
Leestijd: 4 minDoor Stijn de Jong
Denken we te negatief over dementie? Als het aan Rudi Westendorp, emeritus hoogleraar ouderengeneeskunde, ligt, wel. "Als we tegen elkaar blijven praten over hoe vreselijk het is, kan het normale gesprek niet meer plaatsvinden."
In Nederland leven meer dan 280.000 mensen met dementie. Vergrijzing zou ervoor kunnen zorgen dat dit aantal verdubbelt, maar volgens Rudi Westendorp, emeritus hoogleraar ouderengeneeskunde, is daar niets van waar. In zijn paper Realistisch scenario over dementie geeft hoop vertelt hij dat de toegenomen gezondheid van Nederlanders een onderbelicht, realistisch en hoopvol scenario is.
In Dit is de Dag (EO) vertelt hij: "Er zit eigenlijk iets raars. We blijven steeds langer gezond en daardoor worden we ouder. Het denken gaat ergens verkeerd. Het is wel voor je lijf, maar niet voor je hoofd. Het hoofd loopt eigenlijk achter."
Er zit volgens Westendorp ergens iets mis. "Het aantal welvaartsziekten neemt toe en je wordt ouder. Ik leg het eigenlijk altijd zo uit: of er is iets mis met het onderscheiden van dood en leven of welvaartsziekte is een ander ding geworden. We worden eerder ziek, maar we blijven langer gezond. Dat geldt ook voor het hoofd."
Terri van Ommen
Oprichter Meebewegen met Dementie"Het is belangrijk om te blijven kijken naar de mogelijkheden binnen de onmogelijkheden."
Terri van Ommen werkt bij Meebewegen met Dementie. Haar moeder heeft sinds 2018 dementie. Volgens haar heeft de ziekte ook mooie kanten. Van Ommen: "Het is belangrijk om te blijven kijken naar de mogelijkheden binnen de onmogelijkheden. In de hersenen vallen verbindingen weg, maar ook tussen mensen. Dat komt niet door onwil, maar volgens mij door angst en niet weten hoe ermee om te gaan. Daar ligt een sleutel om bewustwording te creëren. Want als je het begrijpt, ga je er anders mee om."
Volgens Westendorp is het een vicieuze cirkel. "Omdat we er zo bang voor zijn, krijgen we ook overal debatten over het bijbouwen van verpleeghuizen. Daar sluit je iemand in op. Dat voelt voor mensen als een gevangenis. De afgelopen werken waren er veel discussies over het standpunt van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) dat de deuren open moeten en het geen gevangenis is. Daar worstelen we mee. Wat er achter zit: de kans dat jij het krijgt is veel kleiner, want per generatie gaat er een derde van het risico af. Het spook is groot."
Laatst werd ook bekend dat de euthanasiegevallen stijgen. Of Westendorp dat begrijpt? "Als het niet door angst gedreven wordt, dan moeten we daarnaar luisteren. Maar daar zit juist mijn punt. Als we tegen elkaar blijven praten over hoe vreselijk het is, kan het normale gesprek niet meer plaatsvinden. Dan raken we elkaar kwijt."
Rudi Westendorp
Emeritus hoogleraar ouderengeneeskunde"We moeten het goede vastpakken en ruimte geven aan mensen die eraan lijden."
Van Ommen bezocht meerdere huizen voor haar moeder. Uiteindelijk vond ze na tien bezichtigingen de juiste. "Hier krijgen de mensen veiligheid en nabijheid. Je doet ertoe. Je mag dingen ondernemen en er wordt ook door veel mensen ondernomen." Westendorp vult aan: "Als je wordt opgesloten, snap ik dat je gek wordt. Maar als je vrij kunt bewegen en je wordt gehoord, aangeraakt en gezien, dan verdwijnt natuurlijk een heleboel narigheid."
Volgens Westendorp moeten we het hoopvolle scenario over dementie omarmen. "We moeten het goede vastpakken en ruimte geven aan mensen die eraan lijden." Van Ommen: "En er meer te zijn voor elkaar. Wij doen sinds kort adoptietaakjes. Die taakjes zorgden voor verbinding tussen ons en tussen de zorg. Niet dat je als mantelzorger denkt: hier is paps of mams achter de muur, maar dat je ook die connectie en band houdt." Er komen massa's oudere mensen, vertelt Westendorp, "maar als je gezond bent van lijf en leden, kun je van betekenis zijn, werkend of niet werkend."
In Dit is de Dag (EO) gaat Margje Fikse verder over dit onderwerp in gesprek. Beluister de uitzending hieronder als podcast.
De weergave van Spotify vereist jouw toestemming voor social media cookies.
Luister jij liever via een ander kanaal? Klik hier om het gesprek af te spelen op jouw favoriete podcast-app.

Terri's moeder heeft dementie: 'Ik raak haar beetje bij beetje kwijt, maar de liefde wordt dieper'

Voor dementiepatiënt Ine is er geen passend verpleeghuis, dus zorgt haar man Ger voor haar: 'Ik zie haar niet meer als mijn partner'