uw status in te trekken.'
Het Nederlands Dagblad (ND) dook in dit verhaal. Al snel kwamen ze terecht bij een zogenaamde juridisch adviseur uit Eindhoven, Farshad H. Hij komt uit Iran en staat bekend als oplichter: hij werd in 2017 betrapt en veroordeeld voor het verkopen van asielverhalen aan Iraanse asielzoekers. Dat deed hij voor duizenden euro's. De meerderheid van die verhalen gingen over bekering: de asielzoekers stelden dat zij bekeerd waren tot het christendom, of geen moslim meer waren. Iran staat bekend om de vervolging van christenen, waardoor een terugkeer voor deze mensen gevaarlijk kan zijn.
In de boekhouding van Farshad H. vond de IND negentig contracten met Iraniërs. Zij hebben die brief van de IND gekregen. Ook hun nagereisde familieleden kunnen hun recht om in Nederland te verblijven verliezen. Daarom zou het aantal mensen dat hierdoor geraakt wordt nog op kunnen lopen tot zo'n tweehonderd.
Berendien Tetelepta is journalist bij het Nederlands Dagblad en bracht dit verhaal. Ze legt uit hoe Farshad H. te werk ging. Vaak werden vluchtelingen in Iran al benaderd door Farshad H., of ze zochten zelf contact met hem. Eenmaal in Nederland spraken ze met hem af in Eindhoven, op een heel net kantoor. Daar tekenden ze een contract met hem en daar beloofde hij een heleboel vluchtelingen dat ze een verblijfsvergunning konden krijgen.
Berendien Tetelepta
Journalist bij Nederlands Dagblad"Hij leerde complete anekdotes aan mensen. Dan zei hij bijvoorbeeld: 'Je moet zeggen dat je mee moest doen aan een hardloopwedstrijd in Iran, dat je je hijab moest dragen, en dat je toen flauwviel van de hitte, maar dat je toch door moest rennen. Hij had allerlei anekdotes die moesten aantonen hoe vreselijk de islam was. En hij hield meerdere sessies om mensen de kern van het christendom te laten begrijpen."
En daar verdiende Farshad H. goed geld mee.
"Hij heeft er tonnen aan verdiend. Maar in een groot aantal gevallen waren vluchtelingen zelf slachtoffer van hem. Ze dachten zelf dat ze met een legaal iemand te maken hadden die hen wegwijs zou maken in Nederland. Dus Farshad H. is hier de oplichter. En van de vluchtelingen moet nog aangetoond worden in hoeverre ze er precies van wisten."
De IND heeft eerder grote twijfels gehad bij grotere groepen vluchtelingen, maar ze hebben nog nooit zoveel hard bewijs gehad, vertelde de immigratiedienst tegen Tetelepta. Dit omdat er een strafzaak is geweest tegen Farshad H. waar zijn telefoon werd afgetapt en er dossiers te vinden waren.
De IND heeft nu iedereen die een contract had met Farshad H. een voornemen tot intrekking van de verblijfsvergunning gestuurd. Dus ook naar mensen waar nog geen aanvullend bewijs bij verzameld is. Iemand kan ook een contract hebben gehad, maar zelf ook de dupe zijn geworden van zijn oplichtingspraktijken, legt Tetelepta uit. Ze heeft de IND gevraagd waarom ze zo te werk gaan, want dit kan flink ingrijpend zijn voor mensen die hier al een aantal jaar wonen:
"Zij antwoordden daar een beetje laconiek op, in de zin van: een voornemen tot intrekking is geen intrekking. Dus als je een voornemen krijgt heb je daarna nog alle kans om je verhaal te doen. Dat het ingrijpend is zagen ze ook wel in, maar ze willen gewoon bepaalde procedures volgen. Dus voor hen is het dan logisch om direct een voornemen tot intrekking te sturen."
Volgens asieladvocaat Lineke Blijdorp, die enkele van deze vluchtelingen bijstaat, zijn heel veel van de vluchtelingen wel degelijk christen. Ze waren dan ook verbijsterd toen ze de brief van de IND kregen. De zaak ligt volgens haar dan ook genuanceerder dan de IND nu inschat.
Lineke Blijdorp
Asieladvocaat"Mensen komen hier en kennen ons systeem niet. Hij schilderde zichzelf af als advocaat. Ze komen uit een land waar het vrij normaal is dat je je eigen advocaat moet betalen. Zij denken: hij spreekt dezelfde taal, hij kent dit land, dit is iemand van mijn eigen volk. Ik ga daarheen om te vragen: hoe werkt het hier? Wat moet ik doen? En dat is wat anders dan: geef mij eens een vals verhaal."
Je kon ook een verhaal kopen bij Farshad H. waarin stond dat je niet meer terug naar Iran kon omdat je homo was. Dat was geen populair verhaal. Als je kunt kiezen tussen twee verschillende verhalen, moet toch voor de vluchtelingen duidelijk zijn geweest dat het hier niet gaat om hulp, maar om een charlatan?
"Het ligt er natuurlijk aan hoe iemand bij jou komt. Ik heb nooit gehoord dat het echt zo was van: 'Ga zitten, wat wil je hebben uit de kast?' Wat ik begrepen heb is dat mensen daar kwamen om te vragen hoe het hier in Nederland werkt en wat ze moesten doen. En dan doet hij wat alle advocaten óók doen: hij legt uit hoe de procedure gaat, en wat de IND wil horen. Niet in de zin van de letterlijke tekst, maar: wat is voor de IND belangrijk? Heel veel mensen denken dat als je heel veel bijbelteksten roept, je scoort. Maar het gaat om hele andere dingen. En dan komt er een soort grijs gebied."
Dat de IND in actie is gekomen vindt Blijdorp overigens helemaal niet onterecht.
"Maar ik vind het ook een bewijs van grote gebrekkigheid in de manier van besluitvoering van de IND. Als je mensen had gehad daar die meer in de materie hadden gezeten en beter opgeleid waren, had je dit voor een groot deel kunnen voorkomen. Want dan had je tijdens het verhoor het nepverhaal kunnen ontdekken. Als je gewoon elke keer hetzelfde rijtje afloopt met je vragen — dan chargeer ik een beetje, maar dat is wel de grote lijn — is het niet zo verrassend dat er natuurlijk in elke constructie foute mensen zijn."
In Dit is de Dag (EO) gaat Tijs van den Brink verder over dit onderwerp in gesprek met Berendien Tetelepta, journalist bij het Nederlands Dagblad en Lineke Blijdorp, asieladvocaat.
Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
Geen bed-bad-brood meer voor uitgeprocedeerde asielzoekers: 'Je bereikt hiermee een ondergrens'
Oplopende spanningen in christelijk Oldebroek door komst azc: heeft naastenliefde een grens?
