"Het leukst vind ik dat ik echt nuttig ben met iets wat ik goed kan."
"Mensen met autisme hebben echt heel goeie talenten die vrij eenvoudig in te zetten zijn."
Zo’n 85.000 mensen met autisme zijn op zoek naar een baan. Waarom lukt het hen niet om werk te vinden en wat is er nodig om wél een goeie plek te hebben? “Als vergaderingen langer dan 3 kwartier duren, heb je niks meer aan mij”, vertelt Esther Wieringa in Geld of je Leven (EO).
Vacatures zijn er in overvloed. Toch zijn zo’n 85.000 mensen met autisme in Nederland op zoek naar een baan. Volgens het CBS zit 4 op de 10 mensen met autisme zonder werk.
Meer dan de helft van de mensen met autisme en een gemiddeld tot hoge intelligentie is werkloos, blijkt uit eerdere cijfers van het Nederlands Autisme Register (NAR).
Dat mensen met autisme moeilijk aan een baan komen, komt volgens het Nederlands Autisme Register omdat zij op bepaalde vlakken minder goed functioneren. Zo is hun sociale intuïtie doorgaans niet goed ontwikkeld en hebben veel mensen geen diploma dat past bij hun intelligentie en vaardigheden.
Doordat veel mensen met autisme op sociaal vlak minder sterk zijn, worden werknemers terughoudender. Er zijn soms aanpassingen nodig aan het werk of de werkplek.
Ook juist sterke punten
Ongeveer 1 tot 2% van de Nederlanders heeft autisme, mogelijk zelfs 3%. Dat zijn meer dan 200.000 mensen. Zij kunnen moeite hebben met sociale interactie, minder flexibel zijn in het denken en het verwerken van informatie. Mensen met autisme verwerken informatie anders dan mensen zonder autisme.
Tegelijk kunnen mensen met autisme ook juist hele sterke punten hebben. Bijvoorbeeld oog voor detail, analytisch denken, eerlijkheid, loyaliteit en technisch inzicht.
Het detacheringsbureau Autitalent helpt mensen met autisme aan het werk. Ondanks hun talenten, ziet Ingrid Timmer vooroordelen en koudwatervrees bij werkgevers. Zo is er vaker sprake van beperkte communicatievaardigheden en vinden werkgevers het moeilijk om te zien welke talenten er wél zijn.
Ingrid Timmer
Detacheringsbureau Autitalent"Naast vooroordelen zie ik ook koudwatervrees. Zoals bang zijn dat er veel aanpassingen moeten gebeuren, of vasthouden aan een fulltime werkweekeis. Of het moeilijker vinden om iemand ruimte te geven om na de spits te reizen, zodat het minder prikkels geven. Terwijl deze mensen juist zo graag willen: ze hebben echt hele goeie talenten die vrij eenvoudig in te zetten zijn.”
Naast mensen met autisme begeleidt Autitalent ook werkgevers zelf. Ze merkt dat organisaties het vaak lastig vinden om intern duidelijk te communiceren, terwijl mensen met autisme dit juist nodig hebben.
"Duidelijke communicatie is belangrijk en daar helpen we bij. Later horen we ook vaak van leidinggevenden terug dat ze als team beter zijn gaan communiceren, dingen beter vastleggen en dat het een opsteker is voor het hele team. Want duidelijk communiceren is gewoon moeilijk. We zeggen A en denken ongeveer dat dit bedoeld wordt.”
Een kortere werkdag of op een later tijdstip: het zijn soms kleine dingen die enorm kunnen helpen. Maar in de praktijk vinden werkgevers het lastig om van zulke dingen af te wijken.
"Zelf was ik hiervoor leidinggevende. Het viel het me op dat er toch wel heel strak gedacht wordt in vaste functieprofielen. Mensen zijn gewoon veelkleuriger en hebben veel meer talenten die ik ook op andere manieren ingezet kunnen worden. Daar wilde ik me hard voor maken."
Ooit was ze postbezorger. Maar via Autitalent vond Esther Wierenga een mooie baan bij elektriciteitsnetwerk Alliander. Nu zoekt ze capaciteit voor nieuwe klanten op het net. Daarvoor houdt ze zich veel bezig met technische berekeningen.
Esther Wieringa
Heeft autisme en werkt bij Alliander“Het leukst vind ik dat ik echt nuttig ben met iets wat ik goed kan. Alliander kijkt goed wat het voor mij makkelijker maakt om mijn werk goed te doen. Bijvoorbeeld: vergaderingen niet te lang maken. Aan mij heb je niks meer als ik 3 kwartier ergens gezeten heb. Dan kan ik net zo goed iets anders gaan doen. Een ander dingetje: als je me iets uitlegt, geef me dan iets langer de tijd om te laten merken dat ik het begrepen heb. Soms gaan mensen daar meteen overheen."
Lange tijd lukte het niet om een baan te vinden waar ze echt paste, ondanks een mooi diploma op zak.
"Ik was afgestudeerd en wilde graag het onderzoek in. Maar ik kwam nooit door sollicitatiegesprekken heen. Het werd me niet duidelijk wat er nu precies aan de hand was, er kwamen vage antwoorden. Ik had toen nog geen diagnose. Nadat ik kinderen kreeg heb ik nog een paar kleine baantjes gehad, zoals postbezorger."
Het is altijd een complex geheel van factoren of het lukt om iemand met autisme aan het werk te krijgen, vertelt Timmer. Maar het meest belangrijk: de match op de functie.
Ingrid Timmer
Detacheringsbureau Autitalent"We zagen dat Esther ontzettend analytisch vaardig is en goed zou gedijen in een technische berekenende functie. En Alliander stond op hun beurt open om ervoor te kijken wat zij in dit geval nodig had en wat hierbij belangrijk is vanuit autisme gezien."
In Geld of je Leven (EO) gaat presentator Hans van der Steeg verder over autisme op de werkvloer in gesprek. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.
Aantal thuiszitters in Nederland groeit: 'Onderweg naar school probeerde ik uit de auto te springen'
Autisme bij vrouwen vaak niet opgemerkt: wat moet er veranderen?
Fikse toename van ADHD en autisme-diagnoses: 'Labels kunnen schadelijk zijn'
